Scientific process
129 theses under this subject heading
Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme ortamlarının öğrencilerin kavramsal anlamalarına, bilimsel süreç becerilerine etkisi
Bu araştırma, ATBÖ yaklaşımının fen lisesi öğrencilerinin basit elektrik devreleri konusundaki kavramsal anlama düzeylerine, kavram yanılgılarına bunun yanında bilimsel süreç becerilerine ve argüman kalitelerine etkisini incelemektedir. Araştırmada gömülü karma desen yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada yarı deneysel desen ve içerik analizi birlikte kullanılmıştır. Çalışma grubu 2023-2024 yılları arasında Ankara ilinde faaliyet gösteren bir fen lisesinin 10.sınıfındaki 102 öğrenciden oluşmaktadır. Çalışma grubu uygun örnekleme yoluyla seçilmiştir. Veri toplamak amacıyla BEDT, BSBT, ATBÖ raporları ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. 10.sınıf fen lisesi öğretim programında yer alan Elektrik ve Manyetizma ünitesindeki Basit Elektrik Devreleri konuları ve kazanımları kontrol grubuna mevcut programla, deney grubuna ise ATBÖ yaklaşımıyla işlenmiştir. Araştırmada ATBÖ yaklaşımıyla işlenen dersler için ATBÖ Öğretmen Kılavuzu ve Etkinlik Uygulama Planları hazırlanmıştır. Uygulama süresince yapılan etkinliklerde öğrencilerden ATBÖ raporu doldurmaları istenmiştir. Uygulama süreci sonrası BEDT kavramsal anlama puanlarına göre seçilen 9 öğrenciyle ATBÖ yaklaşımı ile ilgili yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Nicel verilerin analizinde betimsel istatistik, Mann Whitney U, Wilcoxon İşaretli Sıralar ve Friedman testleri, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmada, ATBÖ yaklaşımının öğrencilerin kavramsal anlamalarını, bilimsel süreç becerilerini ve argüman kalitelerini geliştirdiği, kavram yanılgılarını ise azalttığı gözlemlenmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşmelerde öğrenciler dezavantajlarını belirtmekle birlikte ATBÖ yaklaşımını mevcut programa tercih ettikleri görülmüştür.
STEM eğitiminin dördüncü sınıf öğrencilerinin fen kavramlarını anlamalarına ve bilimsel süreç becerilerine etkisi
Bu araştırmanın amacı, ilkokul fen bilimleri dersinde STEM yaklaşımının öğrencilerin kavramsal anlamaları ve bilimsel süreç becerileri üzerine etkisini incelemek ve deney grubu öğrencilerinin STEM yaklaşımına yönelik görüşlerini belirlemektir. Araştırma, Ankara ilindeki bir devlet ilkokulunun dördüncü sınıfında öğrenim gören 49 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma karma araştırma yöntemlerinden gömülü desen olarak tasarlanmıştır. Deney grubunda Aydınlatma ve Ses Teknolojileri ve Basit Elektrik Devreleri ünitelerinin öğretiminde STEM yaklaşımı kullanılmış, karşılaştırma grubunda ise öğretmen derslerinde kullanmaya alışkın olduğu yöntem ve stratejiler ile aynı konuların öğretimini yapmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kavram anlama testi, araştırma becerileri testi, araştırma raporu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. 11 hafta süren uygulama süreci sonunda öğrencilerin kavramsal anlamalarının ve bilimsel süreç becerilerinin değerlendirilmesi için bağımlı ve bağımsız örneklemler t-testi kullanılmıştır. Araştırma raporu yazma becerilerinin değerlendirilmesi için ise araştırma raporu değerlendirme rubriği kullanılmıştır. Öğrencilerden toplanan nitel verilerin analizi için içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonucunda STEM yaklaşımının öğretmenin mevcut öğretim yöntemine kıyasla öğrencilerin kavramsal anlamalarını ve bilimsel süreç becerilerini geliştirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Aynı zamanda deney grubu öğrencilerinin süreç ilerledikçe araştırma raporu yazma becerilerinde de bir artış olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin uygulama sürecine ve yaklaşıma yönelik olumlu görüşlere sahip oldukları tespit edilmiştir.
Sanal gerçeklikle zenginleştirilmiş öğrenme ortamının fen bilimleri öğretmen adayları üzerindeki etkilerinin incelenmesi
Teknolojik imkânların gelişmesi ve olanakların yaygınlaşmasıyla çağın gereklilikleri de değişim göstermekte, nitelikli insan tanımı da bu doğrultuda evrilmektedir. Toplumun ihtiyaçlarını karşılayabilecek bireyler yetiştirmeleri beklenen fen bilimleri öğretmen adaylarının da bu anlamda yetkinlik kazanmaları önem taşımaktadır. Fen bilimleri öğretmenlerinin yetiştirilmesinde yenilikçi teknolojilerin kullanımı; öz-yeterliği, tekno-pedagojik hazırbulunuşluğu ve bilimsel süreç becerilerini geliştirme noktalarında büyük bir potansiyel barındırmaktadır. Bu gerekçeler ışığında bu araştırmada günümüz yenilikçi teknolojilerinden biri olan kuşatıcı sanal gerçeklikle zenginleştirilen öğretmen eğitiminin nicel ve nitel boyutlardaki çıktıları irdelenmiştir. Gelişmiş karma desenlerden müdahale deseniyle yapılandırılmış araştırma, 2017-2018 akademik yılında Fen Öğretimi ve Laboratuvar Uygulamaları -I dersine devam eden 24 deney, 30 kontrol grubunda olmak üzere 54 3. sınıf fen bilimleri öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmacı tarafından 2017 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı kazanımları kapsamında oluşturulan öğrenme halkası (3E) modeli temelli altı haftalık etkinliklerin uygulanması sonucunda, fen bilimleri öğretmen adaylarının bilimsel süreç becerileri, fen öğretimine yönelik öz-yeterlikleri ve derslerde teknoloji kullanmaya yönelik eğilimlerindeki değişimler alt boyutlarıyla birlikte kontrol grubu katılımcılarıyla karşılaştırılmıştır. Bununla birlikte deney ve kontrol gruplarının son-test puanları, ön-test puanlarıyla kendi içlerinde kıyaslanmıştır. Nitel bağlamda deney grubu katılımcılarında maksimum çeşitlilik örneklemesi ile farklı düzeylerde ortalama puan değişimi göstermiş altı katılımcının açık uçlu sorulara verdikleri yanıtlar betimsel analizle incelenmiştir. Sonrasında da deney grubu katılımcılarının kendi içlerinde oluşturduğu gruplardan birer katılımcı olmak üzere toplam altı katılımcı ile birebir gerçekleştirilen yarı-yapılandırılmış mülakat formu sorularından elde edilen görüşler içerik analizine tabii tutulmuştur. Araştırmanın nicel bulguları, son-testlerde "Sınıf içi etkinlikleri gerçekleştirmeye (performans) yönelik öz-yeterlik" alt boyutunda kontrol grubu lehine anlamlı bir farklılığa işaret etmektedir. Deney grubu için ise "Bilimsel Süreç Becerisi Testi" geneli ve "Deney tasarlama" alt boyutu puanlarıyla, "Fen Bilimleri Öğretimine Yönelik Öz-yeterlik Ölçeği" nin "Alan bilgisine güven" ve "Laboratuvarı kullanabilme" alt boyutları puanlarında artış meydana gelmiştir. Araştırmanın nitel bulguları, fen bilimleri öğretmen adaylarının fen öğretiminde sanal gerçeklik kullanımını ağırlıklı olarak avantajlarla nitelendirdiklerini ortaya koymaktadır.
İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji ders kitabı etkinliklerinin bilimsel süreç becerileri kazandırma düzeylerinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı, bilimsel süreç becerilerinin ilköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji ders kitabında ne kadar temsil edildiğini ortaya koymaktır. Araştırmanın amacına ulaşmak amacıyla aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır. İlköğretim beşinci sınıf öğretmenlerinin,?Bilimsel süreç becerilerine ilişkin etkinlikleri yapıp yapmama durumları nasıldır??Yapılamayan etkinliklerin yapılamama nedenleri nedir??Bilimsel süreç becerilerine ilişkin etkinlikleri yapma düzeyleri nasıldır?Bu çalışmada, nitel veri elde etme yöntemlerinden betimsel tarama yöntemi kullanılmıştır. İlköğretim 5. sınıf fen ve teknoloji ders Kitabında yer alan konular bilimsel süreç becerileri açısından betimsel analiz tekniğiyle tek tek ele alınmış ve konuların hangi bilimsel süreç becerisini temel aldığı ortaya konmuştur. Ayrıca çalışmada, yapılandırılmış görüşme formu ile ilköğretim 5. Sınıf öğretmenlerinden fen ve teknoloji dersi ve ders kitapları hakkındaki görüşleri toplanmış ve değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Çalışmanın grubunu 2011-2012 Eğitim Öğretim yılı birinci döneminde, Uşak ilinde görevli 103, ilköğretim beşinci sınıf öğretmeni oluşturmaktadır.Çalışmada bilimsel süreç becerilerinin ilköğretim fen ve teknoloji ders kitabı ve müfredatında temsil edilme durumlarını ortaya koymak için; Milli Eğitim Bakanlığı tarafından ders kitabı olarak onaylanmış 5. Sınıf fen ve teknoloji ders kitabı kullanılmıştır. Öğretmenlerin, ilköğretim 5. Sınıf fen ve teknoloji ders kitaplarına ilişkin görüşlerini belirlemek için ölçme aracı kullanılmıştır. Bu ölçme aracının uygulanmasına yönelik gerekli izinler alındıktan sonra uygulanmıştır.Ölçme aracı iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, öğretmenlerin, ?cinsiyet?, ?mezun olduğu okul? ve ?kıdem? bilgilerine yönelik sorular mevcuttur. İkinci aşamada ise 29 tane etkinlik verilmiş ve bu etkinliklerle ilgili, ?Etkinlik yapıldı.? ve ?Etkinlik yapılmadı.? şıklarını işaretlemeleri istenmiştir. ?Etkinlik yapılmadı.? şıkkını işaretleyen öğretmenlerin etkinliğin yapılamama nedenlerini, ölçme aracında onlara verilen ?süre yetersizdi?, ?gerekli materyaller eksikti?, ?Konu ile ilgili bilgim yetersizdi.? Şıklarından birini işaretlemeleri istenmiştir. Bu seçeneklerden birisi harici bir şıkkı düşünmeleri hâlinde ?diğer? şıkkına yazmaları istenmiştir. ?Etkinlik yapıldı.? şıkkını işaretleyen öğretmenlerden ise, herhangi bir bilimsel süreç becerisi kazandırılıp kazandırılamadığını belirtmeleri; beceri kazandırıldığını düşünüyorlarsa, hangi becerinin ne düzeyde kazandırıldığını (Çok iyi, iyi, zayıf) işaretlemeleri istenmiştir.Veri toplama süreci beş hafta sürmüştür. Araştırmacı verileri kendisi toplamıştır. Araştırmacı öğretmenlerle randevulaşmış ve öncelikle araştırmanın amacı ve ölçme aracı ile ilgili öğretmenleri bilgilendirmiştir. Daha sonra ilköğretim beşinci sınıf fen ve teknoloji ders kitabının ilgili etkinlikleri bir bir gözden geçirilerek ölçme aracı doldurulmuştur.Veri analizi temel olarak iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Birinci aşamada, bilgisayar ortamına aktarılan veriler eksik ya da hatalı değer, aykırı değer ve çoklu değişme açısından incelenmiş; ikinci aşamada ise araştırmanın alt problemleri çözümlenmiştir. Hatalı değer analizinde, yanlışlıkla hatalı girildiği düşünülen değerler düzeltilmiştir. Her üç alt problem içinde betimsel tarama (yüzde, frekans) tekniği kullanılmıştır. Elde edilen veriler tablolaştırılarak bulgular ve yorumlar başlığı altında verilmiştir.Öğretmenlerin araştırma sorularına verdikleri cevaplar aşağıda alt problem sırasına göre sıralanmıştır.Sınıf öğretmenlerinin yarısından fazlasının bütün BSB etkinlerini uyguladıkları görülmektedir. En sık olarak sırasıyla 11., 23. ve 21. etkinliklerin öğretmenler tarafından sınıf içinde uygulandıkları tespit edilmiştir. 13.,15. ve 20. etkinliklerin ise sırasıyla en az oranlarda sınıf içinde uygulandıkları tespit edilmiştir. Etkinliklerin büyük bölümünün sınıf öğretmenlerinin yarısından fazlası tarafından yapılmış olması, ders kitaplarının BSB kazanımlarının gerçekleştirilmesi yönünde etkili ve verimli bir şekilde kullanıldığının bir göstergesi olabilir. Bununla birlikte ders kitaplarının fen ve teknoloji öğretim programı ışığında hazırlandığı düşünüldüğünde programdaki BSB'ye yönelik yapılan vurguların öğrenme ortamlarına yansıtıldığı söylenebilir.Sınıf öğretmenleri bütün etkinliklerde, özellikle materyal eksikliği ve süre yetersizliği sebebiyle BSB etkinliklerini uygulayamadıklarını belirtmişlerdir. 14. etkinlikte öğretmenlerin tamamı materyal eksikliği nedeniyle ilgili etkinliği gerçekleştiremediğini öne sürerken benzer şekilde 21. etkinlikte de öğretmenlerin tamamı süre yetersizliği sebebini vurgulamışlardır. Bununla birlikte az oranlarda olsa da tabloda ismi belirtilmeyen(diğer) sebepleri belirtmişlerdir. Çalışmanın bu araştırma sorusuna yönelik ilginç bulgularından birisi ise 6., 10. ve 24. etkinliklerin uygulanamamasının sebepleri arasında öğretmenlerinin yetersiz bilgileri olarak ortaya çıkmıştır.Araştırmada değerlendirilen bütün etkinlikler incelendiğinde en sık olarak deney malzeme kullanımına yönelik becerilerin etkinliklerde yer aldığı görülmektedir. Toplamda 15 etkinlikte bu beceriye yer verilmiş. Özellikle 11. ve 17. etkinlerde deney malzeme kullanımını kazandırma en yüksek düzeylerde gerçekleşmiştir. Bundan sonra sırasıyla veri toplama, deney tasarlama, çıkarım yapma becerileri yüksek sıklıklarda etkinliklerde yer almıştır. Sırasıyla veri toplama becerisine yönelik 11 etkinliğe yer verilmişken, deney tasarlama becerisine 10 ve çıkarım yapma becerisine 9 kez etkinliklerde yer verilmiştir. Buna karşın en az sıklıkta sunma becerisine yer verilmiştir. 27. etkinlikte olmak üzere sadece 1 kez bu beceri etkinlikler içinde yer almıştır. Sunma becerisinden sonra 2'şer kez olmak üzere ölçme ve veri işleme becerileri en az sıklıkta etkinlikler içerisinde yer almıştır. Özellikle birçok deneyde nitel ve nicel tarzda olmak üzere kullanılabilen ve en temel becerilerden olan ölçme becerisine az sayılarda yer verilmiş olması ve bu ölçmeler sonucunda elde edilen verileri işleme becerisinin de az sıklılarda kullanılmış olması ilerleyen yıllarda daha üst düzey BSB'nin kullanımında sorunlar oluşturabilir. Çünkü bu beceriler bütünleşik ya da birleştirilmiş olarak adlandırılan hipotez kurma, deney tasarlama, değişkenleri belirleme ve kontrol etme becerilerinin temeli ve ön koşulu niteliğindedir.
