Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Polikliniğine başvuran hastalarda yaşam kalitesinin değerlendirilmesi

Bu çalışmada Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Polikliniğine başvuran hastalarda anksiyete, depresyon, benlik saygısı ve yaşam kalitesi ölçek puanlarının değerlendirilmesi ve bu sonuçların hastalık grupları, yaş ve cinsiyet bakımından kontrol grubuyla karşılaştırılması amaçlanmıştır. Çalışmamıza 538 hasta ile 180 kontrol grubu olmak üzere toplam 718 kişi dâhil edilmiştir. Tüm katılanların 326'u (%45,4) kız, 392'si (%54,6) erkekti. Hastaların yaş ortalaması 11,62±2,59 yıl iken kontrol grubunun yaş ortalaması 11,63±2,41 yıl bulunmuştur. Hastalar karşılaştırma yapılabilmesi amacıyla üç tanı başlığı altında toplanmıştır. Bunlar; hematolojik maligniteler, anemiler ve kanama ve pıhtılaşma bozukluklarıdır. Hastaların doldurdukları ölçeklerin sonuçları hem hasta gruplarının kendi arasında hem de kontrol grubuyla karşılaştırılmıştır. Yaşam kalitesi ölçek toplam puanı(ÖTP), fiziksel sağlık toplam puanı (FSTP), psikososyal sağlık toplam puanı (PSTP)ve Kovacs depresyon ölçeği sonuçlarında hasta grupları ile kontrol grubu arasında anlamlı farklılık saptanmıştır(p<0,05). Ancak Rosenberg Benlik Saygısı sonuçları ve Sürekli Anksiyete Ölçeği sonuçlarında hasta grupları ile Kontrol grubu arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır(p>0,05).FSTP sonuçları kanama ve pıhtılaşma bozuklukları hastalarında diğer gruplara göre daha düşüktür. Kovacs depresyon ölçeği değerlerinde kontrol grubu ortalaması hasta gruplarından anlamlı olarak düşük bulunmuştur. Hasta grupları arasında ise anlamlı farklılık saptanmamıştır. Tüm katılımcılar değerlendirildiğinde cinsiyete göre tüm ölçeklerde istatistiksel olarak farklılık saptanmamıştır(p>0,05). Kanama ve pıhtılaşma bozuklukları hastalık grubunda Kovacs Depresyon Ölçeğinde anlamlı fark izlenmiş olup kızlarda yüksek bulunmuştur(p=0,006). Benzer şekilde kızlarda sürekli anksiyete ölçeği sonuçları anlamlı olarak yüksek bulunmuştur(p=0,001). Hasta gruplarında 8-12 ve 13-18 yaş gruplarına göre değerlendirmede Kovacs Depresyon Ölçeği sonuçları, kanama ve pıhtılaşma bozuklukları hasta grubunda ve anemiler grubunda 13-18 yaş grubu yüksek bulunmuştur. Hematolojik malignitelerde 13-18 yaş grubunda FSTP sonuçları 8-12 yaş grubuna göre düşük bulunmuştur(p=0,001).Rosenberg Benlik Saygısı sonuçları kanama ve pıhtılaşma bozuklukları ile hematolojik malignitelerde yüksek bulunmuştur.Bu ölçekte yüksek skor düşük özsaygıyı göstermektedir. ÖTP anemiler grubunda 13-18 yaş grubunda daha düşük saptanmıştır(p=0,005).Kontrol grubunda 8-12 ve 13-18 yaş gruplarına göre değerlendirmede sadece anksiyete ölçeğinde anlamlı farklılık saptanmıştır(p=0,001). Buna göre 13 -18 yaş grubu anksiyete değerleri daha yüksektir. Sonuç olarak; çocuk hematoloji polikliniğine tanıları birbirinden çok farklı hastalar başvurmaktadır. Hastaların yaşam kalitesi, depresyon, anksiyete ve benlik saygısı ölçeklerinin arasındaki farklılık, farklı tanılardaki hastalara yaklaşımımızı etkileyerek tanı, tedavi ve takipteki başarımızı yükselteceği düşüncesindeyiz.