Lead
80 theses under this subject heading
Detection of heavy metals in parasitize domestic animals enviroment bio indicators
Echinococcosis is a parasitic disease caused by infection with tiny tapeworms of the genus Echinococcus. Heavy metals tend to bioaccumulate in living organisms, such as cow and sheep and their accumulation has been a major concern particularly in the tissues of these consumed domestic animals. Biological or Environmental monitoring of heavy metals is an interesting and important fast growing area that compose of utilizing a number of parasitic organisms as environmental bioindicators. The study aimed at assessing the possible undesirable effects of the excessive concentration of heavy metals in these consumed animals on the public health. In addition to clarifying the possible protective role of these parasites in protecting their hosts from serious danger through intake the heavy metals by these parasites rather than the tissues of their hosts particularly liver and lungs. A total of 116 liver and lung samples (89 of Liver and 27 of lungs) were collected from the slaughters of Erbil and Koya cities. A total of (84) parasites samples in two forms; Hydatid fluid (HF) and germinal layer (GL) were extracted and purified. Quantification of the heavy metals [Aluminum (Al), Arsenic (As), Cadmium (Cd), Mercury (Hg) and lead (Pb)] was carried out using inductively coupled plasma (ICP) technique. The results revealed different concentrations of heavy metals in different parasitized animals' organs (liver and lungs) with Echinococcus granulous parasite. As related with Arsenic (As) metal, it was detected in high concertation in parasitized bovine liver and sheep lungs tissues, which were almost two times higher in the parasite (HF) than the infected liver tissues and almost three times higher than healthy uninfected animals, P ≤ 0.05; and were one and half times higher in the parasite (GL) than healthy uninfected sheep animals, P ≤ 0.05. while the slightly higher significant accumulation of mercury (Hg) was detected in these parasitized animals (GL), P ≤ 0.05. Lead (Pb) was also detected in highly significant concentration in parasitized bovine lungs (Hydatid fluid) which was three times, and two times higher than the infected tissues and healthy uninfected control, P ≤ 0.05. While, very low concentrations of Aluminum (Al) and cadmium (Cd) in the parasite, in opposite to infected animal tissues and healthy uninfected animals, by recording highly significant levels, P ≤ 0.001. Whereas in a comparison between parasitized bovine and sheep's liver and lungs, Aluminum (Al) concentration was higher 7 times in parasitized sheep lungs compared with parasitized bovine lungs, P ≤ 0.05. While the same significant concentration was detected for both of cadmium (Cd) and Lead (Pb) in these animals. Mercury (Hg) was significantly higher in sheep liver than bovine liver, P ≤ 0.05. The same levels of Cadmium (Cd) were detected in both parasitized bovine's liver and lungs, P ≤ 0.001, and similar lead (Pb) level was detected in sheep's liver and lungs P ≤ 0.05. In conclusion, these significant results indicate the possibility of the role of Echinococcus parasite as environmental bioindicators and monitor of some heavy metals.
Metal geri dönüşüm sektörü çalışanlarında kurşun maruziyetinin neopterin düzeylerine etkisi
Kurşun, maruziyeti sonrasında insan vücudunda farklı kompartmanlarda analiz edilebilir konsantrasyonlarda bulunabilen ve yaşamı tehdit eden ağır metallerden biridir. Endüstride akü, metal ve madencilik gibi birçok alanda yaygın olarak kullanımı söz konusudur. Kurşun başta olmak üzere toksik metallere mesleki maruziyetin söz konusu olabileceği önemli iş kollarından biri "Geri Dönüşüm Sekötürü"dür. Neopterin, doku reddi, insan immün yetmezlik virüsü, çoklu organ yetmezliği, sepsis, kanser gibi çeşitli sağlık sorunlarında erken biyogösterge olarak kullanılabilen bir pteridin türevidir. Hücresel immün aktivasyon ile neopterin salımının yanı sıra kinürenin yolağında hız kısıtlayıcı basamakta rol alan indolamin 2,3-dioksijenaz (IDO) enzimi de indüklenir. Bu tez çalışmasında, geri dönüşüm sektöründe çalışan katılımcılarda kan kurşun düzeyleri ile idrar neopterin, biyopterin, mangan, kadmiyum ve serum neopterin, kinürenin ve triptofan konsantrasyonları arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Katılımcıların kan kurşun düzeylerinin artması ile idrar neopterin, kurşun, mangan ve kadmiyum düzeylerinin anlamlı olarak değiştiği bulunmuştur (tümü; p<0,05). Bu tez kapsamında elde edilen sonuçlar ile geri dönüşüm sektöründe kurşun başta olmak üzere ağır metal maruziyetinin pteridin ve kinürenin yolağını etkilediği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Kurşun, Neopterin, Geri Dönüşüm Sektörü, Metal Toksisitesi