Erken çocukluk döneminde bulunan çocuklara yönelik geliştirilen STEM eğitim uygulamalarının bilimsel süreç becerilerine etkisinin incelenmesi
Bu araştırma erken çocukluk döneminde bulunan çocuklara yönelik araştırmacı tarafından geliştirilen STEM eğitim uygulamalarının çocukların bilimsel süreç becerileri üzerindeki etkisini incelemek adına yapılmıştır. Araştırma yarı deneysel çalışma şeklindedir. Araştırmanın çalışma grubunu 2020- 2021 eğitim- öğretim yılında Uşak ili Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Cumhuriyet İlkokulu anasınıflarında öğrenim gören okul öncesi dönem çocukları oluşturmaktadır. Deney ve kontrol gruplu çalışılan araştırmada deney grubu 10 çocuk, kontrol grubu 10 çocuk olmak üzere toplamda 20 çocuk ile çalışma yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak Şahin, Yıldırım, Sürmeli ve Güven (2018) tarafından geliştirilen '' Okul Öncesi Dönem Bilimsel Süreç Beceri Testi '' ve araştırmacı tarafından geliştirilen '' Genel Bilgi Formu '' kullanılmıştır. Araştırma öncesinde gerekli izinler alınarak çalışma grubundaki her bir katılımcıya ön test uygulaması yapılmıştır. Araştırma sürecinde araştırmacı tarafından geliştirilen STEM eğitim uygulamaları deney grubunda bulunan çocuklara uygulanmış; kontrol grubunda bulunan çocuklara 2013 Okul Öncesi Eğitim Programı'nda belirtilen günlük eğitim akışı devam ettirilmiştir. Uygulamaların bitimini izleyen hafta her iki gruba da son testler uygulanarak elde edilen veriler SPSS. 22 programı ile analiz edilmiştir. Analiz sürecinde verilerin dağılımlarına bakılarak elde edilen verilerin normal dağılım gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu sebepten ötürü veriler parametrik testler üzerinden analiz edilerek ilgili alandan uzman görüşleri alınmıştır. Ön test ve son test puanları arasında anlamlı bir farkın olup olmadığını görmek adına bağımsız gruplar T-Testi, deney ve kontrol grubunun kendi aralarında ön test- son test puanları arasındaki anlamlı bir farkın olup olmadığını görmek adına bağımlı gruplar T-Testi, genel bilgi formundan elde edilen demografik bilgilerin bilimsel süreç becerileri üzerindeki etkisini görmek adına T-Testi ve tek yönlü varyans analizi (One Way Anova) kullanılmıştır. Analizlerden elde edilen bulgulardan hareketle ön test puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmazken; son test puanları arasında deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğu ortaya çıkmıştır. Geliştirilen STEM eğitim uygulamalarının çocukların bilimsel süreç becerileri üzerinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
6. sınıf "Madde ve ısı" ünitesine yönelik ortak bilgi inşa modeli uygulamalarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Bu çalışmada, 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'nda yer alan 6. sınıf "madde ve ısı" ünitesine yönelik uygulanan ortak bilgi inşa modelinin öğrencilerin akademik başarıları, bilimsel süreç becerileri ve eleştirel düşünme becerileri üzerindeki etkisi incelenmiştir. Çalışmada karma araştırma modelinin açıklayıcı-doğrulayıcı araştırma deseni kullanılmıştır. Bu desenin nicel kısmında farklı iki öğretim yönteminin etkililiğinin belirlenmesi amacıyla deneysel araştırma desenlerinden yarı deneysel araştırma modelinin "ön-test son-test eşitlenmemiş kontrol grubu deseni" esas alınmıştır. Çalışmanın nitel kısmında ise öğrenci günlükleri, TAVAÇ (Tahmin et, Açıkla, Veri topla, Açıkla, Çiz) kâğıtları ve yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Çalışma 2018-2019 eğitim öğretim yılında gerçekleştirilmiştir. Toplam 9 hafta süren bu çalışma Manisa ilinde bulunan bir ortaokuldaki toplam 72 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada 1 deney grubu, 1 kontrol grubu ve 1 pilot çalışma grubu yer almıştır. Deney grubu ile pilot çalışma grubundaki dersler Ortak Bilgi İnşa Modeli'ne göre işlenirken kontrol grubundaki dersler 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'nın öngördüğü şekilde işlenmiştir. Pilot çalışma grubundaki dersler deney grubundaki derslerden iki hafta önce başlamış iki hafta önce bitmiştir. Pilot çalışma grubundaki çalışmalar sırasında ikişer haftalık periyotlarla uygulamanın aksayan yerleri tespit edilmiş ve TAVAÇ kâğıtlarında düzenlemeler yapılmıştır. Burada yapılan düzenlemelerden sonra da deney grubundaki çalışmalara geçilmiştir. Çalışmada nicel verilerin toplanması amacıyla üç aşamalı başarı testi, eleştirel düşünme becerileri testi ve bilimsel süreç becerileri testi kullanılmıştır. Bu testler deney ve kontrol grubu öğrencilerine çalışmaya başlamadan önce ön test, çalışma sonrasında ise son test olarak uygulanmıştır. Çalışmadan elde edilen nicel veriler SPSS istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada ayrıca deney ve kontrol grubu öğrencilerinin akademik başarılarının, bilimsel süreç becerinin ve eleştirel düşünme becerilerinin kalıcılığına bakılmıştır. Nitel veri toplamak için de TAVAÇ kâğıtları kullanılmıştır. Bununla birlikte deney ve kontrol grubunda yer alan öğrenciler tüm derslerde günlük tutmuştur. Ayrıca deney ve kontrol gruplarından seçilen dokuzar öğrenci ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Nicel verilerden elde edilen sonuçlardan, Ortak Bilgi İnşa Modeli'ne göre işlenen derslerin öğrencilerin akademik başarılarını ve eleştirel düşünme becerilerini artırmada 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'na göre işlenen derslerden daha etkili olduğu belirlenmiştir. Ayrıca çalışmada Ortak Bilgi İnşa Modeli'ne göre işlenen derslerde gerçekleşen öğrenmelerin öğrencilerin akademik başarıları ve eleştirel düşünme becerileri üzerindeki kalıcılıklarının kontrol grubundaki öğrencilere göre daha kalıcı olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte Ortak Bilgi İnşa Modeli'nin uygulanışı sırasında kullanılan TAVAÇ kâğıtlarında yer alan açıklama ve çizimlerdeki doğru cevap sayılarında süreç boyunca artış yaşandığı görülmüştür. Uygulama sonrası gerçekleştirilen görüşmelerden, Ortak Bilgi İnşa Modeli'nin ilgi çekici ve anlaşılır olduğuna, materyal yönünden zengin olduğuna, bu modelde günlük yaşantıda sıkça karşılaşılan durumlara yer verildiğine ve birçok yeni bilginin öğrenildiği sonuçlarına ulaşılmıştır. Öğrenciler çalışma sırasında gerçekleştirilen deneylerin öğretici olduğunu, videoların eğlenceli olduğunu ve derste oynadıkları eğitsel oyunları beğendiklerini ifade etmişlerdir. Bununla birlikte çalışmada yer alan TAVAÇ kâğıtlarındaki hikâyeler öğrenciler tarafından çok beğenilmiştir. Ayrıca bu çalışma ile öğrenciler söylenen her bilginin doğru olmadığını, bazen yanlış verilmiş bir bilgi de olabileceğini öğrenmişlerdir. Öğrenciler tablet bilgisayar kullandıkları sırada internetten derinlemesine araştırma yaptıklarını, sonuçları arkadaşları ile paylaştıklarını ve buradan elde edilen bilgiler ışığında tartışmalar yaptıklarını ve bu tartışmalar sırasında kendilerini daha rahat hissettiklerini de ifade etmişlerdir.
Çevrimiçi rehberli araştırma yaklaşımının altıncı sınıf fen öğrencilerinin başarı, bilimsel süreç ve okuduğunu anlama becerilerine etkisi
Ulusal ve uluslararası düzeyde öğrenci başarısını geliştirmek amacıyla eğitimciler uzun yıllardır çalışmaktadır. Öğrenci başarılarını geliştirmeye yönelik uygulamalı etkinliklerin işe koşulmasıyla öğrencilerin anlamlı ve kalıcı öğrenmelerine katkı sağlayacağını söylemek mümkün olabilir. Bu araştırma, orta-üst sosyoekonomik düzeye sahip bir okulda altıncı sınıf öğrencilerinin başarılarını, bilimsel süreç becerilerini ve okuduğunu anlama becerilerini geliştirmeye yönelik çevrimiçi rehberli araştırma yaklaşımının etkilerini çalışmayı amaçlamıştır. Belirlenen amaç doğrultusunda, 2020-2021 eğitim öğretim yılında Antalya ili Konyaaltı ilçesinde bulunan bir devlet okulunun altıncı sınıfına kayıtlı 60 öğrenci araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Öğrencilerin deney ve kontrol gruplarına dağılımı ise her bir grup için otuz öğrenci olarak belirlenmiştir. Çevrimiçi rehberli araştırma yaklaşımının yürütüldüğü deney grubu ile geleneksel yöntemin yürütüldüğü kontrol grubuna Vücudumuzdaki Sistemler ünitesine yönelik başarı testi, bilimsel süreç becerileri testi ve okuduğunu anlama becerileri testi uygulanırken 30 ders saati süren etkileşimin altı hafta sonrasında kalıcılık testi olarak başarı testi tekrar uygulanmıştır. Tekrarlı ölçümlerle tasarlanan analizlerin sonucunda, başarı, bilimsel süreç becerileri ve okuduğunu anlama becerileri gelişiminin deney grubu lehine manidar olduğuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak, çevrimiçi rehberli araştırma yaklaşımının öğrencilerin başarı, bilimsel süreç becerileri ve okuduğunu anlama becerilerine olumlu etkisinin olduğu söylenebilir.
