Siyasal istikrar bağlamında Türkiye'de 1980 sonrası dönemde parlamenter hükümet sistemi uygulamaları

1215 tarihli Magna Carta Libertatum ile İngiltere'de başladığı kabul edilen Parlamenter Sistem dünyanın birçok ülkesinde uygulanmaktadır. İngiltere'de geleneklere bağlı olarak ortaya çıkan parlamenter sistem, başta Türkiye olmak üzere uygulandığı birçok ülkede, aynı istikrarı sağlayamamaktadır. Türkiye'de özellikle 1991-2002 arasındaki koalisyon dönemlerindeki hükümet istikrarsızlıklarının siyasal istikrarsızlığa sebep olması dolaylı olarak ekonomi, eğitim gibi diğer alanları da etkilemiştir. Demokrasiye karşı yapılan askeri darbeler, koalisyon dönemi hükümet bunalımları, 1994 ve 2001 yıllarındaki ekonomik krizler ile yaşanan bu olumsuz süreçler halk nezdinde parlamenter demokrasiye olan güveni de sarsmıştır. Türkiye'de parlamenter hükümet sisteminde yaşanan en önemli problemlerden birisi de cumhurbaşkanı ile başbakan arasındaki çift meşruluk sorunudur. Cumhurbaşkanı ile başbakan arasında yaşanan bu krizler farklı siyasi görüşe mensup olmalarından ziyade aynı partiye mensup yöneticiler arasında da sorun teşkil etmiştir. Bu da parlamenter sistemin en önemli siyasi çıkmazlarından biri olarak görülmektedir. Turgut Özal ile Yıldırım Akbulut, Süleyman Demirel ile Tansu Çiller, Ahmet Necdet Sezer ile Bülent Ecevit vs. arasında bu siyasi krizler yaşanmıştır. Bu çalışmayla Türk Siyasetindeki siyasi çıkmazlar, ekonomik krizler, askeri darbeler ile koalisyon dönemlerindeki hükümet istikrarsızlıkları üzerine değerlendirme yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Parlamenter Sistem, Siyasal İstikrar, İstikrarsızlık, Demokrasi, Koalisyon, kuvvetler ayrılığı