Ortaöğretim kurumlarında harmanlanmış öğrenme ortamının akademik başarıya ve öğrenci tutumlarına etkisi

Bu araştırmanın genel amacı, harmanlanmış öğrenme yaklaşımının, ortaöğretim kurumu öğrencilerinin akademik başarısına ve öğrencilerin tutumlarına etkisini incelemektir. Harmanlanmış öğrenmenin etkisini incelemek için öğrencilere web destekli öğrenme ve yüz yüze eğitimin harmanlandığı bir ortam sağlanmıştır. Araştırma 2010-2011 eğitim öğretim yılı Diyarbakır Anadolu Lisesi birinci yarıyılı Biyoloji dersinde yürütülmüştür. Araştırmaya ortaöğretim sayısal bölümü son sınıf öğrencilerinin bulunduğu iki şube seçilmiş; şubelerden biri deney, diğeri kontrol grubunu oluşturmuştur. Deney grubu 19 erkek,8 kız öğrenci; kontrol grubu ise 18 erkek 9 kız öğrenciden oluşmak üzere 54 katılımcı ile gerçekleşmiştir. Oluşturulan gruplardan deney grubu harmanlanmış öğrenme ortamında eğitim görmüş, kontrol grubunu oluşturan öğrenciler geleneksel eğitim ortamında öğrenime devam etmişlerdir. Oluşturulan öğrenme ortamları Biyoloji dersinin kalıtım konusu üzerine kurulmuş ve 6 hafta sürmüştür. Araştırmada akademik başarı analizinde ön test ve son test kullanılmıştır. Literatür taraması ve uzman görüşleriyle elde edilen veriler değerlendirilerek kuramsal boyut oluşturulmuştur. Deney verileri başarı testi ve tutum ölçeği yardımıyla toplanmıştır. Başarı testi ve tutum ölçeği öğrencilere deney öncesi ve sonrası verilmiştir. Araştırma sonunda harmanlanmış öğrenme ortamında öğrenim gören öğrencilerin akademik başarı puanları ile geleneksel öğrenme ortamında öğrenim gören öğrencilerin akademik başarı puanları arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Araştırma boyunca uygulanan her iki öğrenme ortamında cinsiyet rolünün etkisi de incelenmiştir. İnceleme sonucunda her iki öğrenme ortamında da yapılan ön test ve son test akademik başarı testlerinde kız öğrencilerin akademik başarı puan ortalamaları erkek öğrencilerin akademik başarı ortalamalarından yüksek çıkmıştır. Deney grubu öğrencilerinin cinsiyete bağlı akademik başarı puan ortalamaları incelendiğinde ön test ve son test kız-erkek öğrenci akademik başarı ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık gözlenmemiştir. Kontrol grubu öğrencilerinin cinsiyete bağlı akademik başarı ortalamaları incelendiğinde, öğrenme öncesi yapılan ön test akademik başarı puan ortalamalarına bakıldığında, kız öğrencilerin akademik başarı puan ortalamaları ile erkek öğrencilerin akademik başarı puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık gözlenmiştir. Deney sonrası kontrol grubuna yapılan son test akademik başarı puan ortalamalarına bakıldığında ise kız öğrenciler ile erkek öğrenciler arasındaki akademik başarı puan ortalamaları arasında anlamlı görülen fark ortadan kalkmıştır. Araştırma sonucunda harmanlanmış öğrenme ortamının geleneksel öğrenme ortamına göre öğrenci akademik başarısı üzerinde daha etkili ve daha yararlı olduğu görülmüştür. Harmanlanmış öğrenme ortamının öğrenim gören öğrencilerin öğretim süresince Biyoloji dersine olan tutumlarına etkisini incelemek için öğrencilere dağıtılan ön test ve son test tutum ölçeği verilerine bakıldığında, deney grubu öğrencilerinin araştırma öncesi ve sonrası biyoloji dersi işleniş sürecine olan tutumları arasında anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Harmanlanmış öğrenme ortamında öğrenim gören öğrencilerin öğrenme sonunda biyoloji dersine olan ilgilerinin arttığı ve biyoloji dersinin işleniş şeklinden keyif aldıkları görülmüştür. Modern eğitim anlayışına uygun olan harmanlanmış öğrenme yaklaşımı etkinliğini ölçmek için eğitim kurumlarının çeşitli kademelerinde öğrenme ortamının içine farklı tasarımlar da katarak uygulanması önerilir.Anahtar Sözcükler: Harmanlanmış öğrenme, geleneksel öğretim, çevrimiçi öğrenme, yüz yüze öğrenme, öğretim modeli.