Bilimin doğası ve sosyobilimsel konular etkinlikleriyle desteklenen araştırmaya dayalı öğretimin dördüncü sınıfların fen öğrenmelerine etkisi
Bu araştırmanın amacı, ilkokul dördüncü sınıf fen bilimleri dersinde bilimin doğası ve sosyobilimsel konular etkinlikleriyle desteklenmiş araştırmaya dayalı öğretimin, öğrencilerin fen öğrenmelerine etkisini incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2017-2018 eğitim-öğretim yılında, Adana ilinde sosyoekonomik düzeyi düşük bir bölgede bulunan bir ilkokulda öğrenim gören 28 dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırma, bilimin doğası ve sosyobilimsel konular etkinlikleri ile desteklenmiş araştırmaya dayalı öğretime yönelik ayrıntılı veri toplamak amacıyla öğretmen olan araştırmacının sınıfında gerçekleştirilmiştir. Bu nedenle araştırma eylem araştırması metodolojisiyle tasarlanmış, çalışma grubu uygun örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Veri toplama araçları; öğrencilere ön, orta ve son test şeklinde uygulanan Bilimlin Doğasına İlişkin Görüşler Anketi (VNOS-E), Bilimsel Sorgulama Süreci Hakkında Görüş Anketi (VOSI), Araştırma Becerileri Testi (ABT), ayrıca öğretmen ve öğrencilerin yazdıkları yansıtma yazıları, kavram testleri, gözlem notları ve çalışma kâğıtlarından oluşmaktadır. Araştırmada tüm etkinlikler 2013 yılı fen bilimleri dersi öğretim programındaki kazanımlar temel alınarak uygulanmıştır. Araştırmaya dayalı öğretim etkinlikleri bilimsel süreç becerilerini geliştirmeye yönelik olarak tasarlanmıştır. Bilimin doğası ile ilgili etkinlikler ise bilimsel bilginin değişebilir olması, hayal gücü ve yaratıcılığa dayanması, sübjektiflik içermesi ve deney, gözlem ve mantıksal çıkarıma dayalı olması, olmak üzere dört temaya göre tasarlanmıştır. Araştırmanın son aşamasında sosyobilimsel konularla ilgili etkinlikler uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda, bilimin doğası ve sosyobilimsel konular etkinlikleriyle desteklenen araştırmaya dayalı öğretimin öğrencilerin bilimle ve bilimin doğası ile ilgili görüşlerine ve araştırma becerilerine olumlu etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Öğrencilerin VNOS-E, VOSI, ABT ve kavram testleri puanlarında gelişme gözlemlenmiştir. Yansıtma yazılarından ortaya çıkan verilerde ise sınıftaki bazı dezavantajlı öğrencilerin yapılan etkinliklerde daha etkin oldukları, becerilerini daha iyi ortaya koydukları sonucuna ulaşılmıştır.
Okul öncesi dönem çocuklarına yönelik geliştirilen STEM eğitimi programının etkililiğinin incelenmesi
Bu çalışma okul öncesi dönem çocuklarına yönelik geliştirilen havacılık ve uçaklar temalı STEM eğitimi programının çocukların bilimsel süreç becerilerine etkisini ve uygulama sürecinin çocuklar, aileler ve öğretmen üzerindeki yansımalarını incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın katılımcılarını Eskişehir Tepebaşı Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı, bir devlet ilkokulunda bulunan anasınıflarının A ve B şubelerinde 2018-2019 eğitim öğretim yılında eğitim gören 39 çocuk ve A şubesinde eğitim gören çocukların aileleri ve öğretmeni oluşturmaktadır. Karma Yöntem Deneysel Desenin kullanıldığı araştırmada uygulanan programın çocukların bilimsel süreç becerileri üzerindeki etkisini incelemek amacı ile Okul Öncesi Öğrencileri için Fen Kavramları ve Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği kullanılmıştır. Uygulama sürecinin çocuklar, aileler ve öğretmen üzerindeki yansımalarını incelemek için ise nitel veri toplama teknikleri kullanılmıştır. Deney grubunda STEM eğitimi programı 20 gün boyunca uygulanmış, kontrol grubunda sınıfın öğretmenin uygulamarına ek herhangi bir uygulama gerçekleştirilmemiştir. Araştırma sonucunda gerçekleştirilen STEM eğitiminin tüm katılımcılara katkı sağladığı görülmüştür. Sonuçlar çocukların bilimsel süreç becerilerinde deney grubu ve kontrol grubu arasında deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğunu göstermiştir. Ayrıca bu farklılığın kalıcı olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte uygulamanın çocukların bilgi, beceri, duygu ve eğilimlerine olumlu katkı yaptığı görülmüştür. Benzer şekilde STEM eğitiminin aileler açısından aile içi iletişimi artırıcı, bilgi kazandırıcı, çocukların potansiyellerine ilişkin algıları genişletici, olumlu duygular uyandırıcı ve aile katılımına teşvik edici bir süreç olduğu görülmüştür. Çalışma sonucunda öğretmenin teknolojik pedagojik alan bilgisi ve alt boyutlarına ilişkin bilgi edindiği, olumlu duygular hissettiği, STEM eğitimini daha detaylı öğrenmeye ve uygulamaya yönelik eğilim kazandığı sonucuna ulaşılmıştır. Genel olarak sonuçlar uygulama sürecinin tüm katılımcılara çok yönlü ve olumlu katkı sağladığını göstermiştir. Anahtar sözcükler: STEM eğitimi, okul öncesi eğitim, bilimsel süreç becerileri, havacılık ve uçaklar, bilgi, beceri, duygu, eğilim
Sanat ve Bilimle Keşif Programı'nın çocukların yaratıcı düşünme ve bilimsel süreç becerilerine yansımaları
Araştırmanın amacı, 60-72 aylık çocuklara yönelik geliştirilen bütünleştirilmiş bir görsel sanatlar ve bilim eğitimi programı olan Sanat ve Bilimle Keşif Programı'nın (SBKP) çocukların yaratıcı düşünme ve bilimsel süreç becerilerine yansımalarını ortaya koymaktır. Ayrıca, SBKP'nin çocukların sanat, sanatçı, bilim ve bilim insanına ilişkin bilgi birikimleri ve algıları üzerindeki yansımalarının incelenmesi de amaçlanmıştır. Nitel yöntemde gerçekleştirilen araştırmanın ilk aşamasında ihtiyaç analizi gerçekleştirilmiştir. Programın uygulama ve değerlendirmesinin gerçekleştirildiği ikinci aşama ise program etkisi durum çalışması deseninde tasarlanmıştır. Çalışma grubu bir anaokulunun beş yaş sınıfına devam eden 14 çocuk, sınıfın öğretmeni ve 5 ebeveynden oluşmaktadır. Araştırmada öğretmen beş hafta boyunca haftada üç gün SBKP'yi uygulamıştır. Veri toplama aracı olarak Öğretmen Bilgi Formu, Çocuk ve Ebeveyn Bilgi Formu, Torrance Yaratıcı Düşünme Testi Şekilsel Test A Formu, Okul Öncesi Çocukları için Bilimsel Kavramlar ve Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği, uygulamada çekilen fotoğraflar, gözlem notları, araştırmacı günlüğü ve 5N Formu kullanılmıştır. Öğretmen ve ebeveynlerle de görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda, SBKP'nin çocukların yaratıcı düşünme ve bilimsel süreç becerilerine olumlu yansımaları olduğu bulunmuştur. SBKP'nin özellikle yaratıcı düşünmenin orijinallik ve detaylandırma boyutunu; bilimsel süreç becerilerinden ise gözlem ve bilimsel iletişim becerilerini desteklediği ortaya çıkmıştır. Çocukların sanat, sanatçılar ve sanat eserleri, bilim ve bilim insanlarına ilişkin yeni bilgiler edindikleri ve etkinlikler esnasında çoğunlukla olumlu duygular hissettikleri belirlenmiştir. SBKP'nin çocukların bilim insanına, bilime, sanatçıya ve sanat eserine karşı merak duymalarını sağladığı, çocukları sanatsal ve/veya bilimsel eylemde bulunmaya karşı motive ettiği ve çocuklarda sanatçı ve/veya bilim insanı olmaya karşı istek uyandırdığı bulunmuştur. Ayrıca SBKP'nin, uygulayıcısı olan öğretmene de katkıları olduğu belirlenmiştir.
Araştırma sorgulamaya dayalı laboratuvarın öğrencilerin özyeterlik, yaratıcılık algısı ve bilimsel süreç becerilerine etkisi
Bu çalışma araştırma sorgulamaya dayalı laboratuvar etkinliklerinin fen bilgisi öğretmen adaylarının laboratuvar kullanımına yönelik öz-yeterlik algıları, yaratıcılık algıları ve bilimsel süreç becerilerine etkisini araştırmak için tasarlanmıştır. Çalışmaya Ankara'daki bir üniversitede Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı 2. sınıfında okuyan 89 fen bilgisi öğretmen adayı katılmıştır. Katılımcılara araştırma sorgulamaya dayalı fen laboratuvarı etkinlikleri öncesinde ve sonrasında Laboratuvar Kullanımı Öz-yeterlik Algı Ölçeği, Ne Kadar Yaratıcısınız Ölçeği ve Bilimsel Beceriler Testi uygulanmıştır. Öz-yeterlik testi sonuçlarına göre öz-yeterlik düzeyleri düşük, orta ve yüksek olan rastgele seçilmiş üçer öğrenci ile yarı yapılandırılmış mülakat yapılmıştır. Bu bağlamda laboratuvar kullanımı öz-yeterlik algısı ile ilgili toplam iki görüşme sorusu hazırlanmıştır. Araştırma sorgulamaya dayalı deney etkinliklerinden sonra öğrencilere son testler verilmiştir. Buna ek olarak uygulama sonrasında öğrencilere belirlenen bir konu hakkında araştırma sorgulamaya dayalı bir etkinlik tasarlamaları istenmiş ve ne ölçüde tasarlayabildikleri analiz edilmiştir. Uygulama sonrasında öğretmen adaylarının araştırma sorgulamaya dayalı deney tasarlayabilmeleri, öz-yeterlik algıları ve bilimsel süreç becerilerinin anlamlı şekilde arttığı görülmüştür. Ancak, öğrencilerin yaratıclık algılarında anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır. Ayrıca görüşme sorularından öğretmen adaylarının laboratuvarı daha çok kimya laboratuvarı olarak gördükleri sonucu ortaya çıkmıştır. Laboratuvar güvenliği algısı olarak da daha çok kimya deneylerine yönelik önlemlerden bahsettikleri görülmüştür. Araştırma sorgulamaya dayalı laboratuvar etkinlikleri kullanılması öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini ve laboratuvar kullanımı öz-yeterliklerini arttırdığı için geleneksel laboratuvar etkinlikleri yerine tercih edilmelidir.
