Fazla kilolu yetişkinlere transteoretik modele göre verilen eğitimin beden imajı ve egzersiz davranışı üzerine etkisi

Amaç: Bu çalışmanın amacı fazla kilolu yetişkinlere transteoretik modele göre verilen eğitimin beden imajı ve egzersiz davranışı üzerine etkisini incelemektir. Yöntem: Ön test son test, kontrol gruplu yarı deneysel türde yapılan bu araştırma 4 Haziran- 16 Temmuz 2018 tarihleri arasında Elazığ il merkezide bulunan Rüstempaşa ASM' de yapıldı. Araştırmanın örneklemini evrenden güç analizi ile belirlenen 150 kişi oluşturmuştur. Araştırmada deney grubundaki fazla kilolu yetişkinlere transteoretik modele göre hazırlanmış eğitim verilmiştir. Kontrol grubuna herhangi bir girişimde bulunulmamıştır. Verilerin toplanmasında; Sosyo-Demografik Özellikler Soru Formu, Egzersiz Değişim Aşaması Kısa Soru Formu, Egzersiz Değişim Süreçleri Ölçeği, Egzersiz Öz-Etkililik Ölçeği, Egzersiz Karar Verme Dengesi Ölçeği, Beden İmajı Ölçeği kullanılmıştır. Ölçeklere ek olarak fiziksel aktivite seviyesini objektif olarak ölçmeyi sağlayan pedometre aracı kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde ise ki kare testi, yüzdelik, ortalama, eşleştirilmiş t testi ve bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Bulgular: Egzersiz değişim aşamaları ölçeğinde; deney grubunda ön testte hareket aşamasında olan ve sürdürme aşamasında olan bireylerin oranı; yüzde 5.3 ten yüzde 77.4'e yükselmiştir. Deney ve kontrol grubu arasında; egzersiz değişim aşamalarının ön testlerin ve son testlerin karşılaştırmasında; ön testlerde p>0.05 iken son test karşılaştırmalarında p<0.001 aralarındaki fark anlamlı bulunmuştur. Gruplar arasında TTM ölçeklerinin genel puan ortalamaları arasında anlamlı fark görülmüştür (p<0.001). Bulgulara göre; deney grubunun ortalama adım sayıları son testte, ön teste göre artmıştır, kontrol grubunda ise adım sayılarında anlamlı bir artış olmamıştır. Deney grubundaki bireylerin beden imajı ölçeği puanlarında son testlerde, ön testlere göre artış olmuştur. Sonuç: Fazla kilolu yetişkinlere Transteoretik Model'e göre verilen eğitimin; deney grubunda egzersiz davranışı ve beden imajına olumlu yönde etkili olduğu saptanmıştır. Anahtar kelimeler: Fazla Kilo, Egzersiz Davranışı, Transteoretik Model, Beden İmajı, Hemşire