Kurşun maruziyetinin ve şelasyon tedavisinin toksisiteyi etkileyen bazı parametreler üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Kurşun (Pb), ülkemiz ve dünya endüstrisinde yaygın olarak kullanılan ve önemli toksik etkileri bulunan bir ağır metaldir. Pb maruziyetinde kullanılan önemli şelasyon ajanlarından birisi sodyum kalsiyum EDTA'dır. Bu tez çalışmasında, Pb toksisitesini gösteren bazı parametreler ve esansiyel element düzeyleri üzerine uygulanan şelasyon tedavisinin etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Pb maruziyeti olan 42 işçiden şelasyon tedavisi öncesinde ve sonrasında kan ve idrar numuneleri toplanmıştır. Esansiyel elementler, oksidatif stres parametreleri (malondialdehit (MDA), protein karbonil (CO), 8-hidroksi-deoksi-guanozin (8-OHdG)) düzeyleri, antioksidan enzimlerin (süperoksit dismutaz (SOD), katalaz (CAT) ve glutatyon peroksidaz (GPx)) aktiviteleri, glutatyon (GSH) düzeyleri, ALAD enzimi aktivitesi ve polimorfizmi çalışılmıştır. Pb'ye bağlı indüklenmesi olası apoptozun şelasyon tedavisi ile değişimi de kaspaz-8 düzeyleri ölçülerek değerlendirilmiştir. Pb'ye maruz kalan işçilerde uygulanan şelasyon tedavisinin kalsiyum, bakır, mangan ve selenyum düzeylerinde anlamlı azalmaya neden olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, artan oksidatif stres parametrelerinin ve kaspaz-8 düzeylerinin şelasyon tedavisi sonrası genel olarak azaldığı, bununla birlikte antioksidan enzim aktivitelerinde artış, ALAD düzeylerinde de anlamlı bir yükselme olduğu belirlenmiştir. Çalışma grubunda, 36 işçide ALAD1-1, 5 işçide ALAD1-2, 1 işçide ALAD2-2 izozimi belirlenmiştir. Sonuç olarak, Pb maruziyetine bağlı olarak oluşan oksidatif hasar ve apoptozun geri çevrilmesinde şelasyon tedavisinin etkili olduğu bulunmuştur. Esansiyel element düzeylerindeki azalmaya karşı gıda takviyesi kullanılabileceği değerlendirilmiştir.
Preconcentration of trace heavy metal ions in textiles and determination by flame atomic absorption spectrometer
In this thesis, a simple, low-cost, and green effervescence-assisted dispersive liquid-liquid microextraction based on deep eutectic solvent (EA-DES-LPME) method was developed for separation, preconcentration, and determination of lead, copper, nickel, and cobalt in cotton textile products in different colors that collected from various fabric shops in Ankara, Turkey, prior to analysis with flame atomic absorption spectrometry (FAAS). The complexation of metal ions was carried out by using 0.1 % (w/v) 8-hydroxyquinoline (8-HQ) as a complexing agent. The deep eutectic solvent was prepared by mixing choline chloride (ChCl) and phenol (Ph), where used as an extraction solvent. In this method, the dispersion of the extraction solvent is achieved by effervescence reaction, which is performed by carbon dioxide bubbles production. The effervescent agent is environmentally friendly and only produces an increase in the ionic strength and a negligible variation in the pH value of the aqueous sample, which does not interfere with the extraction of the analytes. For this purpose, a special tablet containing ascorbic acid (AA) as a proton donor and sodium carbonate (SC) as a carbon dioxide source in a certain molar ratio was used. THF was utilized as an aprotic solvent and allows the extraction solvent to separate from the aqueous phase by self-aggregation. All parameters related to the effervescence agent and deep eutectic solvent that affects the extraction efficiency were investigated and optimized in detail, as well as the effect of pH, and the amount of 8-HQ and THF. As a result of the optimization studies, the highest extraction efficiency was achieved when pH is 6.0, effervescence tablet composition is (AA: SC) with (2:1) molar ratio, effervescence amount is 0.457g powder or 2 tablets, effervescence time is 2.5 min, DES volume is 1000 µL and synthesized from ChCl: Ph at 1:3 mole ratio, 8-HQ volume is 750 µL, and THF volume is 1000 µL. Under these optimal conditions, the analytical performance of the proposed method was evaluated based on the enhancement factor (EF), limit of detection (LOD), limit of quantification (LOQ), percent recovery, and accuracy criteria. When applying the EA-DES-DLLME method under optimum conditions for Pb (II), Cu (II), Ni (II), and Co (II) the results are as follows: the EFs are 62.5, 52, 57.5, and 52.5 respectively; the LODs in µg L-1 are 2.44, 1.29, 0.58, and 1.55 respectively; the LOQs in µg L-1 are 8.13, 4.30, 1.93, and 5.16 respectively; the percent RSDs (n=10) are 1.07, 1.61, 1.35, and 1.97 respectively. In addition, the method was applied to the real samples (different cotton textiles with different colors), and the recovery results were found as follows: 97.20 – 101.70 % for Pb (II), 97.60 – 101.92 % for Cu (II), 95.65 – 104.35 % for Ni (II), and 96,76 – 101.52 % for Co (II). The concentrations of these trace metal ions in cotton textile samples were found to be in the range of 0.26 – 7.52 µg g-1 Pb (II), 1.27 – 77.35 µg g-1 Cu (II), 0.66 – 5.00 µg g-1 Ni (II), and 0.64 – 5.58 µg g-1 Co (II). On the other hand, it was revealed that the matrix effect is not important in the method and the method can be applied to real samples with high accuracy and sensitivity. Keywords: Preconcentration, Enhancement, Lead, Copper, Nickel, Cobalt, Microextraction, Deep eutectic solvents, Effervescence-assisted, EA-DES-DLLME, cotton textile samples, Flame Atomic Absorption Spectroscopy.