5E öğrenme modelinin lise öğrencilerinin çözünürlük dengesi konusundaki başarılarına ve bilimsel süreç becerilerine etkisinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı 5E öğrenme modeli esas alınarak geliştirilen öğretim programının, ortaöğretim kademesi 11. sınıf matematik ve fen alanı öğrencilerinin bilimsel süreç becerilerine ve Çözünürlük Dengesi konusunda kimya başarılarına etkisinin incelenmesidir. Nicel araştırma yöntemi ile yürütülen çalışmada kontrol gruplu öntest sontest deneysel desen kullanılmıştır. Çalışma, 2014-2015 öğretim yılı Bahar döneminde, Ankara ili Çankaya ilçesinde ortaöğretim kademesinde okuyan toplam 67 öğrencinin katılımıyla yürütülmüştür. Deney grubu ve kontrol grubu, çalışmanın örneklemini oluşturan öğrencilerden rastgele seçilmiştir. Deney grubunda 5E öğrenme modeli yaklaşımı ile, kontrol grubunda ise geleneksel yöntem ile konular işlenmiştir. Araştırma kapsamında belirlenen bilimsel becerilerin gelişiminin ölçülmesi amacıyla Temiz (2007) tarafından geliştirilen Bilimsel Süreç Beceri Ölçeği (BSBÖ) kullanılmıştır. İlişkili örneklemler için T-Testi analizi yapılmıştır. Deney grubu öğrencilerinin öntest- sontest puanları arasında anlamlı bir fark gözlenmiştir. Deney grubu ve kontrol grubu öğrencilerinin BSBÖ sontest puanları arasında anlamlı fark gözlenmiştir. Öğrencilerin kimya başarılarını ölçmek amacıyla, araştırmacı tarafından geliştirilen Çözünürlük Dengesi Başarı Testi kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen nicel verilerin analizi parametrik olmayan analizlerden Mann – Whitney U Testi, Wilcoxon işaretli sıralar testi ve parametrik testlerden olan t-Testi ile yapılmıştır. Bu çalışmadan elde edilen bulgular ışığında, kimya konularında öğrencilerin akademik başarılarını artırmada, bilimsel süreç becerilerinin kazandırılması ve geliştirilmesinde yapılandırmacı yaklaşımın 5E öğrenme modelinin daha etkili olacağı sonucuna varılmıştır. Anahtar sözcükler: yapılandırmacı yaklaşım, 5E öğrenme modeli, bilimsel süreç becerileri
Sözde-bilim uygulamaları yoluyla üstün zekalı ve yetenekli 4. sınıf öğrencilerinin bilimsel süreç beceri düzeylerinin belirlenmesi
Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıfta öğrenim gören üstün zekalı ve yetenekli öğrencilerin sözde-bilim algılarını ve sözde-bilimsel senaryolar aracılığıyla bilimsel süreç becerileri düzeylerini belirlemektir. Daha ayrıntılı olarak bu araştırma, öğrencilerin sözde-bilim kapsamında seçilen doğal taşlar konusu ile ilgili bilgilerini, doğal taşlar ile yürütülen tedaviler ile ilgili görüşlerini, deney yapma ile ilgili deneyimlerini, bildikleri bilimsel süreç becerilerini ve doğal taşların tedavide kullanılması ile ilgili iddialar için araştırma yöntemi önerirken kullandıkları bilimsel süreç becerilerini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu araştırma nitel araştırma yöntemlerinden betimsel durum çalışması desenine uygun tasarlanmıştır. Araştırmaya İzmir ve İstanbul illerinde yaşayan, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı özel okullarda örgün öğretim gören, WISC-R testi ile üstün zekalı tanısı almış, 12 erkek, 8 kız olmak üzere toplam 20, 4. sınıf öğrencisi gönüllü olarak katılmıştır. Veri toplama aracı olarak yarı-yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler sırasında öğrencilere sözde-bilim konularından biri olan doğal taşlar ile ilgili sorular ve bu konu ile ilgili iddiaları içeren senaryolar, ayrıca deney yapmak ve bilimsel süreç becerileri ile ilgili sorular sunulmuş ve öğrencilerin bu konular hakkındaki görüşleri sorgulanmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz ile çözümlenmiştir. Ulaşılan bulgular üstün zekalı ve yetenekli öğrencilerin özellikleri göz önünde bulundurularak yorumlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre üstün zekalı ve yetenekli, 4. sınıf öğrencilerinin sözde-bilim kapsamında doğal taşlar ile yürütülen tedavilere güven duymadıklarını, fakat merak ettikleri ve yeni deneyimleri sevdikleri için bu uygulamaları deneme eğiliminde oldukları, büyük çoğunluğunun sözde-bilimsel uygulamaların aldatıcı ve ticari kazanç sağlayıcı amaçlarının farkında olmadığı, doğal taşların tedavi etme yöntemleri ile ilgili önceki bilgilerini kullanarak mantık yürütmeye çalıştıkları ve sözde-bilimsel iddialara inanmaya yatkın oldukları tespit edilmiştir. Bilimsel süreç becerileri kapsamında da öğrencilerin bilimsel süreç becerileri hakkında ön bilgilerinin düşük seviyede olduğu; okullarında genellikle gösteri deneyleri yaptıkları ve bir araştırma sürecine yönelik deneyim sahibi olmadıkları; sözde-bilimsel iddialar ile ilk karşılaştıklarında bir araştırma yöntemi sunamadıkları, fakat eksik tasarlanmış ve doğru tasarlanmış olmak üzere farklı örnek araştırma yöntemlerini gördüklerinde burada kullanılan bilimsel süreç becerilerini -isimlerini bilmeseler de- fark ettikleri ve yeni bir iddiayı denemek için tasarladıkları araştırma sürecinde büyük oranda kullandıkları bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Sözde-Bilim, Doğal Taşlar, Bilimsel Süreç Becerileri, Üstün Zekalı ve Yetenekli Çocuklar
Ortaokul 7. sınıf ve 8. sınıf fen bilimleri ders kitaplarında ve öğretim programında yer alan fizik konularının bilimsel süreç becerileri yönünden içerik analizi
Bu araştırmada 2022 -2023 eğitim-öğretim yılında 7. sınıflarda ve 8. sınıflarda okutulan MEB fen bilimleri ders kitapları ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 2018 yılında yayınlanan fen bilimleri dersi öğretim programının bilimsel süreç becerileri bakımından incelenmesi amaçlanmaktadır. 7. sınıf ve 8. Sınıf fen bilimleri ders kitapları ile ve öğretim programı geliştirilen değerlendirme formları kullanılarak doküman incelemesi yoluyla değerlendirilmiştir. Ayrıca, 7. sınıf ve 8. sınıf fen bilimleri ders kitapları ve öğretim programı arasındaki uyum ki-kare testi aracılığıyla belirlenmiştir. Analizler sonucunda, 7. sınıf ve 8. sınıf ders kitaplarının fizik ünitelerindeki etkinlik ve soruların ölçmeyi hedeflediği bilimsel süreç becerileri ile öğretim programındaki kazanımların içerdiği bilimsel süreç becerileri arasında anlamlı bir ilişki olmadığı bulunmuştur. 7. sınıf fen bilimleri ders kitabı fizik ünitelerindeki deneysel becerileri içerme oranı yaklaşık olarak %20 iken, öğretim programında yaklaşık %6'sı deneysel becerileri ölçmeyi hedeflemiştir. Ayrıca 8. sınıf fen bilimleri ders kitabı fizik ünitelerindeki deneysel becerileri içerme oranı yaklaşık olarak %17 iken, öğretim programında yaklaşık %10'u deneysel becerileri ölçmeyi hedeflemiştir. Bu durum kitap ve öğretim programı arasındaki uyumsuzluğun sebebi olarak görülmüştür. Bu sonuca göre, 7. sınıf ve 8. sınıf fen bilimleri ders kitaplarındaki etkinlik ve sorular ile öğretim programındaki kazanımlarda yer alan deneysel süreç becerilerinin birbiri ile uyumlu olarak arttırılması önerilmektedir.
