22
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Tanen içeren doğal materyaller kullanarak bazı ağır metal kirliliklerinin giderilmesi
Çok çeşitli endüstriyel atıklardan, ağır metaller hava, toprak ve su kirliliğine neden olabilmektedir. Ağır metaller adsorpsiyon ve kimyasal reaksiyon sonucu bazı maddeler tarafından tutulabilir. Atom, iyon ya da moleküllerin bir katı yüzeyinde tutunmasıyla adsorpsiyon olayı gerçekleşir. Adsorpsiyonun atıksuların arıtımında en yaygın yol ve en etkili yöntem olarak kullanıldığı bilinmektedir. Ağır metal giderim amacı ile aktif karbon kullanan filtre yataklarında bakteri ve diğer organizmaların çokluğunun ekonomik problemler oluşturduğu belirtilmektedir. Bu nedenle antibakteriyel, antimikrobiyel ve ayrıca antikorozif etkisi bilinen tanenleri % 20- 30 oranında içeren, ülkemizde dağlık alanlarda bol miktarda yetişen sumak yaprakları ekonomik ve doğal adsorban olarak tercih edilerek Cu+2, Pb+2 ve Zn+2 iyonlarının adsorpsiyonu için optimum koşullar araştırılmıştır.Bu çalışmada belli bir konsantrasyonun üzerinde toksik etki gösteren ağır metal iyonlarından Cu+2, Pb+2 ve Zn+2 iyonlarınının batch yöntemiyle sulu çözeltilerden giderilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla adsorban olarak sumak yaprakları, tanen-formaldehit-jelatin reçinesi ve sumak yapraklarından elde edilen tanen- formaldehit-jelatin reçinesi kullanılmıştır.Kullanılan batch sisteminde, dengeye gelme süresinin yaklaşık 120 dakika olduğu belirlenmiştir. Ağır metal giderimi adsorpsiyon dengesinin pH'a bağlı olduğu gözlenmiştir. Sumak yaprağı için, Cu+2, Pb+2 ve Zn+2 iyonlarınının adsorpsiyonunda optimum pH değerlerinin sırasıyla 8, 5 ve 7 olduğu; tanen-formaldehit-jelatin reçinesi için, Cu+2, Pb+2 ve Zn+2 iyonlarınının adsorpsiyonunda optimum pH değerleri sırasıyla 4, 5 ve 7 olduğu; sumaktan elde edilen tanen-formaldehit-jelatin reçinesi için ise, Cu+2, Pb+2 ve Zn+2 iyonlarınının adsorpsiyonunda optimum pH değerlerinin sırasıyla 4, 6 ve 6 olduğu belirlenmiştir. Sıcaklığın metal iyonu adsorpsiyonuna fazlaca bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Her üç adsorbana başlangıç konsantrasyonunun etkileri Langmuir ve Freundlich izotermleri ile incelenmiştir. Adsorpsiyonun Langmuir izotermine daha çok uyduğu belirlenmiştir. Ayrıca bakır, kurşun ve çinko iyonlarının ikili ve üçlü yarışmalı adsorpsiyonları optimum koşullarda incelenmeye çalışılmıştır.
Nar kabuğu ile farklı mordanlar kullanarak yünlü kumaş boyama
Doğal boyalarda, doğadan elde edilen pigmentler kullanıldığı için, doğal boyamalar göze daha hoş görünür ve huzur verici bir etkiye sahiptir. Ayrıca bu boyalar çevre kirliliğini azaltıp, insan sağlığına da zarar vermezler. Turistlerin doğal boyanmış ürünlere gösterdikleri aşırı ilgi, ülkemize döviz girdisi açısından da doğal boyamacılığın önemini bir kez daha ortaya koymaktadır. Doğal boyamacılık, doğadaki boyarmaddelerden yararlanılarak yapılır. Nar (Punica granatum) kabuğundan elde edilen ve doğal boyarmadde olan kuersetin, birçok meyve ve sebzede bulunmaktadır.Bu çalışmada, nar kabuğundan elde edilen kuersetin, çeşitli geçiş metali tuzları mordan maddesi olarak kullanılmak suretiyle, altı farklı boyama yöntemine göre, 100°C de, pH: 4 ve pH: 6'da hazırlanan tampon çözeltilerle, kapalı sistemde, yünlü kumaşlara uygulandı. Tannik asitin, halılardaki ufak kurtların ve diğer allerji yapan maddelerin giderilmesi amacıyla yün boyamada kullanıldığı, antibakteriyal, antiviral özelliklerle birlikte daha iyi ışık ve yıkama haslığı sağladığı bilindiğinden, çalışmamızda kullanılması uygun bulundu. Ayrıca, boyamaya mordan tuzu miktarı ve türünün, tannik asit miktarının, nar kabuğu ekstresi hacminin, farklı nar kabuğu ekstrelerinin ve farklı kumaş ve elyaflara nar kabuğu ekstresinin uygulanılabilirliği üzerine çalışmalar yapıldı. Uygun pH, mordan ve boyama yöntemleri, boyanan yünlü kumaşların renk kodları, renk ölçüm sonuçları ve K/S değerleri tespit edildi. Boyanan kumaşlara ışık ve sürtünme haslığı testleri yapıldı.Bu çalışmanın sonuçlarına göre; pH: 4 ve pH: 6' da hazırlanan tampon çözeltilerle yapılan boyamalarda Al(NO3)3.9H2O, CdCl2.H2O, MgCl2.6H2O, Pb(CH3COO)2.3H2O ve KAl(SO4)2.12H2O mordan tuzları ile açık sarı, toprak rengi, haki ve açık kahverengi renklerinin, Cu(CH3COO)2.H2O, K2CrO4 ve K2Cr2O7 mordan tuzları ile açık yeşil, yeşilimsi kahve, sarımsı yeşil renklerinin, FeCl3 ve Ag2SO4 mordan tuzları ile açık kahve, ve grimsi kahve renklerinin oluştuğu ve renklerin birbirine çok yakın olduğu gözlendi.Işık haslığı test sonuçlarının nadiren 3, birkaç boyamada 7-8 arasında ve ortalama olarak da 4-6 arasında olduğu bulundu. Bu sonuçların literatür araştırmalarındaki doğal boyamalara göre iyi olduğu saptandı.Sürtünme haslığı test sonuçlarının, FeCl3 ve Ag2SO4 mordan tuzları haricinde kalan diğer tüm mordan tuzları ile yapılan boyamalarda 4-5 arasında olduğu ve bu sonucun doğal boyamacılığın en çok uygulandığı alan olan yer sergileri (halı ve kilimler) için çok ideal olduğu anlaşıldı. FeCl3 ve Ag2SO4 mordan tuzları ile yapılan boyamalarda ise sürtünme haslığının ortalama 2-3 arasında olduğu saptandı.Anahtar kelimeler: Nar kabuğu, kuersetin, tannik asit, mordan tuzları, yün kumaş.
