Küçük hava yolu hastalığı hafif kronik obstrüktif akciğer hastalığı' nda egzersiz yanıtını etkiler mi?

Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH)' nda çapı 2 mm den küçük olan havayollarının, havayolu obstrüksiyonunun temel alanı olduğu ve hastalık şiddetinin artmasıyla küçük hava yollarındaki enflamatuvar ve yapısal değişikliklerin arttığı bilinmektedir. Son yıllarda kardiyopulmoner egzersiz testleri (KPET) egzersiz kapasitesini değerlendirmede klinik pratikteki yerini almıştır. Hafif KOAH'lı semptomatik hastalarda KPET parametreleri ile küçük havayolu hastalık belirteçlerinin değerlendirildiği çalışmalar sonucunda egzersiz ile artan ventilatuar gereksinimin, ortaya çıkan küçük havayolu disfonksiyonun kanıtı olduğu ileri sürülmüştür. KOAH tanı ve izleminde en yaygın kullanılan fonksiyonel parametre olan birinci saniyedeki Zorlu Ekspiratuvar Volüm (FEV1)' in prognozu tahmin etmede yeterli olmadığı dikkate alındığında; küçük hava yolu hastalığı parametrelerinin KOAH için risk grubu ve hafif KOAH ayrımında kullanılması söz konusu olabilir. Aynı zamanda egzersize yanıt ölçütleri ile küçük hava yolu değerlendirme parametreleri de ilişkili olabilir. Elde edilecek sonuç FEV1 dışında küçük hava yolu ölçütlerinin de KOAH tanısında kullanılmasına olanak sağlayabilir. Bu amaçla çalışmamızda, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığına karşı Küresel Girişim Grubu (GOLD) kriterlerine göre KOAH için risk altındaki olgularla hafif KOAH ile uyumlu olgular arasında; küçük hava yolu hastalığının şiddeti arasında bir fark olup olmadığını ve KPET ile ortaya çıkan egzersize yanıt ölçütleri ile küçük hava yolu hastalığına ait değerler arasında fark olup olmadığını araştırmayı amaçladık.Çalışmamızda her iki grup açısından yaş dışında fizik muayene bulguları, eşlik eden ek hastalıkları ve dispne dereceleri arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Hafif KOAH' lı grupta FRC, FRCN2, FEF50, FEF25 75 % beklenen değerlerde kontrol grubuna göre anlamlı farklılık saptandı. Yaşın etkisi kontrol edildiğinde spirometrik parametrelerdeki anlamlılığın devam ettiği görüldü. Küçük hava yolu hastalığını ortaya koymak amacı ile yapılan değerlendirmede, KOAH' lı olgularda bir miktar yüksek olsa da hem Scond, hem de Sacin değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Yaşı kontrol ederek yapılan analizde, iki grup arasında Sacin değerleri açısından anlamlı düzeye ulaşmayan sınırda bir farklılık elde edildi. KPET parametrelerini karşılaştırdığımızda, her iki grupta KPET parametreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Önemli bir gaz değişim parametresi olan VE / VCO2 değerinde de istatistiksel farklılık saptanmamasına rağmen, hafif KOAH' lı grupta normal değer olan 34 ün üzerinde saptandı. Bu bulgu hafif KOAH' lı olgularda gaz değişiminin bozulduğunu desteklemektedir.Sonuçlarımız, yaştan bağımsız olarak tütün kullanan olguların bir bölümünde anlamlı hava yolu obstrüksiyonu geliştiğini göstermiştir. Bu da genetik yatkınlıkla ilişkili olabilir. Hafif KOAH' lı olgularda egzersize yanıt risk altındaki olgularla benzerdir. Ancak bulgular, KOAH' lı olgularda ortaya çıkan fonksiyonel bozukluğun risk altındaki olgulardan daha belirgin bir küçük havayolu hasarı ile ilişkili olarak görünmektedir.