İsâmüddîn Arabşâh el-İsferâyînî'nin (V. 945/1538), Hâşiye ʹalâ Tefsîri'l-Beyzâvî adlı yazma eserinin incelenmesi (En'am suresi)

Dinî ilimlerin en önemli olanlarından biri de kuşkusuz Tefsir ilmidir. Zira Tefsir, Kur'an'nın anlaşılması ve Yüce Allah'ın (c.c.) muradını tespit etmeyi hedeflemekte buna dâir ilkeler koymaktadır. Bu amaca dönük olmak üzere geçmişten günümüze kadar çok sayıda âlim eserler telif etmişlerdir. Bunların en önemlilerin den biri de Kâdî Beyzâvî'nin (ö.685/1286) Envâru't-tenzîl ve esrâru't-te'vîl adlı çalışmasıdır. Kâdî Beyzâvî'nin bu eseri İslâm dünyasında büyük bir kabul görmüş onu esas alan çok sayıda çalışma kaleme alınmıştır. Tezimizin konusu da Kâdî Beyzâvî'nin Envâru't-tenzîl ve esrâru't-te'vîl eserini baz alan İsâmuddin el-İsferâyînî'nin (ö. 945/1538) Hâşiye ʿalâ Tefsîri'l-Beydâvî (Hâşiye ʿalâ Envâri't-tenzîl) hâşiyesinin Enam suresi kısmıdır. Tezimiz sözkonusu hâşiyenin yazma nüshâları çerçevesinde daha önceki tahkikli neşri yapılmamış olan Enâm suresini; giriş, iki bölüm, tahkik kısımı ve sonuç şeklinde ele almaktadır. Giriş tezin konusu, amacı ve yöntemini; ilk bölüm İsâmuddin el-İsferâyînî'nin hayatı, ilmî kişiliğini; ikinci bölüm el-İsferâyînî'nin ilgi sure bağlamında izlediği metod ve kaynaklarını kapsamaktadır. Daha sonra ise Enam suresinin tahkik kısmına yer verilip ulaşılan neticeler sonuç başlığı altında zirkedilmiştir.