Periferal konumlarda 9-antrasenkarboksi esterlerini içeren porfirazinlerin sentezi
PER FERAL KONUMLARDA 9-ANTRASENKARBOKS ESTERLER N ÇERENPORF RAZ NLER N SENTEZÖzgür ÖDEVCKimya, Yüksek Lisans TeziTetrapirolik makrohalka sistemlerinin iki ana yapısı porfirazinlerle fitalosiyaninleride içerentetraazaporfirinler ve porfirinlerdir. Porfirinler ve ftalosiyaninler oldukça iyi çalışılmalarınarağmen, porfirazinler elli yıl önce ilk sentez edilmelerinden bu yana daha az çalışılmışlardır.Suda çözünen türevlerinin son zamanlarda etkin bir şekilde sentezlenmeya başlanmasıylaporfirazin türevlerinin sentezi önem kazanmaya başlamıştır. Porfirin, ftalosiyanin veporfirazinler merkezi kavitelerinin içerisinde çok çeşitli metal iyonlarını koordine edebilirler.Teraazaporfirinler porfirinlerden farklı olarak, mezo-azot atomu makrohalkanın elektronikkarakterini değiştirir. Porfirazinlerin ve ftalosiyaninlerin elektronik karakterleri ve geniş Ï-sistemleri periferal metal koordinasyonu ile birleştirilmesi, yeni spektroskopik, magnetik veelektronik özellikli komplekslerin hazırlanmasına izin verir.Bu çalışmanın amacı, periferal konumlarda sekiz adet 9-antrasenkarkoksilik asit grupu taşıyanyeni bir porfirazin türevi hazırlanmasıdır. Periferal konumlarda sübstitüe gruplar bulunanporfirazinler ilginç optik, manyetik ve elektronik özellikler sergileme potansiyaline sahiptir.1,2-bis(hidroksietiltiyo)maleonitril bileşiği, disodyum tuzu halindeki başlangıç maddesinin 2-brometanol ile mutlak alkol (etanol) içerisinde 3 gün süren reaksiyonu sonucu elde edilmiştir.Magnezyum, n-propanol ve bis(2-hidroksietiltiyo)maleonitrilin siklotetramerizasyonreaksiyonu ile magnezyum porfirazin (P4) elde edildi. Porfirazin üzerindeki OH gruplarınınkarboksilik asit ile esterleşme reaksiyonuna sokulmasıyla antrasenkarboksi sübstitüeporfirazinler elde edilmiştir. MgPz'yi hedeflenen 9-antrasenkarboksi sübstitüe magnezyumporfirazin, (P5)'e dönüştürmek için 9-antrasenkarboksilik asit sekiz OH grubunun hepsininesterleşebilmesi için disikloheksikarbodiimid varlığında kullanıldı.Oktakis(9-antrasenkarboksi) sübstitüe porfirizinato magnezyum merkezinde metal iyonlarıkoordine eden porfirazinler hazırlanması için uygundur. Trifloroasetik asit ile muameleedilerek metalsiz porfirazin (P6) elde edildikten sonraki reaksiyonunda, çinko(II) asetat ilereaksiyona sokulması ile (M=Zn (P7) metalli (MPz) porfirazin elde edilmiştir. Elde edilenürünlerin UV, IR, 1H NMR ve florasans emisyon spektrumları incelenmiş ve karakterizeedilmiştir. Ayrıca ANCOOH, MgPz ve MgAntPz'nin floresans emisyon spektrumlarıincelenmiştir.Anahtar Kelimeler: porfirazin, tetraazaporfirin, 9-antrasenkarboksilik asit, floresansJÜR :1.Yrd.Doç.Dr. Naciye COSKUN (Danışman) Tarih:28.09.20052.Prof.Dr.Ahmet GÜL Sayfa sayısı:963.Prof.Dr.Sabiha MANAV
Biyodizel ürtiminde adsorban maddelerin rolünün incelenmesi
Biyodizel üretimi yağın katalizör eşliğinde metil alkol ile yağ asidi metil esteri oluşturması şeklinde gerçekleşir. Sonra biyodizel fazı, gliserin fazından ayrılır. Biyodizel fazı içinde bulunan safsızlıkları (gliserin, su, sabun, metanol vb.) gidermek için su ile yıkanır ve kurutma işlemi yapılır. TSE EN14214 standardına uygun biyodizel elde etmek için yıkama işlemi yerine uygun adsorbanlar kullanılarak, safsızlıkların giderilebileceği düşünülmüştür. Bu çalışmada yıkama ve kurutma işlemi yapılmadan biyodizel adsorban ile muamele edilmiştir. Çalışmalarda farklı adsorbanlar kullanılarak en uygun adsorbanın geliştirilmesine çalışılmıştır. Denemelerde magnesol, talk, tonsil, sentezlenen silikajel ve farklı kimyasallar kullanılmıştır. Biyodizelin adsorban ile muamelesi sonrasında analizler yapılarak adsorbanın etkisi incelenmiştir. Çalışmalar da sentezlenen silikajel temelli adsorban maddenin kullanılabilir olduğu belirlenmiştir.
