Dindarlığın gösteriş tüketimi üzerine etkisi: Burdur ili örneği

Tüketici ve tüketim olgusu insan hayatının vazgeçilmez bir eylemi konumundadır. Tüketici davranışları ile tüketim olgusunun taşıdığı anlamlar tarih boyunca çeşitli değişimlere ve dönüşümlere uğramıştır. Bu dönüşüm özellikle de yaşanılan döneme ait kültürün tüketicilere yansıması olarak değerlendirilmiştir. Kültürü oluşturan diğer bir olgu olan din olgusu da bireylerin yaşantıları ve özellikle de tüketim kalıpları üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Konu bu açıdan ele alındığında ise dinin ve dindarlığın bireylerin tüketim davranışları üzerine etkisi hem araştırmacılar hem de işletmeler için oldukça önemli bir konu olarak değerlendirilmeye başlanmıştır. Bu çalışmanın amacı insanların din ve dindarlık ile ilgili düşünceleri ile tüketim davranışları arasında var olan ilişkinin ortaya çıkartılmasıdır. Çalışmada belirlenmiş olan bir tüketim olgusundan ziyade, insanların dindarlıklarının belli ölçüde belirlenmesi ve bu dindarlık düzeylerinin tüketim harcamalarına ne gibi etkilerinin olduğu araştırılmıştır. Tüketim harcamalarına yönelik algılar arasındaki benzerliklerin ve farklılıkların ortaya çıkartılması hedeflenmiştir. Bu amaçla fayda temeline dayanmış olan rasyonel tüketim ve insan ihtiyaçlarını gidermekten çok maddi olarak kendini zengin hissetme ve kişisel zevklerini sergileme aracı olarak gösterişçi tüketim kavramlarının kişilerin dindarlık düzeyleri ile alakası anlaşılmaya çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda Burdur ilindeki katılımcılarla anket çalışması yapılmıştır. Bu uygulamayla tüketicilerin dindarlık düzeyleri ve gösterişçi tüketim olgusuna yönelik yaklaşımları ölçülmüştür. Elde edilen veriler ışığında bireylerin dindarlık düzeyleri ile gösterişçi tüketim davranışları arasındaki ilişki ve bu ilişkinin etkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yapılan çeşitli analizler doğrultusunda dindarlığın gösterişçi tüketim üzerinde zayıf bir etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Dindarlık ile yaş düzeyi arasında; gösterişçi tüketim ile medeni durum, meslek sahibi olma ve meslek çeşidi, gelir düzeyi ve yaş düzeyi arasında ilişki olduğu sonuçları elde edilmiştir.