Çocukluk çağı kronik böbrek yetmezlikli hastalarda kardiyovasküler rik faktörlerinin tespiti ve renalaz ile ilişkisinin değerlendirilmesi

Amaç: Kronik böbrek hastalığı olan çocuklarda kardiyovasküler komplikasyonlar mortalite ve morbiditenin en önemli nedenleri arasındadır. Renalaz, böbrekten salınan ve katekolaminleri metabolize eden bir monoaminoksidaz olup, renalaz seviyesi; böbrek fonksiyonları, katekolamin miktarı ve renal perfüzyon tarafından belirlenir. Bu çalışmada evre 3-5 KBH olan çocuklarda KVS komplikasyon için risk faktörlerini belirlenmesi ve bu risk faktörlerinin renalaz ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Nefroloji polikliniğine başvuran GFR 60 ml/dk/1,73 m2'nin altında olan kronik böbrek hastalığı (KBH) olan (n:108) çocuklar ile sağlıklı gönüllü (n:50) çocuklar çalışmaya alındı. KBH çocuklar evre 3-4 KBH (n:50), hemodiyaliz (HD) yapan (n:14) ve periton diyalizi (PD) yapan (n:44) grubu olarak ayrıldı. Tüm hastalarda ve kontrol grubunda ELISA Biotek ELx800 (ABD) yöntemi ile kanda Renalaz ölçümü yapıldı. Kardiyovasküler risklerin tespiti ve renalaz ile ilişkisinin araştırılması için hasta gruplarının eş zamanlı biyokimyasal ve hematolojik tetkikleri yapıldı. Bulgular: Renalaz ortanca değeri sağlıklı gönüllülerde; 30,28 ng/ml (17,73-39,6 ), evre 3-4 KBH' larında 27,4 ng/ml (15,65 -37,94), hemodiyaliz hastalarında; 23,45 ng/ml (15,85 -34,71 ) ve periton diyalizi hastalarında; 21,17 ng/ml (17,11 -33,24) olarak bulundu. KBH' larında renalaz düzeyinin daha düşük olduğu ancak istatistiksel olarak anlamlılık olmadığı saptandı (p=0.185). Hastalar kardiovasküler risk faktörleri açısından değerlendirildiğinde hastaların 6 tanesinde (%5.5) Evre 1 hipertansiyon (HT), 11 tanesinde (%10.2) evre 2 HT,42 tanesinde (% 38.9) hipoalbuminemi, 73 tanesinde (%67.6) anemi, 53 tanesinde total kolesterol ve LDL yüksekliği (%49.1), 41 tanesinde (%38) hipertrigliseridemi 15 tanesinde (%13.9) CRP yüksekliği ve 2 tanesinde de (%1.9) obezite saptandı. Kardiovasküler risk faktörleri gruplara göre değerlendirildiğinde, hipoalbuminemi (%70.5), anemi (%88.6), total kolesterol (%70.5) ve LDL yüksekliği (%68.2) en sık PD grubunda, hiperparatiroidi evre 3-4 KBH grubunda (% 74), hipertrigliseridemi de (%57.1) en sık HD grubunda saptandı (p<0.05). Hiperkalsemi, hiperfosfatemi, CaxP çarpan yüksekliği, CRP yüksekliği, obezite açısından gruplar arasında fark saptanmadı. Hematolojik ve biyokimyasal parametreler ile renalaz değeri arasında ilişki saptanmadı. Sadece fosfor düzeyi ile renalaz arasında pozitif korelasyon HD grubunda, ferritin ile renalaz arasında pozitif korelasyon PD grubunda ve absolü nötrofil sayısı ile pozitif korelasyon evre 3-4 KBH grubunda saptandı. Sonuç: KBH olan çocuklarda kardiyovasküer risk faktörleri açısından anemi, hipoalbuminemi ve hiperlipideminin hastalarımız arasında arttığı belirlenmiş olup, ancak kan renalaz değeri ile kardiovasküler risk faktörleri açısından anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Anahtar Kelimeler: Kronik Böbrek Hastalığı, Kardiyovasküler Sistem Risk Faktörleri, Renalaz