Yeni florlu vic-dioksim türevi metal komplekslerin sentezi ve süperkritik karbondioksit çözücü ortamında depozisyon işlemlerinde kullanılabilirliklerinin incelenmesi
Tez kapsamında süperkritik karbondioksit çözücü ortamında yapılan depozisyon işlemlerinde kullanılabilir nitelikte vic-dioksim türevi metal kompleksleri (öncül) sentezlenmiş, yapıları aydınlatılmış, süperkritik karbondioksit ortamında silikajel ve ?-alümina üzerine depozisyon işleminde kullanılabilirliği denenmiştir. Bu amaçla anilin türevleri ile anti-monokloro glioksimin ile vic-dioksim ligandları ve bu ligandların Pd(II), Cu(II) kompleksleri sentezlenmiştir. Ligand sentezinde süperkritik karbondioksitte çözünürlüğü arttırmak amacıyla uzun zincirli anilin türevleri seçilmiştir. Bu metal öncüllerin süperkritik çözücü ortamındaki çözünme miktarları belirlenmiştir. Sentezlenen bileşiklerin yapıları FT-IR, 1H,19F NMR, elementel analiz, manyetik süsseptibilite ve UV-Vis ile aydınlatılmıştır. Elde edilen metal kompleksleri scCO2 ortamında katı destek üzerine metal depozisyonunda öncül olarak kullanılmış olup nano boyutta metal katalizörler elde edilmiştir. Elde edilen katalizörlerin boyutları TEM ve XRD ile analiz edilmiştir. Buna göre Pd taneciklerinin boyutu 2-16nm ve Cu taneciklerinin boyutu 3-20nm arasında değişmektedir. Bu katalizörlerin olefinlerin hidrojenasyon reaksiyonundaki katalitik aktiviteleri belirlenmiş ve bu amaçla GC kullanılmıştır.
Fosfin metal komplekslerinin sentezlenmesi ve elektrokimyasal özelliklerinin incelenmesi
N,N-bis(difenilfosfinometil)aminoter-bütil, dppatb, ve N,N-bis (difenilfosfinometil)aminometil, dppam, ligandları ile Pt(II) ve Pd(II) metal kompleksleri, N,N-bis(difenilfosfinometil)aminobütil, dppab, ligandı ile Heteroleptik Cu(I) ve Pt(II) metal kompleksleri Schlenk tekniği ile sentezlenmiştir. Dppatb, dppam ligantları ile sentezlenen Pt(II) ve Pd(II) komplekslerinin nükleobazlarla (timin,urasil,teofilin) reaksiyonu ile nükleobaz içeren heteroleptik metali kompleksleri sentezlenmiştir. Sentezlenen komplekslerin yapıları spektrometrik teknikler kullanılarak aydınlatılmış, termal kararlılıkları ve elektrokimyasal özellikleri incelenmiştir.
Palladyum/ferrosenilmetilimidazolinyum katalitik sisteminin Mizoroki-Heck reaksiyonundaki in situ uygulamaları
Bu tez çalışmasında; N,N′-bis(ferrosenilmetil)imidazolinyum klorür ve bromür tuzlarının Mizoroki-Heck kenetlenme reaksiyonlarında Pd(OAc)2 varlığında yardımcı ligand olarak katalitik aktivitesi incelenmiştir. Mizoroki-Heck kenetlenme reaksiyonları için stiren ve etil akrilat olmak üzere iki farklı olefin ile çalışmalar yapılmıştır. Mizoroki-Heck katalitik çalışmaları için örnek reaksiyon iyodobenzen ile etil akrilat/stiren arasındaki reaksiyon seçilmiştir. Bu reaksiyon üzerinde baz, sıcaklık, süre, çözücü ve yardımcı ligand etkisi kavramları incelenerek optimum koşullar belirlenmiştir. Örnek reaksiyonlar için optimum koşullar süre 4 saat, sıcaklık 140 oC, baz K2CO3, çözücü DMF, katalizör Pd(OAc)2 + N,N′-bis(ferrosenilmetil)imidazolyum klorür tuzu, substrat/katalizör mol oranı 1/50 olarak belirlenmiştir. Diğer katalitik testler bu koşullar altında gerçekleştirilmiştir. Mizoroki-Heck kenetlenme reaksiyonlarından elde edilen % verimlerin yüksek olması; N,N′-bis(ferrosenilmetil)imidazolyum klorür tuzunun bu reaksiyonlar için etkin bir yardımcı ligand olduğunu göstermektedir.
