Osteoporozlu hastalarda yaşam kalitesi ve etkileyen faktörler

Giriş ve Amaç: Osteoporoz kemik kütlesinde azalma ve kemik mikromimarisinde bozulma sonucu kırıklara neden olabilen ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen bir hastalıktır. Çalışmanın amacı morbidite ve mortalitesi yüksek bir hastalık olan osteoporozda yaşam kalitesini ve yaşam kalitesi üzerine etkili faktörleri değerlendirmektir. Yöntem: Çalışmaya, Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı İlhami Ortekin Sağlık Merkezi'ne 1 Şubat?30 Mayıs 2007 tarihleri arasında ardışık olarak başvuran ve kemik mineral densitometrisi istenmiş hastalar alındı. Osteoporozlu 99 hastadan oluşan olgu grubu ile osteopenisi olanlar ve normal katılımcılardan oluşturulan kontrol grubuna (87 kişi), sosyodemografik özellikler ve osteoporoz risk faktörlerini sorgulayan soru formu ve yaşam kalitesi ölçekleri yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulandı. İstatistiksel analizde ikili karşılaştırmalar t testi, çoklu karşılaştırmalar tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve lineer regresyon analizi, sürekli değişkenler arasındaki ilişki Pearson korelasyon analizi ile değerlendirildi. p<0,05 değerleri anlamlı kabul edildi. Bulgular: Osteoporozun gerek SF-36, gerekse QUALEFFO-41 ile ölçülen yaşam kalitesini düşürdüğü saptanmıştır. Yaşam kalitesinin; yaş, kronik hastalık varlığı, kırık öyküsü ve iki aydan uzun süre yatağa bağlı kalma ile ilişkili olduğu bulunmuştur. Egzersiz yapma ile yaşam kalitesi düzeyi arasında tüm alanlarda istatistiksel olarak anlamlı derecede ve pozitif yönde bir ilişki saptanmıştır. Sonuç: Osteoporozlu olgular taranarak düşük yaşam kalitesi açısından risk altındaki kişilerin tanımlanması, osteoporoz risk faktörleri ve korunma yöntemleri konusunda kişilerin bilgilendirilmesi ve yaşam tarzı değişikliklerinin desteklenmesi gereklidir. Anahtar Kelimeler: Yaşam kalitesi, osteoporoz, risk faktörleri, ölçek