Kurşun maruziyeti ve şelasyon tedavisi sonrası metabolomik ve lipidomik analizler
Kurşun, kullanışlı fizikokimyasal özellikleri nedeniyle endüstride yaygın olarak kullanılan ve önemli toksik etkileri bulunan bir ağır metaldir. Tedavisinde şelasyon ajanları uygulanmakta olup, intravenöz sodyum kalsiyum edta tedavide kullanılan önemli şelasyon ajanlarından biridir. Bu tez çalışması ile kurşuna maruz kalan işçilerde şelasyon tedavisi öncesi ve sonrasında metabolomik profilde oluşan değişikliklerin incelenmesi, oto-oksidasyon ile oluşan oksisterol düzeylerinin değerlendirilmesi; bir sfingolipit metaboliti olan sfingozin-1-fosfat (S1P) düzeylerinin ölçümü gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla, otooksidasyonla oluşan oksisterol türevlerinden 7-ketokolesterol (7-KC), 3β, 5α, 6β trihidroksi kolestan (triol) ve S1P düzeylerinin belirlenmesi LC-MS/MS ile, metabolomik analizler ise GC-MS/MS ile gerçekleştirilmiştir. Deneyler sonunda, şelasyon öncesinde 7-KC ve triol düzeyleri sırasıyla 37,35±2,53 ng/ml ve 41,81±2,54 ng/ml olarak ölçülürken, şelasyon sonrasında sırasıyla 22,91±4,49 ng/ml ve 17,64±3,42 ng/ml olarak ölçülmüştür (p<0,001). S1P düzeyleri ise şelasyon öncesi için 60,76 ± 15,03 ng/ml, sonrası için de 48,79 ± 10,75 ng/ml olarak ölçülmüştür. Ayrıca yapılan metabolomik analizlerinde belirlenen metabolitlerden yararlanılarak yolak analizi yapılmış, aspartat, glutamat, homosistein metabolizmaları, mitokondriyal elektron transport zinciri gibi önemli yolakların yanı sıra sfingolipit metabolizması ile linolenik ve linoleik asit metabolizma yolaklarının da etkilendiği belirlenmiştir. Yapılan deneylerde, şelasyon tedavisi öncesi ve sonrası kıyaslandığında şelasyon tedavisinin artmış kolesterol oto-oksidasyonunu geri çevirdiği, S1P düzeylerinin ise şelasyon uygulamasıyla azaldığı belirlenmiştir. Metabolomik analiz sonuçlarının gerçekleştirilen hedefli lipidomik analizlerini destekler nitelikte olduğu öngörülmüştür. Yapılan çalışma, kurşun maruziyetinde lipit metabolizmasının etkilendiğini ve olası hasarın geri döndürülmesinde şelasyon tedavisinin etkili olduğunu göstermiştir.
