İzmir ilindeki Aile sağlığı merkezlerinde çalışan aile hekimlerinin alerjik hastalıkları tanıma ve yönetmedeki bilgi düzeylerinin ölçülmesi

Amaç: Bu çalışmayla İzmir ilindeki aile sağlığı merkezlerinde çalışan aile hekimlerinin alerjik hastalıkları tanıma ve yönetmedeki bilgi düzeyleri ölçülmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Kesitsel analitik tipteki bu çalışmanın evrenini, İzmir ili merkez ilçelerindeki aile sağlığı merkezlerinde çalışan tüm aile hekimleri oluşturmaktadır. Delphi methoduyla uzman görüşleri alınarak araştırmacı tarafından hazırlanan, Alerjik Hastalıkların Yönetimi Bilgi Düzeyi Anketi ve sosyodemografik veri anketinin, küme örneklem yöntemiyle seçilen 268 hekime uygulanması hedeflenmiştir. İzmir ili merkezindeki 11 merkez ilçede yer alan her bir aile sağlığı merkezi (ASM) küme olarak kabul edilmiş olup, 54 asıl ve 6 adet yedek ASM seçilmiştir. Aile hekimleri ile yüz yüze görüşülerek, gönüllülük durumunda, anketler uygulanmıştır. Bulgular: Araştırmada 222 hekim ankete katılmayı kabul etmiştir. 208 adet anket araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırmaya dahil edilen 208 katılımcının %39,4'ü (82) kadın, %60,6'u (126) erkek olup, yaş ortalamaları ortalaması 50,34 ± 6,90 (min:27, max:66) idi. . Katılımcıların hekimlik yıllarının ortalaması 24,69 ± 6,09 (min:1, max:40) idi. Çalışmaya katılan hekimlerin, son bir haftada polikliniklerine başvuran hasta sayısı ortalaması 304,7 ± 118,6 (min:10, max:600) idi. Çalışmaya katılan hekimlerin, son bir haftada polikliniklerine, herhangi bir alerjik şikayetle başvuran hasta sayısı ortalaması 18,43 ± 21,9 (min: 0, max:200) idi. Katılımcıların %51'i (106) alerjik hastalıklar konusunda hiçbir eğitici etkinliğe katılmadığını belirtmiştir. Çalışmamıza katılan 202 aile hekiminin AHYBDA'nden aldıkları ortalama puan 59,81 idi. Katılımcıların, yaş (r=-0,144, p=0,038), ve eğitime katılma durumlar (p=0,01) anketten aldıkları toplam puan üzerine istatistiksel olarak anlamlı etkiye sahipken, cinsiyet (p=0,91), hekimlik yılı (r=-0,09, p=0,19), son bir haftada polikliniklerine alerjik şikayetlerle başvuran hasta sayısı (r=0,08, p=0,25), son bir haftada polikliniklerine herhangi bir şikayetle başvuran hasta sayısı (r=0,10, p=0,14), unvan (p=0,09), alerjik hastalık durumu (p=0,05), ailede atopi öyküsü (p=0,26), anketten aldıkları toplam puan üzerine istatistiksel olarak anlamlı etkiye sahip değildi. Sonuç: Çalışmamıza katılan birinci basamak hekimlerinin alerjik hastalık yönetimi konusundaki bilgi düzeyleri yetersizdi. Herhangi bir eğitime katılanlarda alerjik hastalık yönetimi bilgi düzeyleri yüksekti. Uzman aile hekimlerinin, alerjik hastalık tanı ve iletişim bilgi düzeyleri daha yüksekti. Aile hekimlerinin hekimlik yılları ve yaşları arttıkça iletişim bilgilerinin azaldığı saptandı.