Fen bilimleri dersi elektrik enerjisinin dönüşümü konusuna 5E modeli ile temellendirilmiş bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik (STEM) yaklaşımının 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarı ve bilimsel süreç becerilerine etkisi
Bu çalışmanın amacı, Fen bilimleri dersi "Elektrik Enerjisi" ünitesi "Elektrik Enerjisinin Dönüşümü" konusunda 5E modeli ile temellendirilmiş Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (STEM) yaklaşımına göre hazırlanan öğretim tasarımı uygulamalarının 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına ve bilimsel süreç becerilerine etkisinin incelenmesidir. Araştırmada nicel ve nitel veriler bir arada toplanmıştır. Bu bağlamda bu araştırma karma araştırma deseni ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda ön-test son-test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi; 2017-2018 öğretim yılında Mersin ilinde bulunan bir ortaokulda öğrenim gören 25 deney, 25 kontrol grubu olmak üzere 50 7. sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Deney grubuna "Elektrik Enerjisinin Dönüşümü" konusunun öğretilmesinde 5E öğrenme modeli ile temellendirilmiş STEM yaklaşımına göre hazırlanan ders planlarıyla, kontrol grubuna ise mevcut öğretim programının öngördüğü yöntem ve planlarla ders işlenmiştir. Veri toplama aracı olarak; her iki gruba uygulama öncesi ve sonrası "Elektrik Enerjisinin Dönüşümü Konusu Başarı Testi" (EEDKBT), "Bilimsel Süreç Becerileri Testi (BSBT)" ve uygulama sonrası deney grubu öğrencilerine yarı yapılandırılmış "STEM Uygulamalarına Yönelik Öğrenci Görüşleri Formu" uygulanmıştır. Elde edilen nicel veriler SPSS 22 istatistik programı kullanılarak analiz edilmiş, nitel verileri değerlendirmek için içerik analizi yapılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; ön-test puanları denk olan grupların; EEDKBT ve BSBT son test puanları arasında deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir. Deney ve kontrol gruplarında uygulanan yöntemlerin etkisi arasındaki farkın ne düzeyde olduğunu belirlemek amacıyla, EEDKBT ve BSBT son test puanları için Cohen's d değerleri hesaplanmış ve sırasıyla 1,27 ve 1,29 olarak bulunmuştur. Hesaplanan Cohen's d değerleri deney grubunda gerçekleştirilen öğretim uygulamalarının büyük (large) etki büyüklüğüne sahip olduğunu göstermektedir. Deney grubu öğrencilerinden elde edilen nitel verilere göre öğrenciler, derse karşı ilgilerinin arttığını, zevk alarak öğrendiklerini ve STEM uygulamalarının diğer derslerde yer almasını istediklerini belirtmişlerdir. Sonuç olarak, 5E modeli ile temellendirilmiş STEM yaklaşımına göre hazırlanan öğretim tasarımı uygulamalarının mevcut programın öngördüğü öğretim yöntemine göre öğrencilerin akademik başarılarını arttırmada ve bilimsel süreç becerilerini geliştirmede daha etkili olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: STEM, 5E, akademik başarı, bilimsel süreç becerileri
LEGO robotikle kodlamanın ilkokul öğrencilerinin akademik başarısı ve fen bilimlerine karşı tutum ve bilimsel süreç becerilerine etkisi
Akademik başarı her eğitim kademesindeki bireyler için önemli bir ölçüttür. Akademik başarının ölçülmesi gelecek eğitim planlarının yapılmasında önemli bir alandır. Çocukların okul öncesi eğitimden sonra okuma yazma öğrenmekle başladıkları ilk eğitim safhası ilkokullardır. Bu nedenle ilkokul öğrencilerinin akademik başarılarının ölçülmesi önemlidir. Fen bilimleri ise öğrencilerin eğitim hayatında önemli yer tutan bir çalışma alanıdır. Öğrencilerin fen bilimlerine karşı tutumları bilimsel süreçlerine de etki etmektedir. Bu noktada teknolojinin sunduğu imkanlardan yararlanmak hem öğrenciler hem de toplumlar açısından avantajlar yaratabilir. Günümüz teknolojisinin ulaştığı noktada pek çok işlem dijital ortamlarda bilgisayarlar aracılığı ile yapılmaktadır. Dolayısıyla bu ortamın gereklerinden biri olan kodlamanın yani bilgisayar programlarını kullanmanın ve bu programları yazmanın ve kullanılabilirliğinin önemi artmıştır. Gelişmiş bir ülke olma amacında olan ülkelerin bu konuya ayrıca önem verdikleri görülmektedir. Türkiye'de de son yıllarda bu konudaki çalışmalara ağırlık verdiği görülmektedir. Yine son yıllarda bu konuda yapılan yani LEGO robotik kodlama, bilgisayar programcılığı, program geliştirme vb. alanlarda yapılan akademik çalışmaların arttığı gözlemlenmektedir. Bu çalışmada LEGO robotikle kodlamanın ilkokul öğrencilerinin akademik başarıları ve fen bilimlerine karşı tutum ve bilimsel süreç becerilerine etkisi incelenmiştir. Çalışmanın verileri TED Hatay Koleji'nde 4A ve 4C sınıfında eğitim gören toplam 33 öğrenci katılmıştır. Çalışmaya 4A sınıfından 16, 4C sınıfından ise 17 öğrenci katılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin %45,2'sinin ailesinin geliri iyi ve %45,2'sinin çok iyidir. Öğrencilerin %59,4'ü erkek, %40,6'sı kızdır. Çalışmanın verilerinin toplanmasında "Fen bilimleri dersine yönelik tutum ölçeği", "Bilimsel süreç becerileri testi" ve "Sınıf fen ve teknoloji dersi kuvvet ve hareket testi" kullanılmıştır. Araştırma sonucunda LEGO robotikle kodlamanın ilkokul öğrencilerinin başarılarına, fen bilimlerine karşı tutumlarına ve bilimsel süreç becerilerinde pozitif yönde etkisi olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.
İlk yıllar eğitim programının (Primary years programme) okul öncesi eğitime devam eden çocukların bilimsel süreç becerilerine etkisi
Bu çalışmanın amacı, İlk Yıllar eğitim programının (Primary Years Programme) okul öncesine devam eden çocuklardaki Bilimsel Süreç Becerilerine (BSB) etkisini incelemektir. Yarı deneysel araştırma desenindeki bu çalışmada İstanbul ilinde bulunan iki özel okulun ana sınıfına giden çocuklar örneklem olarak ele alınmıştır. 60-72 aylık 18 çocukla yürütülen bu çalışmada, Özkan (2015) tarafından geliştirilmiş Okul Öncesi Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmaya başlamadan önce Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) ve veli onayları alınan çocuklara ölçek uygulanmıştır. Yapılan bu araştırmada, bilimsel süreç becerilerinin bir İlk Yıllar Programının uygulandığı okula devam eden ve etmeyen çocuklar arasındaki farka bakılmıştır. Program uygulanmadan önce deney ve kontrol grubuna ön test yapılmıştır. Daha sonra deney grubundaki çocuklara 12 hafta boyunca İlk Yıllar Eğitim Programı sorgulama üniteleri uygulanmıştır. Kontrol grubu çocuklarına ise sadece MEB kazanımınlarını içeren eğitim müfredatı uygulanmıştır. Deney ve kontrol grubu ön test puanları arasında herhangi bir fark olmadan İlk Yıllar Eğitim Programının uygulamasına başlandığı görülmüştür. Ancak 12 hafta sonunda yapılan son testte ise iki grup arasındaki bilimsel süreç becerilerinde anlamlı bir fark oluştuğu saptanmıştır. Bilimsel Süreç Becerilerine ilişkin alt boyutların tek tek incelenmesi sonucunda, iki grup arasında anlamlı farklar çıkmamasına rağmen deney grubuna ait izleme testiyle son test arasında anlamlı bir fark çıktığı görülmüştür.