Kurşun-çinko-bakır cevher zenginleştirme tesis işletmesinde iş kazalarının değerlendirilmesi
Madencilik sektörü emeğe dayalı bir iş kolu olduğundan tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de iş kazalarının ve insan kaybının fazla olduğu riskli sektörler arasında yer almaktadır. Bu çalışmada, Kurşun-Çinko-Bakır-Cevher Zenginleştirme Tesis İşletmesinde meydana gelen kazaların, çalışanların demografik özellikleriyle ilişki durumları incelenmiş ayrıca kazanın hangi aylarda, hangi vardiyada ve vardiyanın kaçıncı saatinde yoğunlaştığı, yaralanma derecesi gibi kaza verilerinin analizi yapılmıştır. Bu araştırma kapsamında, tesis işletmesinin farklı birimlerinden 241 çalışana ait dijital ve yazılı dokümanlar üzerinden gerçek veriler toplanmış ve değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler Excel Pivot Tablo ile oluşturulan özet tablo ve grafikler yardımıyla yorumlanmıştır. Yapılan çalışmada demografik özelliklere göre en dikkat çekici sonuçlar yaş, tecrübe, eğitim durumu ve çocuk sayısında gözlenmiştir. Anahtar Kelimeler: İş kazası, demografi, kaza oranı
Ağır metal maruziyetinin sağlık etkilerinin değerlendirilmesi: Seramik sektörü örneği
Ağır Metal Maruziyetinin Sağlık Etkilerinin Değerlendirilmesi: Seramik Sektörü Örneği Seramikler ve seramik malzemeler endüstride sofra ve süs eşyası üretiminde, inşaat sektöründe, elektrik, elektronik, optik ve manyetik uygulamalarda, biyoseramik olarak kalça ve diz implantları ile gözlük üretiminde ve dental kaplama malzemesi üretiminde sıklıkla kullanılır. Seramik sektöründe ağır metal maruziyeti daha çok hammadde ve sırlama işlemi kaynaklıdır. Tez kapsamında 560 seramik çalışanının hasta kayıt verilerinin retrospektif incelemesine dayanan bu araştırmada, kurşun, mangan, kadmiyum, kobalt, çinko ve bakırın tam kan parametrelerinden HGB, HCT, PDW ile Parathormon, T3, T4 ve TSH parametrelerine olan etkisi incelenmiştir. Buna göre ortalama bakır serum 96,743±15,8704 µg/dL; medyan kadmiyum idrar 0,02 (0,0-2,80) µg/dL; mangan idrar 0,60 (0,001-15,80) µg/dL; kobalt idrar 0,60 (0,01-6,70) µg/dL; mangan serum 8,70 (0,40-42,0) µg/dL; kadmiyum serum 0,60 (0,01-5,20) µg/dL; kurşun serum 1,60 (0,08-19,10) µg/dL; çinko serum 94,50 (0,75-149,0) µg/dL'dir. Çalışanların hematokrit değeri ile serum bakır (r=-0,180), kadmiyum (r=-0,184) ve çinko (r=-0,133) düzeyleri arasında istatistiksel anlamlılıkta negatif yönlü zayıf bir ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Anahtar Kelimeler: Ağır Metal Maruziyeti, Bakır, Çinko, Kadmiyum, Kobalt, Kurşun, Mangan, Seramik Sektörü.
Çeşitli çevresel kirleticilerin gammarus pulex glutatyon redüktaz enzimi üzerindeki biyokimyasal etkileri
Bu tezde ağır bir metal olan kurşunun sucul bir Amphipod olan Gammarus pulexfdeki glutatyon redüktaz enzimi üzerine etkileri incelenmiş, enzimin biyokimyasal ve kinetiksel analizleri yapılarak sucul kirliliğin ölçülmesinde bir biomarker olarak kullanılıp kullanılamayacağı araştırılmıştır. Enzimin farklı NADPH konsantrasyonlarına göre Km değeri 129,03 uM bulunmuştur. Ayrıca bazı metal iyonları (Cu+2, Mg+2, Zn+2) ve EDTA'nın enzim aktivitesi üzerine etkileri incelenmiş ve bu iyonların enzim aktivitesini düşürme etkisi Zn+2 > Mg+2 > Cu+2 olarak bulunmuştur. EDTA'nın enzim aktivitesini önemli derecede inhibe ettiği saptanmıştır. Gammarus pulex glutatyon redüktazı saflaştırılarak SDS-PAGE analiz yöntemiyle molekül ağırlığı 54-56 kda. olarak tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Glutatyon redüktaz, Gammarus pulex, Kurşun, Metal iyonları, EDTA
Yüzeyi kimyasal olarak modifiye edilmiş cama kurşun ve kadmiyum iyonlarının adsorpsiyonu
