BM Pekin Kuralları ekseninde çocuk yargılaması ve çocuğun üstün yararı ilkesi

Uluslararası hukukta çocuk haklarına ilişkin en kapsamlı düzenleme Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşmedir. Sözleşmenin 40.maddesi ile çocuklara özgü bir ceza adalet sistemi kurulması hedeflenmiştir. Hedeflenen yargı düzeni bakımından Sözleşme çerçeve metin olarak birtakım ilkeler ortaya koymuş; bu ilkeler çeşitli Genel Kurul kararları ile detaylandırılmıştır. İşte Pekin Kuralları bu Genel Kurul kararlarından biridir. Pekin Kuralları; ulusal çocuk ceza hukuku politikaları bakımından yol gösterici temel ilkelerden olup, birtakım asgari standartlar ortaya koymaktadır. Bu standartların özünde ise her zaman "Çocuğun Üstün Yararı İlkesi" yer almaktadır. Çalışmamızın ana konusu, Pekin Kuralları ve Çocuğun Üstün Yararı İlkesi özelinde Türk hukukundaki çocuk yargılamasının incelenmesidir. Ulusal mevzuatımızda takip edeceğimiz öncelikli kanun ise Çocuk Koruma Kanunu olacaktır. Çalışmamızın ilk bölümünde; çocuk adalet sisteminin ilke ve amaçları tarihsel seyri içinde incelenmiş; çocuk adalet sistemine ilişkin ulusal ve uluslararası mevzuat hükümleri belirlenmiş, "çocuk" kavramı ve "çocuğun üstün yararı ilkesi" hukuki düzlemde ele alınmıştır. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise Türk hukukunda çocuk yargısı Pekin Kuralları rehberliğinde incelenmiştir. Soruşturma aşamasından başlayarak, ceza yargılamasının her aşaması suça sürüklenen çocuk özelinde ele alınmıştır. Mevcut çocuk yargı sistemi, çocuğun üstün yararı ilkesi yönünden büyüteç altına alınmıştır. Bu anlamda yer yer sistemde mevcut aksaklıklar ve çözüm önerileri hakkında kanaat belirtilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çocuk Adalet Sistemi, Çocuk Koruma Kanunu, Çocuk Yargılaması, Çocuk Ceza Hukuku, Çocuk Mahkemesi, Pekin Kuralları, Çocuğun Üstün Yararı İlkesi, Suça Sürüklenen Çocuk, Koruyucu ve Destekleyici Tedbirler.