2,2-dikloro-4,4,6,6-bis[spiro(2',2"-dioksi-1',1"-bifenilil)] siklotrifosfazen ile dihidroksikumarinlerden elde edilen kumarinoksisiklotrifosfazenlerin sentezi ve karakterizasyonu
Bu çalışmada, ilk aşamada 2,4,5-trimetoksibenzaldehit ve 2,3,4-trimetoksibenzaldehit ile sübstitüe fenilasetonitrillerin reaksiyonundan 2-(2,4,5-trimetoksifenil)-1-(sübstitüefenil)akrilonitril (1a-1k) ve 2-(2,3,4-trimetoksifenil)-1-(sübstitüefenil)akrilonitril (2a-2k) bileşikleri sentezlendi. İkinci aşamada 2-(2,4,5-trimetoksifenil)-1-(sübstitüefenil)akrilonitril (1a-1k) ve 2-(2,3,4-trimetoksifenil)-1-(sübstitüefenil)akrilonitril (2a-2k) bileşiklerinden mikrodalgayla piridinyum hidroklorür ile olan reaksiyonundan 6,7-dihidroksi-3-(sübstitüefenil)kumarin (3a-3k) ve 7,8-dihidroksi-3-(sübstitüefenil)kumarin (4a-4k) bileşikleri sentezlendi. Sentezlenen kumarin bileşikleri 2,2-dikloro-4,4,6,6-bis[spiro(2',2"-dioksi-1',1"-bifenilil)]siklotrifosfazen (5) ve 2,2,4,4-tetrakloro-6,6-[spiro(2',2"-dioksi-1',1"-bifenilil)]siklotrifosfazen (7) ile reaksiyona sokularak 2,2'-dioksibifenil ve kumarin halkası taşıyan siklotrifosfazenler sentezlendi. Elde edilen tüm fosfazen bileşikleri, çöktürme, yıkama, kolon kromatografisi ve kristallendirme yöntemleri ile ayrılıp saflaştırıldı. Daha sonra sentezlenen tüm orijinal bileşiklerin yapıları FT-IR, 31P-, 1H-, 13C-NMR, APT ve HETCOR (2D) NMR karakterizasyon yöntemleri kullanılarak aydınlatıldı.
5-fenil-6h-1,3,4-tiyadiazin-2-aminin, salisilaldehit türevleri ile schıff bazı ligandlarının ve komplekslerinin sentezi ve karakterizasyonu
ÖZETYüksek Lisans Tezi5-FEN L-6H-1,3,4-T YAD AZ N-2-AM N N, SAL S LALDEH T TÜREVLER LE SCHIFFBAZI L GANDLARININ VE KOMPLEKSLER N N SENTEZ VE KARAKTER ZASYONUHüseyin AYDINFırat ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüKimya Anabilim Dalı2006, Sayfa:39Bu çalışmada 4-{(E)-[(5-fenil-6H-1,3,4-tiyadiazin-2-il)imino]metil}benzen-1,3-diol ve 4-bromo-2-{(E)-[(5-fenil-6H-1,3,4-tiadiazin-2-il)imino]metil}fenol ligandları sentezlendi. Buligandlardan , Ni(II), Cu(II) ve Co(II)' ın metal kompleksleri sentezlendi.Sentezlenen bu ligand ve metal komplekslerinin yapıları IR, NMR, erime noktası, elementelanaliz, ultraviole görünür bölge spektroskopisi, mağnetik süsseptibilite ölçümleri ve TGA ilekarakterize edildi.Elde edilen sonuçlara göre komplekslerdeki metalin liganda oranı 1:2 bulundu. Deneysel veteorik sonuçların birbiriyle uyum içinde oldukları bulundu.Anahtar kelimeler: tiyadiazin, metal kompleksleri, schiff bazı
Güneydoğu Anadolu bölgesindeki hidrokarbon (petrol,bitüm) sızıntılarında uygulanan jeokimyasal analiz yöntemlerinin yorumlanması ve hidrokarbon sızıntılarındaki metal analizleri
Bu çalışmada Güneydoğu Anadolu Bölgesindeki 8 ilden (Adıyaman, Batman, Diyarbakır, Hatay, Kilis, Mardin, Siirt, Şırnak) alınan 20 adet katı sızıntı örneklerinde, İndüktif Olarak Eşlenmiş Plazma Emisyon Spektroskopisi (ICP-OES), İnfrared Spektroskopisi (IR), Ultraviyole Spektroskopisi (UV),Elektron Spin Rezonans (ESR) Analizi, TOC ve Rock Eval Piroliz Analizi, İnce Tabaka Kromotografisi, Özütleme Analizi, Kolon Kromotografisi analizleri, Gaz Kromatografi (GC), Gaz Kromatografi-Kütle Spektrometre analizi (GC-MS), Duraylı Karbon İzotop analizleri (GC-IRMS) yapılmıştır. Yapılan incelemeler ve analizler sonucu örneklerin TOC ve Rock Eval Piroliz Analizi sonuçlarına bakılarak kaynak kaya potansiyeline sahip olduğu görülmüştür. GC ve GC-MS analizlerinden elde edilen sonuçlarda kromatogramlarda hidrokarbonların genel dağılımı, organik madde tipini, olgunlaşma ve çökelme ortamı ile ilgili bilgiler elde edilmiştir. Elde edilen sonuçlar ışığında söz konusu örneklerin bulunduğu jeolojik ortamların Petrol/Bitüm mekanizmaları, bunların kaynak kaya korelasyonları, oluşum ve göç mekanizmaları ortaya konmaya çalışılmıştır. İndüktif Olarak Eşlenmiş Plazma Emisyon Spektroskopisi (ICP-OES) analiziyle Fe, Al, Mn, Zn, B, Pb, Ni, Hg, Cu metalleri tespit edilmiştir. Metal değer aralıkları Earth's Clarke değerleri, Swaine' nün (1990) dünya bitümlü şeyl değerleri ve Palmer (2004) Türkiye için bitümlü şeyldeğerleri ile karşılaştırılarak bu değerlerin kabul edilen aralıklarda olup olmadığı belirlenmiştir. Analiz sonuçlarına göre Fe, Al, Ni, Mn, B metallerinin miktarları sınır değerlerinden yüksek çıkmıştır. Elde edilen bu sonuçlar ışığında bu sızıntıların bulunduğu toprak, bitki, hayvan ve insan sağlığına verdiği zararları minimuma indirmek için alınıcak önlemler belirlenmiştir. İnfrared ve ESR Spektroskopileri kullanılarak bu örnekler karakterize edilmiştir. Böylece sızıntı kirliliği ve kirletici kaynakların etkisi ölçülüp türleritanımlarakkarakterize edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Hidrokarbon Sızıntısı, Çevre Kirliliği, Metaller, Yapı Karakteriz, Kaynak kaya, ESR, IR.