ÖZET Yüksek Lisans Tezi YÜZEYİ KİMYASAL OLARAK MODİFİYE EDİLMİŞ CAMA KURŞUN VE KADMİYUM İYONLARININ ADSORPSİYONU Yasemin ÇİMEN Anadolu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Kimya Anabilim Dalı Danışman: Doç. Dr. Hayrettin TÜRK 2002, 56 sayfa Bu çalışmada, yüzeyi kükürt içeren sistamin ve 2-aminoetantiyol ligandları ile modifiye edilmiş cam mikrokürecikler hazırlanmış ve bunların sulu ortamdan kurşun ve kadmiyum iyonlarının adsorpsiyonunda kullanılabilirliği incelenmiştir. Çalışmanın birinci kısmında, önce cam mikroküreciklerin yüzeyine 3-aminopropiitrimetoksisilan ile amin fonksiyoneUiği, ardından etilendiamintetraasetik asit ile asit fonksiyoneUiği kazandırılmıştır. Daha sonra sodyum tuzuna dönüştürülen karboksilat gruplarına iyon değiştirme yöntemiyle sistamin veya 2-aminoetantiyol ligandı bağlanmıştır. Hazırlanan adsorbanların karekterizasyonu elementel analiz ve FTIR çalışmaları ile değerlendirilmiştir. Elementel analiz sonuçlarındaki S değerleri temel alınarak yapılan hesaplamada camın gramı başına 2,1x10 2 mek sistamin ve 4,2x10 2 mek 2-aminoctantiyol bağlandığı bulunmuştur. Çalışmanın ikinci aşamasında, hazırlanan bu adsorbanlara kurşun ve kadmiyum iyonlarının adsorpsiyonlan pH, sıcaklık, iyon başlangıç derişimi ve adsorban miktarı paramctrelerindeki değişimlere bağlı olarak incelenmiştir. Elli mg adsorban kullanıldığında 100 ppm'lik çözeltilerden adsorplanan kadmiyum miktarı, sistamin bağlanmış adsorban için 89-92 ppm, 2-aminoetantiyol bağlanmış adsorban için 80-95 ppm ve adsorplanan kurşun miktarı, sistamin bağlanmış adsorban için 80-90 ppm, 2-aminoetantiyol bağlanmış adsorban için 90-97 ppm olarak bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Cam, Adsorpsiyon, Sistamin, 2-Aminoetantiyol, Kurşun, Kadmiyum
Ağır metal ve adrenomedullin uygulamasının bazı sıçan dokularında antioksidan savunma sistemi üzerine etkilerinin araştırılması
Adrenomedullin (AdM) ilk kez insan feokromositomasından izole edilen, ancak daha sonra pek çok dokuda ifade edildiği keşfedilen, çok fonksiyonlu bir peptittir. AdM'nin en karakteristik biyolojik özelliği çok güçlü hipotansif aktivitesidir. AdM dolaşımdaki bir hormon gibi rol oynar ve çok yönlü biyolojik aktiviteleri başlatır. Son zamanlarda araştırıcılar tarafından AdM'nin antioksidan özelliklere sahip olabileceği ve hücreleri oksidan hasardan koruyabileceği rapor edilmiştir. Bu çalışmada, kadmiyum ve kurşuna maruz kalan sıçanların karaciğer, akciğer ve böbreklerinde AdM uygulamasının antioksidan sistem üzerine etkisi araştırılmıştır. Otuz altı dişi Wistar sıçanı, kontrol grubu (K), adrenomedullin grubu (AdM), kadmiyum (Cd), kadmiyum + adrenomedullin (Cd + AdM), kurşun (Pb) ve kurşun + adrenomedullin (Pb + AdM) grubu olacak şekilde altı gruba ayrılmıştır. Cd ve Pb uygulanan gruplardaki sıçanlar dört hafta boyunca içme suyu ile sırasıyla 100 ppm CdCl2 ve 250 ppm PbCl2'ye maruz bırakılmıştır. AdM uygulaması yapılan grupta sıçanlara ağır metal uygulamasının üçüncü haftasından itibaren bir hafta boyunca intraperitonal olarak AdM (3000 ng/kg vücut ağırlığı) enjekte edilmiştir. Sıçanların dokularında katalaz (CAT), glutatyon peroksidaz (GSH-Px) ve süperoksit dismutaz (SOD) enzim aktiviteleri, malondialdehit (MDA) seviyeleri ile birlikte histopatolojik değişimler tespit edilmiştir. Aynı zamanda dokulardaki kadmiyum ve kurşun seviyeleri atomik absorpsiyon spektrometre (AAS) ile belirlenmiştir. Sonuç olarak, kurşuna maruz kalan sıçanlarda AdM uygulaması, karaciğer ve akciğer dokularında lipit peroksidasyon, doku Pb seviyelerinde azalmaya ve hepatik hasarda da azalmaya yol açmıştır. Ancak kadmiyuma maruz kalan sıçanlarda AdM uygulaması bu parametrelerde iyileştirici etki göstermemiştir. Buna ilaveten AdM uygulaması, hem kadmiyuma hem de kurşuna maruz kalan sıçanların bazı antioksidan enzim aktivitelerinde telafi edici sonuçlara yol açmıştır. Çalışmada elde edilen veriler bir bütün olarak değerlendirildiğinde AdM'nin kadmiyum ve kurşun toksisitesinde koruyucu veya telafi edici etkilerinin olabileceği söylenebilir. ANAHTAR KELİMELER: Adrenomedullin, antioksidan enzimler, lipit peroksidasyonu, kadmiyum, kurşun, sıçan
Endometriyal ağır metal (kadmiyum, kurşun, civa ve arsenik) düzeylerinin açıklanamayan infertilite etyolojisindeki rolü