Okul öncesi eğitime devam eden 60-66 ay çocuklarına yönelik geliştirilen STEM programının çocukların bilimsel süreç becerilerine etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı araştırmacı tarafından alan yazın taraması sonucu oluşturulan STEM yaklaşımına dayanan Erken STEM Eğitimi Programının (ESTEMEP) çocukların bilimsel süreç becerilerine etkisini ortaya koymaktır. Çalışmanın araştırma deseni yarı deneysel olup çalışma grubunda 2017-2018 eğitim-öğretim yılında İstanbul ilinde bulunan Şehit Mehmet Şefik Şefkatlioğlu Anaokuluna devam eden 15 deney (4 kız, 11 erkek), 11 (6 kız, 5 erkek) kontrol grubunda olmak üzere toplam 26 çocuk yer almıştır. Araştırmacı tarafından hazırlanan STEM programı, fen (suyun kaldırma kuvveti, öz kütle, Güneş sistemi), matematik (ağırlık, sayma, sıralama, gruplama), teknoloji (teknolojik alet kullanımı) ve mühendislik (ürün oluşturma, problemlere çözüm olacak materyal inşa etme) disiplinlerine ait becerilerin kullanımının gerektiği uygulamalardan oluşmuştur. Veri toplama aracı olarak Özkan (2015) tarafından geliştirilen "60-72 Aylık Çocuklar İçin Okul Öncesi Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği" kullanılmıştır. Program uygulanmaya başlanmadan önce gerekli izinler alınmış, ardından deney ve kontrol grubu çocuklarına ölçeğin ön-testi yapılmıştır. Araştırmacı tarafından 10 hafta süreyle deney grubu çocuklarıyla haftada iki gün olmak üzere ESTEMEP uygulamaları yapılmış, kontrol grubu çocukları günlük rutinlerine devam etmiştir. Uygulamaların bitiminde her iki gruba da son-testler yapılmıştır. Gruplar arası normal dağılım olmadığı ve katılımcı sayısı 30'dan küçük olduğu için parametrik olmayan istatistikler kullanılmıştır. Deney grubunun ön-test son-test puan ortalamalarının karşılaştırılmasında ve kontrol grubunun ön-test son-test puan ortalamalarının karşılaştırılmasında Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılmıştır. Deney ve kontrol grubunun başarılarındaki farklılığın kıyaslanmasında ise tahmin-çikarım-bilimsel iletişim kurma alt boyutunda kovaryans analizi (ANCOVA), diğer boyutlarda ise Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Son olarak uygulanan ESTEMEP'in çocukların bilimsel süreç becerilerine etkisinin kalıcılığını belirlemek amacıyla deney grubu çocuklarının son-test ve kalıcılık testi puan ortalamaları Wilcoxon İşaretli Sıralar testiyle yapılmıştır. Ön test puanlarında bilimsel süreç becerileri ölçeğinin genelinde gruplar birbirlerine denk çıkmışken son test puanlarında deney grubu lehine anlamlı bir fark çıkmıştır. Sonuç olarak uygulanan Erken STEM Eğitimi Programı'nın okul öncesi öğrencilerinin bilimsel süreç becerilerini olumlu yönde etkilediği ve bu etkinin kalıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: STEM, FeTeMM, Okul Öncesi Eğitimi, Bilimsel Süreç Becerileri, 21. yy. Becerileri
Basit araç gereçlerle evde yapılan deneylerin öğrencilerin bilimsel süreç becerileri ve motivasyonlarına etkisi: Acil uzaktan eğitim örneği
Bu araştırmada, uzaktan eğitimde basit araç gereçlerle evde yapılan deneylerin, öğrencilerin bilimsel süreç becerileri ve fen öğrenme motivasyonları üzerindeki etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi, Bursa ili Nilüfer ilçesinde bir devlet okulunda öğrenim görmekte olan 7. sınıf düzeyinde 30 kişilik bir sınıftan oluşmaktadır. Araştırmanın deseni ön test – son test kontrol grupsuz basit deneysel desen olarak belirlenmiştir. Araştırma kontrol grupsuz olduğundan yönteminde, sonuçlarının geçerliliğini ve güvenilirliğini artırmak amacıyla karma yöntemlerden yakınsayan paralel desen benimsenmiştir. Nicel veri toplama aracı olarak Bilimsel Süreç Becerileri Testi (BSBT) ve Fen Öğrenmeye Yönelik Motivasyon Ölçeği (FÖYMÖ) kullanılmıştır ve araştırma süreci başlamadan önce ve tamamlandıktan sonra aynı test ve ölçekler kullanılarak fark oluşup oluşmadığı tespit edilmiştir. Nicel verilerin analizi SPSS programı ile sağlanmıştır. Verilerin nitel kısmını ise araştırma öncesi ve sonrasında deney grubundan araştırmacı tarafından gönüllülük esasına göre seçilmiş farklı akademik başarı düzeylerine sahip dört öğrenciyle yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeler ile araştırma boyunca tüm öğrencilerden tutulması istenen yapılandırılmamış fen günlükleri oluşturmaktadır. Yedi haftalık araştırma süresince öğrencilerin kendilerine gönderilen deney föylerine uygun şekilde, basit araç gereçler ile tasarlanan deneyleri yapmaları sağlanmıştır. Nicel verilerin analizinden elde edilen bulgulara göre BSB ön test ve son test puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu; FÖYMÖ ön ve son test puan ortalamaları arasında ise pozitif yönlü bir fark bulunduğu ancak bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı tespit edilmiştir. Anahtar sözcükler: Basit araç gereçler, bilimsel süreç becerileri, evde yapılan deneyler, fen öğrenme motivasyonu, uzaktan eğitim
Fen bilimleri öğretmenlerinin ve araştırmacıların bakış açılarıyla beceri temelli soruların bazı değişkenler açısından analizi
MEB 2023 eğitim vizyonunda yer alan ölçme ve değerlendirme hedefleri doğrultusunda merkezi sınavların; amaç, soru tipleri ve içerik bağlamında değişerek öğrencilerin zihinsel becerilerden eleştirel düşünme, yorumlama gibi becerileri kullanmalarına olanak sağlayan yapıda olacağı belirtilmektedir. Bu bağlamda değişen sınav sisteminin farklı açılardan (TIMSS ve PISA, öğretim programlarında hedeflenen beceriler vb.) değerlendirilmesi ölçme ve değerlendirme için önem arz etmektedir. Bu çalışmada beceri temelli hazırlanan LGS sınav sorularının fen bilimleri öğretmenleri ve araştırmacılar tarafından bazı değişkenler açısından analiz edilmesi amaçlanmıştır. Bu değişkenler; bilimsel süreç becerileri, yaşam becerileri, mühendislik ve tasarım becerileri, yenilenmiş Bloom taksonomisi, Webb'in bilgi derinliği seviyeleri, TIMSS bilişsel alan değerlendirme çerçevesi, PISA fen okuryazarlığı, fen bilimleri öğretim programında yer alan kazanımlar ve fen bilimleri kitaplarında yer alan etkinlikler olarak belirlenmiştir. Çalışma, durum çalışması deseni modeline göre tasarlanmıştır. Bu araştırmanın çalışma grubunu 2020-2021 eğitim-öğretim yılında farklı illerde görev yapan 11 fen bilimleri öğretmeni ve alanında uzman olan araştırmacılar oluşturmaktadır. Bu çalışmada veriler 2018, 2019, 2020 yıllarında yapılmış olan LGS'de yer alan fen bilimleri soruları ve bu soruların belirlenen değişkenler açısından incelenmesine olanak sağlayan formlar aracılığıyla toplanmıştır. Ayrıca veri analizinde durumların çözümlenmesinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda beceri temelli soruların en fazla ''sonuç çıkarma'' bilimsel süreç becerisinde yoğunlaştığı, yaşam becerilerinden daha çok ''analitik düşünme'' ve ''karar verme'' becerilerine uygun olduğu, mühendislik ve tasarım becerileriyle ilişkili az sayıda soru olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca soruların Yenilenmiş Bloom Taksonomisi' ne göre ''anlama'' basamağında yığılmalar oluşturduğu, Webb'in bilgi derinliği seviyeleri' ne göre ''seviye 1'' ve ''seviye 2'' ile örtüştüğü sonucuna varılmıştır. PISA fen okuryazarlığı ve TIMSS çerçevesine göre ise soruların homojen şekilde dağılmadığı ve her sorunun fen programındaki en az bir kazanımı ölçer nitelikte olduğu anlaşılmıştır. Ancak fen programında yer alan kazanımların tamamını ve fen bilimleri kitabında yer alan deney ve etkinliklerin soruları yeteri kadar karşılamadığı tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda soruların programda yer alan yaşam becerilerini tam olarak ölçer nitelikte olmadığı, soruların incelenen taksonomilerde (Bloom, Webb bilgi derinliği gibi) genellikle daha alt basamaklara yönelik olduğu ve tüm düzeylere ilişkin yeterince soru olmadığı belirlenmiştir. Bu sonuçlara göre eğitim hedeflerimizi gerçekleştirebilmemiz için ulusal ve uluslararası değerlendirme çerçeveleri ile programda yer alan kazanım ve becerilere göre paralel sorular hazırlanması önerilmektedir.