Tiyazol türevlerinin ve komplekslerinin sentezi
Birçok tiyazol, antimikrobiyal, antihistaminik, antiparazitik, antihelminitik,antipiretik, ve antiviral farmakolojik etki gösterir. Sülfatiyazol, ftalilsülfatiyazol, vebenzer bileşikler içeren ilaçlar medikal uygulamalarda sıklıkla kullanılır. Tiyazolhalkası B1 vitamini, penisilin, ve karboksilaz gibi doğal bileşiklerin yapısalbileşenidir. Tiyazol türevleri antioksidan olarak, petrokimyasal ürünlerde,vulkanizasyon hızlandırıcılarda ve fotokromik maddelerde sıklıkla kullanılır.Bu çalışmada, asetofenon, 2-asetilnaftalin, 4-metil-asetofenon, 4,-nitroasetofenonve 4-hidroksi-asetofenonun, elementel iyot varlığında tiyoüre ilereaksiyonu sonucu çeşitli 2-amino-4-sübstitüe tiyazol türleri sentezlenmiştir(TH1, TH2, TH3, TH4, TH5).Bu tiyazolerin 2-hidroksi benzaldehit, teraftalaldehit ve izonitrozoasetofenonile reaksiyonundan yeni Schiff bazları sentezlenmiş ( L1H, L2H, TO) ve bazı geçişmetali tuzları ile (NiCl2 ,CoCl2) oluşturdukları koordinasyon bileşikleriincelenmiştir.Sentezlenen bileşiklerin yapı analizleri, 1H-NMR, 13C-NMR ve IRspektroskopisi teknikleri kullanılarak yapılmıştır.
Vanadyum ve molibdenin oksijen içeren ligantlarla oluşturduğu bileşiklerin sentez ve karakterizasyonu
Bu çalışmada, organik ya da anorganik poliokso ligandların, vanadyum / molibden türleri ile etkileştirilerek yeni polioksometalat, heteropolioksometalat ve/veya anorganik-organik hibrit bileşiklerin sentezlenmesi ve karakterize edilmesi amaçlanmıştır. Çok dişli esnek olmayan sert yapılı karboksilat içeren ligandlar seçilerek çeşitli ve sıra dışı topolojik yapıya sahip bileşiklerin sentezinde kullanılmıştır. Bu çalışmada amaca ulaşmak için anorganik ve organik poliokso ligantlar olarak sülfat iyonu, 1,2,4,5-benzentetrakarboksilik asit (BTCA), 1,4-siklohekzandikarboksilik asit (CHDC) ve 2,6-naftalindikarboksilik asit (NDC) kullanılmıştır. Başarılı reaksiyonlarda; heteropolioksometalat içeren bir bileşik, anorganik-organik hibrid olarak sınıflandırılabilecek iki bileşik ve V/O/SO4 içeren katı hal bileşiği olmak üzere toplam dört yeni bileşik sentezlenmiş ve karakterize edilmiştir. Bu bileşiklerden sadece (N(C2H5)4)4[VMo12V2O44] bileşiğinin, tek kristal x-ışınları yapı analizini içeren tam karakterizasyonu yapılmış, kimyasal formülleri [V2O2(OH)2SO4], [V2O2(C10H6(COO)2)] ve [VOC6H10(COO)2] olan diğer bileşiklerin karakterizasyo-nunda; tek kristal x-ışınları yapı analizi hariç şu yöntemler kullanılarak karakterize edilmiştir; bileşiğin fiziksel özelliklerinin tespiti, infrared spektroskopisi (FTIR), manganometrik titrasyon, elemental analiz (CHNS analizi), termogravimetrik analiz (TGA) ve x-ışınlar kırınım deseni çekimi (XRD toz).Bu çalışmada geri soğutucu altında kaynatma ve hidrotermal/solvotermal sentez yöntemleri uygulanmıştır. Bununla birlikte indirgenmiş oksovanadyum / oksomolibden içeren türler HPOM ve anorganik-organik hibrit türlerin sentezinde hidrotermal reaksiyonlar başarılı olmuştur. Bu çalışmadan çıkan sonuç şöyle özetlenebilir: vanadyum ve molibdenin, POM ve HPOM oluşturma isteği mikro gözenekli anorganik-organik hibrit bileşikleri oluşturma isteğinden fazladır. Hidrotermal reaksiyonlar hala POM, HPOM, yeni katı hal ve anorganik-organik hibrit bileşiklerinin sentezlenmesinde en başarılı metottur.
(1-(1h-benzoimidazol?2-yl)-ethanone tiyosemikarbazon) ligantının metal komplekslerinin manyetik susseptibilite ve kararlılık sabitlerinin tayini
Bu çalışmada daha önce sentezlenen [1-(1H-Benzimidazol-2-yl)-Ethanone Tiyosemikarbazon] ligantının metal komplekslerinin kararlılık sabitleri tayin edilmiş ve manyetiklik ölçümleri gerçekleştirilecektir. Kararlılık sabitlerinin bulunmasında spektroskopik metod (job) kullanılmıştır.Çalışmada kullanılan ligantla sentezlenen metal komplekslerinin kararlılık sıralaması Fe+2 < Co+3 < Ni+2 < Cu+2 > Zn+2 şeklinde bulunmuştur. Bu sıralama Irving-Williams kararlılık serisiyle uyum içindedir.İlgili eşitlikleri kullanarak ortaklaşmamış elektronlar (n) hesaplanmış ve bu sonuçlardan komplekslerin manyetikliği hakkında yorum yapılmıştır.Sonuçlara göre Zn2+, Co3+ ve Fe2+ komplekslerinin diamanyetik, Ni2+ ve Cu2+ komplekslerinin ise paramanyetik olduğu sonucuna varılmıştır.2008, 62 sayfaAnahtar kelimeler: Tiyosemikarbazon, Metal Kompleks, Manyetik Suseptibilite, Kararlılık Sabitleri
Akımsız nikel kaplama tekniğinde banyo tiplerinin etkisinin araştırılması
Bu çalışmada, tungsten karbür (WC) tozlarının akımsız kimyasal kaplama tekniği kullanılarak nikel (Ni) kaplanması amaçlanmıştır. Akımsız nikel kaplama tekniğinde kullanılan belli başlı üç kaplama banyosu, asidik hidrazin, asidik sodyum hipofosfit ve bazik sodyum hipofosfit banyoları yardımı ile kaplama olayı gerçekleştirilmiştir. Kaplanmış tozlar daha sonra bir pres yardımı ile 200 bar (20 MPa) basınçta sıkıştırılarak numuneler oluşturulmuştur. Preslenen tozlar daha sonra 1200°C de sinterlenmiştir. Sinterlenen numuneler taramalı elektron mikroskobu (SEM) ile metalografik olarak incelenmiş ve ayrıca kaplama olayının gerçekleşip gerçekleşmediği EDX analizleri yardımı ile belirlenmiştir.Bu çalışma sonucunda asidik banyolarda yapılan numunelerin elektron mikroskobu görüntülerinde sinterlemenin daha iyi gerçekleştiği görülmektedir. Ayrıca bazik banyolara göre boyutlarda meydana gelen azalma daha az olmuştur. Üç banyo tipi arasında ise hidrazin banyosunun numunesi hem boyutlardaki azalma hem de elektron mikroskobu görüntülerinde daha iyi sonuçlar vermiştir.