İnfertilite oldukça yaygın bir problemdir ve yaklaşık olarak her 7 çiftten birini etkilemektedir. İnfertilite nedeni araştırılırken çiftlerin yaklaşık %15-30'unda infertiliteyi açıklayacak bir neden bulunamamakta ve bu grup hastalar açıklanamayan infertil grup olarak adlandırılmaktadır. İnfertilite üzerine yapılan pek çok çalışmada, spermin dişi genital yolundaki hareketi, ovumla birleşmesi ve embriyonun uterin kaviteye implantasyonu süreçlerinde birçok moleküler faktör ve mekanizmanın rol oynadığı gösterilmiştir. Ağır metallerin bu süreçlerin herhangi birinde olumsuz rol oynayabileceği insan ve hayvanlar üzerinde yapılan çalışmalarda gösterilmiştir. Bu çalışmada, açıklanamayan infertilite tanısı alan çiftlerin kadın partnerinin endometriyum dokusundaki ağır metal (kadmiyum, kurşun, civa ve arsenik) düzeylerinin saptanması ve sonuçların, fertil kadınların endometriyum dokusundaki aynı ağır metallerin düzeyleri ile karşılaştırılarak açıklanamayan infertilite etyolojisindeki rolünün araştırılması amaçlandı.Çalışmaya 19'u açıklanamayan infertil, 18'i fertil-kontrol olmak üzere toplam 37 kadın olgu dahil edildi. İmplantasyon penceresi olarak kabul edilen, menstrüel siklusun 20-24. günlerinde, olgulardan endometriyal doku örnekleri alındı. Atomik absorbsiyon spektrometresi yöntemiyle bu örneklerdeki kadmiyum, kurşun, civa ve arsenik düzeyleri tespit edildi.İnfertil gruptaki 19 hastanın tümünün endometriyum dokusunda kadmiyum saptanırken (%100), kontrol grubunda sadece 6/18 (%33) olguda kadmiyum saptandı (p=0.001). İnfertil hastaların endometriyal dokularında kadmiyum bulunma olasılığı, fertil bireylerin endometriyal dokularında kadmiyum bulunma olasılığına göre 3 kat artmış bulundu. İnfertil grupta 5, kontrol grubunda 1 olgu olmak üzere toplam 6 olgunun endometriyal doku örneklerinde kurşun saptandı (p=0.18). Çalışmaya dahil edilen olgulardan hiçbirinin endometriyumunda civa ve arsenik tespit edilemedi. İnfertil gruptaki endometriyal dokuda ortalama kadmiyum düzeyi 32.09 µg/l (aralık: 16.92-61.52) olarak saptanırken, kontrol grubunda 3.51 µg/l (aralık: 0.00-16.39) olarak saptandı ve aradaki fark istatistiksel açıdan anlamlı bulundu (p=0.0001). Kurşun düzeyleri açısından infertil grup ile kontrol grubu arasında anlamlı bir fark bulunmadı (sırasıyla; 0.057 µg/l (aralık: 0.00-0.32), 0.0017 µg/l (aralık: 0.00-0.03); p=0.07).Sonuç olarak; bu çalışmada, endometriyal dokuda yüksek seviyede kadmiyum varlığının açıklanamayan infertilite etyolojisinde rolü olabileceği gösterildi.
Modifiye edici organik bileşikler immobilize-bentonit kullanılarak ağır metallerin gideriminin incelenmesi
Bu çalışmada, 4-aminobenzhidrazit (M1), 3-aminobenzhidrazit (M2), 2-aminobenzhidrazit (M3), 4,5-diamino-6-hidroksi-2-merkapto pirimidin (MM) doğal bentonite (DB) ayrı ayrı immobilize edilmiştir. İmmobilizasyonun gerçekleşip-gerçekleşmediğini anlamak için örneklere FTIR ve termal analizler uygulanmıştır. Daha sonra doğal ve immobilize formlarının üzerine kurşun(II) ve kadmiyum(II) iyonlarının adsorpsiyonu incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, ağır metal kirliliklerini gidermek için 4,5-diamino-6-hidroksi-2-merkapto pirimidin immobilize-bentonitin (MM-B), diğerlerine göre daha etkili bir adsorban olduğu kanısına varılmıştır. Adsorpsiyonda; pH, derişim ve sıcaklık gibi parametreler incelenmiştir. Kurşun(II) ve kadmiyum(II) iyonları için maksimum adsorpsiyon değerleri pH=5,50'de gözlenmiştir. Lagergren-birinci-dereceden, yalancı-ikinci-dereceden, Elovich kinetik ve partikül içi difüzyon modelleri deneysel verilere uygulanarak hız sabitleri çıkartılmıştır. Deneysel verilerden yararlanarak kurşun(II) ve kadmiyum(II) iyonları adsorpsiyonun yalancı-ikinci dereceden kinetik model (çok yüksek r2 değerleri) ile uyumlu olduğu bulunmuştur. Kurşun(II) ve kadmiyum(II) iyonları için derişim arttıkça, adsorpsiyon kapasitesi de artmaktadır. MM-B üzerine kurşun(II) ve kadmiyum(II) iyonlarının adsorpsiyonuna ait izoterm grafikleri çizilmiştir. MM-B'nin tekrar kullanılabilirliği de araştırılmıştır. Ayrıca, ağır metallerin MM-B üzerine yarışmalı adsorpsiyon deneyleri gerçekleştirilmiş ve MM-B'nin kurşun(II) iyonlarının giderimi için daha seçici adsorban olduğu bulunmuştur.
