Sialoadenektomi edilen sıçanlardan doğan yavrulardaki dil papillalarının histolojik yapısının incelenmesi

ÖZET SİALOADENEKTOMİ EDİLEN SIÇANLARDAN DOĞAN YAVRULARDAKİ DİL PAPİLLARININ HİSTOLOJİK YAPISININ İNCELENMESİ Dilin dorsal yüzeyinde yer alan papillalar Epidermal Growth Faktör (EGF) den zengin olan tükürükle devamlı yıkanırlar. Submandibular bezin cerrahi olarak tamamen uzaklaştırılması (Sialoadenektomi) sonucu papillalardaki morfolojik değişimler ve oral yolla verilen EGF'nin bunlar üzerindeki rolü araştırılmıştır. Çalışmada 30 tane erişkin dişi Spraque-Dawley sıçan kullanıldı. Bunlar üç gruba bölündü: Kontrol grubu (n=10);sialoadenektomili grup (SX, n=10) ve sialoadenektomi + epidermal growth faktör grubu (SX+EGF, n=10). Üç haftalık iyileşmeden sonra sıçanlar çiftleşmeye alındı. SX+EGF grubundaki sıçanlara gebeliğin 16-19. günlerinde orogastrik sonda ile günde her bir hayvana 1.25 mikrogram (ug) olmak üzere toplam 50 (ug) mikrogram EGF verildi. Gebelik sonrası doğan fötusların 28. güne kadar büyümeleri beklendi. Bütün gruplardaki 28 günlük sıçan yavrularının total vücut ağırlıkları alınarak sakrifiye edildi. Rutin Histolojik yöntemlerle elde edilen parafin kesitleri Hemotoksilen-Eozin, Metilen mavisi - Bazik fuksin ve Hemotoksilen-Van Gieson boyaları ile boyandı ve ışık mikroskobunda incelendi. Oküler mikrometre yardımıyla papilla ve tat tomurcukların ölçümleri yapıldı, istatistiksel olarak tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve çoklu karşılaştırmalar testi (TUKEY) ile değerlendirildi. SX grubunun dil epitelinde, kalınlaşma, keratinleşme yanında papilla ve tat tomurcuklarında belirgin yapısal değişikliklere neden olduğunu gözledik. SX+ EGF grubuna oral yolla verilen EGF'nin, dil epiteli ve papillalardaki bu yapısal değişimlerde geriye dönüşümlü olarak belirgin bir iyileşme sağladığını tespit ettik. Anahtar Kelimeler: Sıçan, Epidermal growth faktör, Sialoadenektomi, Dil papillaları. vn