Vanadyumun karboksilli asit grubu içeren piridin ve pirazin ligantlarıyla oluşturduğu bileşiklerinin sentezi ve karakterizasyonu
Vanadyumun Karboksilli Asit Grubu İçerenPiridin ve PirazinLigantlarıyla OluşturduğuBileşiklerinin Sentezi ve KarakterizasyonuBihter ŞAŞMAZAfyon Kocatepe ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüAnorganik KimyaDanışman: Doç. Dr. Sabri ÇEVİKBu çalışmada, karboksilat grubu içeren piridin ve pirazin ligantlarının yanısıra,anorganik poliokso ligantların vanadyum ile etkileştirilmesi sonucunda yenipolioksometalat, moleküler koordinasyon ve anorganik-organik hibrit katı halbileşiklerinin sentezlenmesi ve karakterize edilmesi amaçlanmıştır. Burada çok dişliesnek olmayan sert yapılı karboksilat grubu içeren ligantlar seçilerek çeşitli ve sıra dışıtopolojik yapıya sahip bileşiklerin sentezi ana amaçtır. Amaca yönelik kullanılanligantlar anorganik sülfat iyonu ve karboksilat grubu/grupları içeren piridin/pirazin(2,6-pridindikarboksilik asit ve 2,3-pirazindikarboksilik asit) ligantlarıdır.Başarılı reaksiyonlarda; V/O/SO4 içeren bir moleküler anorganik halka bileşiği,[V2O2(SO4)2(H2O)6], iki tane moleküler koordinasyon bileşiği, [V(C5H4(COO)N)(C5H3(COO)2N)(H2O)2]?H2O ve [VO(C4H3(COO)N2)2(H2O)]?2H2O ve Tahmini basitformülü C7H7NO6V olan bir anorganik-organik hibrit katı hal bileşiği olmak üzeretoplam dört bileşik sentezlenmiş ve karakterize edilmeye çalışılmıştır. Bu bileşiklerdenilk üçü tek kristal X-ışınları yapı tayini dahil olmak üzere infrared spektroskopisi(FTIR), manganometrik titrasyon, elementel analiz (CHNS analizi), oda sıcaklığımanyetik hassasiyet (süseptibilite) ölçümü ve termogravimetrik analiz (TGA)kullanılarak tam karakterizasyonu yapılmış, fakat tahmini basit formülü C7H7NO6Volan diğer bileşiğin yeterli büyüklükte tek kristali elde edilemediğinden tek kristal Xışınlarıyapı analizi hariç yukarıda belirtilen yöntemler kullanılarak karakterizeedilmeye çalışılmıştır.Sentez çalışmalarında geri soğutucu altında kaynatma ve hidrotermal/solvotermalsentez yöntemleri uygulanmıştır. Hem moleküler hemde anorganik-organik hibrittürlerin sentezinde hidrotermal reaksiyonlardan başarıya ulaşılmasına karşın gerisoğutucu altında kaynatma metodundan başarılı sonuçlar elde edilememiştir. Buçalışmadan çıkan sonuç şöyle özetlenebilir: vanadyumun organik unsurlarlaetkileştirilmesinde hidrotermal reaksiyon metodu en başarılı metot olduğu sonucunavarılmıştır.2009, 60 sayfaAnahtar kelimeler: Vanadyum, Oksovanadil, Hidrotermal Sentez, Karakterizasyon,Sülfat, Oksovandyum, Piridindikarboksilik asit, Pirazindikarboksilik asit,Piridinkarboksilik asit, Pikonilik asit.
Oksijen köprülü fenil trifloro metil sülfit bağlı tetra ftalosiyaninler
Ftalosiyaninler dört pirol halkası içeren koyu mavimsi veya yeşilimsi makro halkalı bileşiklerdir. Elektronik spektrumlarında yoğun absorpsiyonlar gösterirler. Ftalosiyanini oluşturmak için molekülün merkezindeki iki imino hidrojeni periyodik tabloda bulunun çoğu metal ile yer değiştirebilmektedir. Bu çalışmada oksijen köprülü fonksiyonel feniltrifloro metil sülfit sübstitüe ftalosiyaninler sentezlenip, karakterize edilmiştir. α- pozisyonundan oksijen köprüsü ile sübstitüe edilmiş ligantlar ve onların çinko, kobalt ve bakır ftalosiyanin kompleksleri sentezlenip ve ardından çeşitli saflaştırma yöntemleri (çeşitli sıcak ve soğuk organik veya inorganik çözücüler ile yıkama, kolon kromatografisi v.b.) uygulanmıştır. Sonrasında saflaştırılan maddelerin elementel analiz, 1H-NNM, 13C-NMR, MS(Maldi-TOF) ve UV-Vis spektral teknikler yardımıyla karakterizasyon işlemleri yapılmıştır. Karakterize edilen maddelerin antioksidan aktiviteleri, üç farklı antioksidan analiz yöntemiyle ve antibakteriyel aktivitleri ise disk difüzyon yöntemi kullanılarak Sakarya Üniversitesi Kimya Bölümü Biyokimya Anabilimdalı laboratuvarında Doç. Dr. Gülnur ARABACI ve ekibi tarafından yapılmıştır.