Kadmiyum, kurşun, bakır ve kombinasyonlarının Xenopus laevis iribaşlarında bazı biyobelirteçler üzerine etkileri
Bu çalı?mada, kadmiyum (Cd), kur?un (Pb), bakır (Cu) ve bu metallerin karı?ımlarının Xenopus laevis iriba?ları üzerine etkilerinin saptanması amaçlandı. Bu amaçla, seçilen metallerin uygulama konsantrasyonları Avrupa Birliği (AB) içme suları yönetmeliğinde belirtilen kabul edilebilir sınır değerler ve 96 saatlik test sonucu elde edilen ortalama öldürücü konsantrasyon (LC50) değerlerine göre belirlendi. Buna göre, 46. evredeki Xenopus laevis iriba?ları 0.005 (AB değeri), 0.52 (LC50/10), 2.59 (LC50/2) ve 5.18 mg/L (LC50) Cd; 0.01 (AB değeri), 12.3 (LC50/10), 61.53 (LC50/2) ve 123.05 mg/L (LC50 değeri ) Pb; 0.01, 0.085 (LC50/10), 0.425 (LC50/2) ve 0.85 mg/L (LC50) Cu ve bu metallerin belirlenen konsantrasyonlarının ikili karı?ımlarına (1:1) ve üçlü karı?ımına (1:1:1) 96 saatlik statik yenilemeli test sisteminde maruz bırakıldı. Bunun dı?ında, metallerin 96 saatlik LC50 ve LC50/2 değerleri karı?ımlarına 24 saat süresince maruz bırakıldılar. Amfibi iriba?larında metallerin, glutatyon S-transferaz (GST), glutatyon redüktaz (GR), asetilkolinesteraz (AChE), karboksilesteraz (CaE), glutatyon peroksidaz (GPx), katalaz (CAT) enzimleri ve metallotiyonein (MT) miktarı üzerine etkileri saptandı. Metallerin ve karı?ımlarının 96 saatlik uygulamaları sonucunda, Pb ve Cd?un LC50 değerleri karı?ımının ve Pb+Cu, Cd+Cu ve Pb+Cd+Cu karı?ımlarında ise metallerin LC50 ve LC50/2 değerleri karı?ımlarının bütün iriba?ları öldürdüğü belirlendi. Metallerin tek ba?larına LC50/2 ve LC50 değerleri ile dü?ük metal konsantrasyonları karı?ımlarının seçilen biyobelirteç enzimleri önemli düzeyde etkilediği ve MT miktarının konsantrasyonla ili?kili olarak arttığı saptandı. Metallerin 96 saatlik LC50 ve LC50/2 değerleri karı?ımlarına 24 saat süresince maruz bırakılan iriba?larda GST, GR ve CAT enzimlerinin önemli düzeyde etkilendiği ve MT miktarının önemli düzeyde arttığı saptandı. Ara?tırma sonuçları, metallerin 46. evredeki X. laevis iriba?larında toksik potansiyele sahip olduğunu göstermi?tir. Ayrıca, metallerin karı?ım olarak uygulandıklarında, LC50/2 ve LC50 değerlerinden çok daha dü?ük konsantrasyonlarda toksik etki gösterdiği belirlenmi?tir. Ayrıca sonuçlarımız, X. laevis iriba?larının sucul ekosistemlerde, metal kirliliğinin belirlenmesini amaçlayan çalı?malar için uygun bir test organizması olduğunu ve seçilen biyokimyasal belirteçlerin de metal toksisitesini iyi bir ?ekilde yansıttığını göstermektedir. ANAHTAR KEL?MELER: Kadmiyum, Kur?un, Bakır, Metal Toksisitesi, Xenopus laevis, Enzim.
