Farabi ve Thomas Hobbes'un siyaset felsefelerinin karşılaştırılması

Bu çalışmada, siyaset felsefesi açısından temel bir problem olan devletin ve daha genel olarak da toplumun nasıl ortaya çıktığı, sorusuna verilen temel iki cevabın, gerek temsil ettikleri gelenek içerisindeki yerleri, gerekse felsefe tarihi içerisindeki yerleri bakımından önemli iki düşünürü; Farabi'nin ve Hobbes'un siyaset felsefesine dair düşüncelerini ve dolayısıyla siyaset felsefelerinin odağı olan, devlete dair görüşlerini hem kendi bakış açıları ile hem de etkilendikleri felsefi düşünceler perspektifinden ortaya konulmaya çalışıldı. Gerek Farabi gerekse Hobbes, ortaya koydukları bu siyaset felsefesi anlayışları ile farklı felsefi temellere sahip farklı devlet anlayışları inşa etmişlerdir. Farabi idealist felsefe anlayışı zemininde, metafizik temellere sahip bir devlet anlayışı inşa ederken, Hobbes, materyalist felsefe zemininde, mekanik maddeci bir devlet anlayışı inşa etmiştir. Farabi, devleti doğal bir varlık olarak insan doğasının bir parçası görürken, Hobbes, devleti insan doğasından kaynağını almayan yapay bir varlık olarak tanımlamaktadır. Siyaset felsefesi açısından Farabi faziletli bir şehir ve toplumun nasıl olması gerektiğini "Erdemli Şehir" adlı eserinde ortaya koyarken, Hobbes da toplumun ve devletin yapısını toplum sözleşmesi üzerinden ele aldığı "Leviathan" adlı eserinde ortaya koymuştur. Bu açıdan iki farklı felsefi temele ve siyaset felsefesi açısından farklı geleneklere sahip olan iki filozofun siyaset felsefesi ve dolayısıyla devlet anlayışlarının karşılaştırması yapılmıştır.