İşitme engelli öğrencilerin fen bilimleri deneysel etkinliklerindeki bilimsel süreç becerilerinin değerlendirilmesi
Bu arastırma, isitme engelli ögrencilere 7 hafta süresince fen laboratuarındauygulanan deneysel etkinliklerle bilimsel süreç becerilerinin degerlendirilmesi içinyapılmıstır.sitme engelli ögrencilerin bilimsel süreç becerileri kazanımlarını etkileyebilecekdegiskenlerden; isitme kaybı düzeyleri, cihazlandırılma yasları, aile egitimi baslamayasları ve zeka testi puanları ile bilimsel süreç becerileri kazanımları arasında bir iliskiolup olmadıgının saptanması üzerinde durulmustur. Bilimsel süreç becerilerindenalınan puanların ögrencilerin sınıf düzeyleri ile iliskili olup olmadıgı sorusuna da cevaparanmıstır.Uygulamaya isitme engelli 19 ögrenci katılmıstır. Uygulama süresinceögrencilerle bireysel olarak fen laboratuarında sürdürülmüs, bu kapsamda ögrencilereüç deneysel etkinlik ve bes ayrı aktivite içeren bilimsel süreç becerileri ölçü aracıuygulanmıstır.Uygulama sonucunda isitme engeli ögrencilerin bilimsel süreç becerilerindensınıflandırma ve araç gereç kullanımı becerilerinin ortalama üstü ve yeterli düzeydeoldugu belirlenmistir. Ölçme, model olusturma, hipotez kurma ve veri yorumlamabecerilerinde orta düzeyde kazanımlarının oldugu ve gözlem, veri kaydetme, öncedenkestirme, sayı ve uzay iliskileri kurma becerilerinde orta ve düsük düzeydekazanımların oldugu belirlenmistir. Sonucu belirleme ve degiskenleri kontrol etmebecerilerinde ise düsük ve yetersiz düzeyde kazanımlarının oldugu sonucunaulasılmıstır. Ögrencilerin bilimsel süreç becerileri düzeyi ile isitme kayıp düzeyleri,cihazlandırma yasları, aile egitimine baslama yasları, ve zeka testi sonuçları arasındaMINITAB programında 0.05 anlamlılık düzeyinde uygulanan çoklu regrasyon analizinegöre anlamlı bir iliski bulunmadıgı sonucuna ulasılmıstır.sitme engelli ögrencilerin bilimsel süreç becerilerinden aldıkları toplampuanların ve her bir beceriden elde edilen puanların sınıf düzeyi ile iliskili olupolmadıgının saptanması amacıyla uygulanan MINITAB Programında 0.05 anlamlılıkdüzeyinde yapılan tek yönlü varyans analizi sonuçlarına göre anlamlı bir iliski olmadıgısaptanmıstır.
Fen ve Teknoloji dersinde bilim defteri uygulaması: İlkokul 4. sınıflar üzerine bir araştırma
Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf Fen ve Teknoloji dersinde bilim defteri tutmanın öğrencilerin akademik başarılarına, bilimsel süreç becerilerine, derse yönelik tutumlarına ve hatırlama düzeylerine etkisini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmada, deneme modellerinden "öntest-sontest kontrol gruplu model" kullanılmıştır. Araştırmaya ilişkin uygulama, 2014-2015 eğitim-öğretim yılının ikinci döneminde gerçekleştirilmiştir. Araştırma Eskişehir ili Tepebaşı ilçesinde bulunan bir ilkokulun 4/A ve 4/C sınıfı öğencileri üzerinde sekiz hafta süre ile yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama araçları olarak, öğrencilerin ve ebeveynlerinin demografik özelliklerine ilişkin bilgi sahibi olmak üzere Kişisel Bilgi Formu, öğrencilerin başarılarını ve hatırlama düzeylerini ölçmek amacıyla Başarı Testi, Fen ve Teknoloji dersinin bilim defteri kullanımına göre işlenebilmesi için ders planları ve materyaller, öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini ölçmek için Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği, Fen ve Teknoloji dersine ilişkin tutumlarını belirlemek amacıyla Fen ve Teknoloji Dersi Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesi SPSS paket programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Verilerin çözümlenmesinde parametrik olmayan testlerden ilişkili örneklemler için Wilcoxon, ilişkisiz örneklemler için ise Mann-Whitney U testleri uygulanmıştır. Elde edilen bulgularda istatistiksel anlamlılık seviyesi 0.05 olarak belirlenmiştir. Araştırmanın sonucunda, Fen ve Teknoloji dersinde bilim defteri uygulamasının yapıldığı deney grubu ile bu uygulamaya yer verilmeyen kontrol grubundaki öğrencilerin akademik başarıları, bilimsel süreç becerileri ve bilgileri hatırlama düzeyleri arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Fen ve Teknoloji dersinde, bilim defteri uygulamasının yapıldığı deney grubu öğrencilerinin Fen ve Teknoloji dersine yönelik tutumları olumlu yönde geliştiği görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Bilim defterleri, fen öğretimi, fen ve teknoloji, ilkokul
İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin bilimsel yaratıcılık düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı Mohamed (2006) tarafından geliştirilen Bilimsel Yaratıcılık Testini Türk kültürüne uyarlayarak geçerlik ve güvenirlik çalışmasını yapmaktır. Araştırmada çok katılımcıya ulaşarak genel bir sonuca varabilmek ve konuyu daha kolay tanımlayabilmek için tarama modeli kullanılmıştır. Bilimsel Yaratıcılık Testi; Sorunlar ve Çözümler, Çiçekleri Gruplandırma ve Deney Tasarımı olmak üzere üç alt testten oluşmaktadır. 1. alt testte 3 madde, 2. alt testte 4 madde, 3. alt testte 3 madde bulunmaktadır. Ayrıca araştırmada öğretmen değerlendirmeleri de kullanılmaktadır. Araştırma ön uygulama ve asıl uygulama olmak üzere iki gruba uygulanmıştır. Ön uygulama 80 öğrenciye, asıl uygulama 130 öğrenciye uygulanarak testin son hali elde edilmiştir. Testin güvenirlik katsayısı .693 olarak bulunmuştur. Bilimsel Yaratıcılık Test maddelerinin büyük kısmının orta düzey anlamlı korelasyon gösterdiği saptanmıştır. Bilimsel Yaratıcılık Testinin alt testlerinden elde edilen puanlar cinsiyet değişkenine göre incelendiğinde, Çiçekleri Gruplama ve Deney Tasarımı alt testinde kız öğrencilerin bilimsel yaratıcılık puanlarının erkek öğrencilere göre daha yüksek olduğu ve puan farkının istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür. Sorunlar ve Çözümler alt testinde ise kızlar ve erkekler arasında anlamlı bir farklılığın bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar kelimeler: Bilimsel süreç becerileri, bilimsel yaratıcılık, bilimsel yaratıcılık testi, fen eğitimi
İlköğretim Fen ve Teknoloji dersinde proje tabanlı öğrenmenin bilimsel süreç becerilerine, başarı ve tutum üzerine etkisi
Bu araştırma, Proje Tabanlı Öğrenme yaklaşımının İlköğretim 6. sınıf öğrencilerinin bilimsel süreç becerilerine, Fen ve Teknoloji Dersi kapsamındaki biyoloji konularına yönelik tutumlarına ve öğrencilerin Fen ve Teknoloji dersindeki başarılarına etkisini araştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir.Araştırmada, kontrol gruplu ön test ? son test deneysel deseni uygulanmıştır. Araştırmaya 2009-2010 eğitim-öğretim yılında Çanakkale ilinden, Çanakkale İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün belirlediği, dört ilköğretim okulundan (Gazi İlköğretim Okulu, Cumhuriyet İlköğretim Okulu, Onsekiz Mart İlköğretim Okulu, Arıburun İlköğretim Okulu) toplam 76 ilköğretim 6. sınıf öğrencisi katılmıştır. Deney ve kontrol grupları yansız atma ile belirlenmiştir.Belirlenen deney grubu öğrencilerine, dönem başında ?Proje Nasıl Yapılır?? adı altında, araştırmacı tarafından bir seminer verilmiştir. Seminer sonunda araştırmada kullanılan ön testler uygulanmıştır. Deney grubundaki öğrencilere çalışma programı hazırlandıktan sonra, öğrenciler gerçekleştirecekleri projeye ait, problem cümlelerini oluşturmuşlardır. Deney düzeneklerini kurmak için Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi Biyoloji Laboratuvarı kullanılmıştır. Ölçümlerini tamamlayan öğrenciler, posterlerini hazırlayıp, dönem sonu düzenlenen Bilim Şenliğinde sunumlarını gerçekleştirmişlerdir. Sürecin tamamlanmasından sonra, son testler uygulanmıştır.Kontrol grubu öğrencilerine dönem başında ve dönem sonunda, ön-son testler uygulanmıştır. Kontrol grubu öğrencileri, Proje Tabanlı Öğrenme uygulamalarına katılmamışlardır. Normal eğitim-öğretim süreçlerine devam etmişlerdir.Araştırmada, veri toplama aracı olarak ?Bilimsel Süreç Becerileri Testi?, ?Fen ve Teknolojiye Yönelik Tutum Ölçeği? ve ?Fen ve Teknoloji Başarı Testi? kullanılmıştır. Ön test ? Son test verilerine, ilişkili örneklem t-testi ve ilişkisiz örneklem t-testi uygulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 17.0 Paket Programı kullanılmıştır. Veriler %95 anlamlılık düzeyinde analiz edilmişlerdir. Bulgulardan elde edilen sonuçlara dayanarak, Proje tabanlı öğrenmenin öğrencilerin bilimsel süreç becerilerine, Fen ve Teknolojiye yönelik tutumlarına ve Fen ve Teknoloji dersi başarılarına olumlu bir katkı sağladığı sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Fen ve Teknoloji Öğretimi, İlköğretim, Proje Tabanlı Öğrenme, Bilimsel Süreç Becerileri, Tutum, Başarı.