Koroner arter revaskülarizasyonunda kan elektrolit değerlerinin off pump ve on pump atrial fibrilasyon gelişimi üzerine etkileri

Giriş: Atrial fibrilasyon koroner arter cerrahilerin de en sık rastlanan postoperatif komplikasyonlardan biridir. Ve halen önemli bir morbidite ve mortilite nedenidir. Myokard koruma yöntemleri, cerrahi ve anestezik yöntemler gelişse de postoperatif dönemde atrial fibrilasyon sık görülmektedir. Literatür de çok sayıda risk faktörleri suçlanmıştır. En çok suçlanan faktörlerden biri de kardiyopulmoner bypass kullanımıdır. Çalışmamızın amacı serum elektrolit düzeyleri, off pump ve on pump koroner revaskülarizasyon ile atrial fibrilasyon arasında ki ilişkiyi incelemektir.Materyal-Metadoloji: Bu çalışmaya 24'ü kadın 36'sı erkek; kardiyopulmoner bypass (KPB) kullanılarak koroner revaskülarizasyon yapılan hastaların yer aldığı 30 hasta(Grup 1),çalışan kalpte KPB kullanılmadan koroner revaskülarizasyon yapılan hastaların yer aldığı 30 hasta(Grup 2) olmak üzere toplam 60 hasta dahil edilmiştir. Hastaların ortalama yaşı 63,87 ± 10.02 yıl'dır. Off pump ve on pump koroner arter cerrahisi uygulanmış 60 hasta çalışmamız da retroprospektif olarak incelendi.Sonuç. Pompa ile yapılan ve yapılmayan operasyon durumu dikkate alındığında, postoperatif artrial fibrilasyon gelişip gelişmemesi arasında fark anlamlı bulunmadı (p=1.00). Atrial fibrilasyon gelişen ve gelişmeyen hastalarda postoperatif ve preoperatif potasyum (0.68±0.81 ve 0.2±0.77) ve magnezyum (10.6±9.52 ve 4.23±1.69) değişkenlerinin fark değerlerine ilişkin ortalama değerleri Student's t testine göre anlamlı bulundu (p<0.05). Üre, kreatinin, sodyum, kalsiyum, glukoz değişkenlerinin fark değerlerine ait ortalama ve standart sapma değerleri (SD) arasında fark anlamlı değildi (p>0.05).Pompaya girilerek ve girilmeden opere edilen hastalarda preoperatif ve postoperatif üre, kreatinin, potasyum, sodyum, kalsiyum, magnezyum ve glukoz değişkenlerinin fark değerlerine ilişkin ortalama ve SD değerleri arasında Student's t testine göre fark anlamlı bulunmadı(p>0.05).Pompaya girilmeden yapılan koroner revaskülarizasyonda diğer fark değişkenlerin atrial fibrilasyona göre karşılaştırılması sonucunda, potasyum (0.74±0.72 ve 0.1±0.67)ve kalsiyum (0.9±0.62 ve 0.02±0.55) serum düzeyleri arasındaki fark Student's t testine göre anlamlı bulundu (p<0.05). Üre, kreatinin, sodyum, magnezyum, glukoz değişkenlerinin fark değerlerine ait ortalama ve SD değerleri arasındaki fark anlamlı değildi (p>0.05).Pompaya girilerek yapılan koroner revaskülarizasyonda diğer fark değişkenlerin atrial fibrilasyona göre karşılaştırılması sonucunda; Üre, kreatinin, potasyum, sodyum, kalsiyum, magnezyum ve glukoz değişkenlerinin fark değerlerine ait ortalama ve SD değerleri arasında fark anlamlı değildi (p>0.05).Sonuç olarak pompaya girilerek ya da girilmeden yapılan çalışan kalpte bypassta postoperatif atrial fibrilasyon sıklığı birbirine yakındı. Elektrolit serum düzeyleri ve bunların preoperatif-postoperatif serum düzey farkları, postoperatif atrial fibrilasyon gelişimini etkilemektedir. Çalışmamızda off pump ve on pump koroner revaskülarizasyon da potasyum ve magnezyum seviyelerindeki farklar; postoperatif atrial fibrilasyon gelişimi ile ilişkili bulunmuştur. Ayrıca off pump yapılan koroner revaskülarizasyon da kalsiyum serum düzeylerinde ki fark postoperatif atrial fibrilasyon gelişiminde potasyum gibi anlamlı bulunmuştur.Anahtar kelimeler. Off pump koroner arter bypass greft (KABG), on pump KABG, Atrial Fibrilasyon, Kan elektrolitleri