Hekim ve hemşirelerin güvenlik raporlama sistemine katılımının değerlendirilmesi eğitim ve araştırma hastanesi örneği

Araştırmamızda amaç eğitim ve araştırma hastanesinde çalışan hekim ve hemşirelerin güvenlik raporlama sistemine katılımını ve hasta güvenliğini tehdit eden tıbbi hataların bildirimi konusunda yönetimin yaklaşımının çalışanlardaki algısını değerlendirmektir. Yöntem Araştırma İzmir'in en büyük eğitim ve araştırma hastanelerinden biri olan Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yapılmıştır. Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde hekim ve hemşire olarak çalışan 440 personele anket uygulanmıştır. Anket formu "Agency to Healthcare Research and Quality"nin hasta güvenliği iklimi anketinden uyarlanmıştır. Anketler SPSS Statistic 21. 0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular Sonuçlar araştırmaya katılanların çoğunluğunun kurumda güvenlik raporlama sisteminin varlığının farkında olduğunu göstermektedir. Verilen yanıtlar hemşirelerin hekimlere göre bu konuda farkındalıklarının yüksek olduğunu yansıtmaktadır. Araştırmamıza katılan erkek nüfusun ilaç istemi ile ilgili hatalarda duyarlı davrandıkları ancak ilaç uygulaması ile ilgili hatalarda kadın nüfusun erkeklere göre daha duyarlı oldukları görülmüştür. Güvenli cerrahi kontrol listesi uygun doldurulmadığında bildirim yapma konusunda araştırmaya katılanların yarısı katılıyorum yanıtı vermiş olsa da katılımcıların üçte birinin kararsız olması bu konuda eksikler olduğunu göstermektedir. Sonuç Meslek grubu ayırmaksızın kurumda çalışanların tümüne güvenlik raporlama sistemi konusunda eğitim verilmesi gerekmektedir. Eğitim verilirken öncelikle dikkat edilecek konular: 1. Bilimsel etkinlik, 2. Maliyet, zaman ve malzemede verimlilik, 3. Hasta verilerinde emniyet ve çalışan güvenliği, 4. Herhangi bir meslek gurubunu ve/veya bireyi suçlamadan-taraf tutmadan bilgileri eşitlemek, 5. Hasta ve yakınları ile empati kurmaya dikkat etmek, 6. Söz verilen zamanda, söz verilen işlemi gerçekleştirmek esaslarını göz önünde tutmak olacaktır. Sağlık kurumlarında lise, ön lisans, lisans ve yüksek lisans mezunları birlikte çalışırlar. Bu gurupların, birlikte ve uyum içinde çalışmaları için "karma ve hedefe odaklı" bir eğitim uygulaması gereklidir. Ayrıca kurumda süreçlerin tanımlanması ve takip edilmesi, bildirim yapılırken süreçlerin başladığı ve bittiği noktaların göz önünde bulundurularak geri bildirim alınması büyük önem taşımaktadır. Güvenli cerrahi uygulamaları kapsamında güvenli cerrahi kontrol listesinin etkin kullanımı ve eksiksiz doldurulması ameliyathanelerde oluşabilecek önlenebilir hataların büyük oranda önüne geçmiş olacak, önemli bir kontrol mekanizması oluşturacaktır. Yönetimin çalışanları bildirim yapma konusunda cesaretlendiren, suçlamadan uzak durarak teşvik eden, ikna edici olumlu bir yaklaşım sergilemesi güvenlik raporlama sistemine katılımı artıracaktır. Bildirimi yapılan olayların analiz sonuçlarının da çalışanlarla paylaşılması, güvenlik raporlama sistemine katılımı ve inandırıcılığı artıracaktır. Anahtar kelimeler: tıbbi hata, olay bildirimi, güvenlik raporlama sistemi