Endüstriyel odunların polimerizasyonu ile fiziksel özelliklerinin modifikasyonu
Ağaç kullanımı, insanlık tarihiyle beraber ortaya çıkmış ve günümüzde de aktif olarak günlük yaşantımızda giderek artmaktadır. Ancak günümüzde dünyada artan ağaç malzeme kullanımı ve azalan ormanlar ağaç ile ilgili yeni çalışmalar ortaya koyma konusunda teşvik edilmektedir. Bu çalışmada çeşitli yollarla polimerleşmesi istenen endüstriyel odun numunelerinin fiziksel özelliklerinin iyileştirilmesi hedeflenmiştir. Kavak, ham huş ağacı ve modifiye edilmiş huş ağacı örneklerinin tolüen diisosiyanat ile, 2,4 dioksan ve piridin çözücü sistemlerinde reaksiyona sokulmuştur. Hazırlanan kompozit yapılı materyallerin yapısal analizlerindeki değişim FT-IR spektroskopisi yöntemiyle incelenmiştir. Polimerizasyon sonucunda örneklerin fiziksel yapılarındaki değişim ise SEM, yoğunluk ve sertlik tayinleri ile ortaya konmuştur.
Temsilci metal halojenürlerinin hekzagonal bor nitrür sentezi üzerine etkisi
Hexagonal boron nitride is a high temperature solid lubricant with having good electric insulator, inert material, and thermal conductor properties. The specific gravity is low, it is stable in air up to 1000°C. The temperature resistance of BN can be compared to MgO, ZrO2 or CaO but BN shows higher resistance to thermal shock than others. The first synthesis of hexagonal boron nitride came true in 1842 by Balmain, but hBN began to work late as 100 years later in commercial area. In 1957 Wentorf successfully synthesized cBN that is the hardest material after diamond. Afterthat General Electric in USA De Beers in South Africa Sumitomo and Shawa Denko in Japan and some companies in Russia have been in progress to production of it since 1969. Hexagonal boron nitride, like graphite, Hexagonal boron nitride (hBN) has the identical layer structure and characteristic as graphite, and be called "white graphite", has special bonding behaviors that can exist in many different structures. We can say for hexagonal boron nitride has also high refractoriness, lubricity, low thermal expansion, high thermal conductivity, electrical isolation, chemically inertness and easy workability. In this study, hexagonal boron nitride was synthesized with the modified O'Connor method in presence of different alkaline metal halides. X-ray diffraction (XRD) Fourier transform infrared spectroscopy (FTIR) and scanning electron microscopy (SEM) is used to determine structural properties of synthesized specimens. XRD was the main device to determine properties of the samples. Main peaks of Hexagonal Boron Nitride were observed in XRD analysis, also lattice parameters were calculated by it. FTIR results was the first election for us and all of the samples gave main spectra results lastly SEM analysis confirmed nano scale of synthesized products. KEYWORDS: Hexagonal boron nitride, O'Connor method, Alkaline metal halides
Kuaterner amonyum silan bileşiklerinin (silquat) sentezi ve antimikrobiyal özelliklerinin test edilmesi
2020 yılından beri gündemde olan şiddetli akut sendromu Koronavirüs dünyada hızla yayılmıştır. Hastalıklara neden olan mikroorganizmaların patojenik etkilerine karşı artan sağlık bilinci ile birlikte antimikrobiyal ajanların kullanımına yönelik son yıllarda önemli çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmalar doğrultusunda bu tez kapsamında, pandemi dönemi ile birlikte kullanımı yaygınlaşarak artan dezenfektanların getirdiği bazı sorunlara çözüm getiren; antimikrobiyal etkinlik süresini arttıran, dezenfektan kullanım sıklığını azaltan ve su bazlı formülasyonların hazırlanabileceği silquat bileşikleri sentezlenmiştir. Literatürde silquat'ların (3-kloropropil)trimetoksisilan bileşiği ile 12-18 karbon zincir uzunluklarına sahip kuaterner amonyum bileşiklerinin sentezi gerçekleştirilmiş olup, MİK (Minimum inhibisyon konsantrasyonu) testleri yapılmamıştır. Bu tez kapsamında farklı karbon zincir uzunluklarına sahip (CnH2n+1)NX2 (n=12-18, X=CH3, H) kuaterner amonyum bileşikleri ile (3-Kloropropil)trimetoksisilanın reaksiyonuna ek olarak ilk kez (3-Kloropropil)trietoksisilan bileşiğinin de kullanılmasıyla on farklı silquat bileşikleri sentezlendi. Sentezlenen Silquat bileşiklerinin kimyasal yapıları FTIR, 1H-NMR, 13C-NMR analizleri ile karakterize edildi ve antimikrobiyal aktiviteleri, Escherichia coli (Gram negatif), Staphylococcus aureus (Gram pozitif), Pseudomonas aeruginosa (Gram negatif), Enterococcus hirae (Gram pozitif), Candida albicans ve Aspergillus brasiliensis olmak üzere farklı mikroorganizma türlerine karşı MİK testi ile belirlendi.
Oksijen köprülü fonksiyonel ftalosiyaninlerin sentez ve karakterizasyonu
Ftalosiyaninler 1,3 pozisyonunda aza köprüleriyle birbirine bağlı dört izoindol ünitesinden oluşan 18 ?-elektron sistemine sahip aromatik makrosiklik yapılardır. Bu makrosiklikler üzerindeki 2-boyutlu elektron delokalizasyonu nadir fiziki özelliklerinin büyük miktarlarda artışına sebep olur. Bu yüzden, ftalosiyaninler olağanüstü optiksel ve elektriksel davranışlar gösteren kimyasal ve termal olarak dayanıklı bileşiklerdir ve ma1zeme bilimi alanında çok geniş bir uygulama alanı bulurlar. Ftalosiyaninler, 70'ten fazla metalik ve ametalik katyon ile kompleks oluşturabilirler. Çok çeşitli substitüentlerin makrosiklik yapının periferal konumlarına eklenmesi bu sistemin elektronik yapısını değiştirebilir, bu grupların hacimli veya uzun zincirli hidrofobik türevler olmaları ftalosiyaninlerin çoğu organik çözücüler içerisindeki çözünürlüklerinin artmasına sebep olur. Görünür bölgede ftalosiyaninler mavi, siyan ve yeşil renklerle sınırlı olmalarına rağmen absorbsiyonları, uygun kimyasal sübstitüentlerin eklenmesiyle yakın kızıl ötesi bölgesine hatta 700?1000 nm `deki parmak izi bölgesine kadar genişletilebilir.Bu çalışmada metalli ftalosiyaninler {M[Pc(O-BzF4]4 ( M = Cu(II), Zn(II), Co(II), Bz=Benzen} elde edilmiştir. Bu ftalosiyaninler 4-(2,3,5,6-tetraflorofenil)ftalonitril'in uygun metal tuzlarıyla [MX2] (X=Cl veya X=Ac) kinolinli ve 1,8-diazabisiklo[5,4,0] undeka-7-ene (DBU) ortamda reflux sıcaklığında siklotetramerizasyon reaksiyonuyla elde edilmişlerdir.Ftalosiyaninler uygun metotlarla saflaştırıldıktan sonra yapıları elementel analizin yanısıra IR, UV-Vis, 1H-NMR, 13C-NMR ve MS( kütle) spektrumları yardımıyla aydınlatılmıştır.
Yeni nadir toprak metali fosfat ve borfosfat bileşiklerinin hazırlanması ve karakterizasyonu
In the first part of this work, the synthesis of NaLnP2O7.xH2O (Ln: Nd, Gd, Dy,Er, Yb) compounds which were not reported before, were investigated by usingsolution reactions. The products were analyzed by thermal analysis (TG-DTG, DSC),X-ray diffraction (XRD) and infrared spectroscopy (IR) methods.The crystal water of these products were found between 4-5 moles by using TGanalysis. The products were heated at different temperatures to obtain anhydrousdiphosphate compounds. From these compounds, NaNdP2O7 which was obtained at650oC, was indexed in the orthorhombic crystal system and its refined unit cellparameters were calculated as a = 12.579 (7), b = 15.10(1) and c = 16.03 (1) Å.It was not possible to prepare the dehydrated NaGdP2O7 compound. After heatingperiod; hydrated NaGdP2O7 compound was decomposed to GdPO4, Gd2P4O13 andHGdP2O7 compounds. On the other hand, dehydrated pseudo-NaDyP2O7 and NaErP2O7 compounds wereobtained at 550oC. The product of dehydrated crystalline NaYbP2O7 was observed at500oC. In the second part of this work, the LnBP2O8 (Ln=Nd, Gd, Dy, Er and Yb)compounds were prepared through solid state reactions. It was found that, Nd and Gdborophosphates have monazite structure, Dy, Er and Yb borophosphates havexenotime structure.In this thesis, the existence of P2O74-, PO4 3- and BO4 units for the obtainedproducts were investigated by using IR spectroscopy method.Keywords: Phosphate, borate, borophosphate, diphosphate, lanthanidediphosphate, lanthanide borophosphate, xenotime, monazite, XRD, IR, thermalanalysis.
Kovalent bağlı perilen diimit esaslı donör-akseptör konjuge sistemler
Güneş enerjisinin etkin bir şekilde yenilenebilir enerji kaynaklarına dönüştürülebilmesi yeni organik fotovoltaik (PV) aygıt tasarımı ile ilgili çalışmaların önemini artırmıştır. Yüksek verimli PV aygıtlar hedeflenerek yeni perilen diimit (PDI) bazlı donör-akseptör (D-A) konjuge sistemler ve hibrit malzemeler geliştirilmiştir. Tez kapsamında, PDI gövde kısmına (bay-pozisyonuna) substitüentler eklenerek düzlemsel yapısı bozulmuş ve çözücü içinde agregasyonu azalmış ve çözünürlüğü artmış türevlerinin sentezi gerçekleştirilmiştir. PDI türevlerinin imit pozisyonlarına tek-dişli 4-aminopiridin ve 1-(3-aminopropil)imidazol, iki-dişli 5-amino-1,10-fenantrolin ligandları takılarak simetrik ve simetrik olmayan köprü ligandları sentezlenmiştir. Bu ligandların özellikle, kare-düzlem geometri tercihli Pt(II) ve Pd(II) d8 iyonları ile koordinasyon bileşikleri yapılarak optik, fotofiziksel ve redoks özellikleri çok ilginç olan hibrit malzemeler geliştirilmiştir. Bileşiklerin yapıları FT-IR (ATR), MALDI-TOF-MS veya ESI-MS, 1D-NMR (1H NMR ve 13C DEPT NMR), 2D NMR (1H-1H COSY NMR, 1H-13C HSQC NMR, 1H-13C HMBC NMR), UV-Vis ve floresans spektroskopisi ile aydınlatılmıştır.