Polimerlerle modifiye edilmiş cıva film elektrotlarının biyolojik ve çevre örneklerindeki iz metallerin sıyırma analizi için kullanımı
Bu çalışmada amaç; iz düzeydeki Cu, Pb ve Cd iyonlarının yan yana ve/veya bu iyonlardan birine veya birkaçına karşı seçicilik gösterebilen polimer kaplı ince cıva film elektrotlar geliştirmek ve bu elde edilen elektrotların biyolojik ve çevre örneklerindeki metal tayini için, DPSV tekniği kullanılarak, seyreltme ve pH ayarlaması dışında hiç bir ön işleme gerek duyulmadan uygulamasını gerçekleştirmektir. Bu amaçla öncelikle ince cıva film elektrodu (TMFE) -0.7 V sabit Ag/AgCl'ye karşı camsı karbon elektrot (GCE) yüzeyinde kitle elektrolizi (BE) ile zaman kontrollü olarak 5xl0"5 M Hg(N03)2 içeren, pH=l olan KNO3 destek elektroliti içinde hazırlanmıştır. Poliindolin film elektrodu (İCGCE) ise 0.5 V'luk sabit potansiyelde süre esaslı elektrolizle (TB) yük kontrollü olarak yine Ag/AgCl'ye karşı GCE yüzeyinde 20 mM indolin monomeri içeren doğal pH'daki (5.58) KNO3 destek elektroliti içinde hazırlanmıştır. Diğer taraftan İCGCE üzerine 1x1 0"4 M Hg(NÛ3)2 içeren ortamda yukarıda anlatıldığı şekilde cıva film kaplanarak üçüncü bir elektrot hazırlanmıştır (İCMFE). Poliindolin film elektrodunun Cu, Pb ve Cd iyonlarının çok yüksek derişimdeki miktarlarına dahi yanıt vermediği anlaşılmıştır. TMFE ve İCMFE üzerinde adı geçen metalleri içeren sentetik çözeltilerde; destek elektrolit türü ve pH'sı, cıva film kalınlığı, polimer film kalınlığı ve toplama süresi gibi parametrelerin DPSV analizine etkileri incelenmiş ve uygun deney koşullan saptanmıştır. Sonuç olarak; saptanan optimum deney koşullarında HNO3 ile parçalanmış ve seyreltme ve pH ayarlaması dışında hiç bir ön işleme tabi tutulmamış idrar örneklerinde Cu, Pb ve Cd analizi uygulaması gerçekleştirilmiştir. İşlem görmemiş idrardaki İCMFE DPSV yanıtlan TMFE yanıtlan ile karşılaştmlmış ve İCMFE'nin Cd iyonlanna karşı seçici olmadığı (100-150 ppb gibi yüksek derişimlerde dahi) ancak, parçalanmış örnekte elde edilen yanıtlarda ise bu durumun ortadan kalktığı gözlenmiştir. ANAHTAR KELİMELER: Cıva film elektrot, kimyasal modifıye elektrot, bakır. kurşun, kadmiyum, diferansiyel puis anodik sıyırma voltametrisi iv
Investigation of the relationship between heavy metals (cadmium, arsenic, lead) and metallothionein in multiple sclerosis
Multiple sclerosis (MS) is one of the most common neurological disorders among the young adult population in the world and environmental factors are considered to be one of the factors contributing to MS risk and progression. Metals are important factors for maintenance and preservation of homeostasis and dysregulated metal homeostasis has been shown to cause various diseases including neurodegeneration. Heavy metals including arsenic (As), cadmium (Cd) and lead (Pb) are widely found in the environment and because of their toxic nature, they possess great danger for human health and are indicated in the etiology of various diseases. Metallothioneins (MTs) play important roles in metal homeostasis and detoxification of heavy metals. Up to date, there is no study investigated the relationships between MS, MTs and heavy metals in a single study, therefore, we investigated the possible relationship between these factors in MS patients. In this study, 50 subjects (20 healthy subjects and 30 MS patients) were included. Besides the demographic characteristics of the patients, plasma MT levels, blood Cd, As and Pb levels, as well as iron (Fe), cupper (Cu) and zinc (Zn) levels, were determined. Malondialdehyde (MDA) levels were investigated as a marker of oxidative stress. Statistical analysis was performed by using GraphPad Prism® 7.0 and a p value lower than 0.05 was considered as statistically significant. MT levels were slightly higher in MS group compared to control group (p > 0.05). As, Cd and Pb levels were significantly higher in the control subjects (p < 0.05). No differences in Fe, Cu and Zn levels between control and MS groups were present (p > 0.05). MDA levels were significantly higher in MS patients (p < 0.05). On the other hand, smoking was found to be a risk factor for MS (Relative risk = 1.294, 95% Confidence Intervals = 0.7961 - 1.999; p = 0.2727). In conclusion our results support relevance of MT and MDA levels in MS. Randomized, double-blinded, multi-centered, clinical studies with larger cohorts will be relevant to gain more insights about the relation between heavy metals, MT and MDA levels in MS. Key words: Arsenic, Cadmium, Heavy metals, Lead, Metallothionein, Multiple Sclerosis
Çanakkale şehir şebeke suyunda ağır metal analizi ve bakteriyolojik inceleme
Bu çalışmada, 20 Nisan-5 Mayıs 2007 tarihleri arasında, Çanakkale şehir şebeke suyunun farklı 40 noktasından örnekler alınıp gerekli ön işlemler uygulandıktan sonra arsenik (As), kurşun (Pb), bakır (Cu), çinko (Zn) ve kadmiyum (Cd) ağır metallerinin miktar ve mikrobiyolojik analizleri yapılmıştır. Bu analizlerde Pb, Cu Zn ve Cd için ICP-AES (Inductively Couple Plazma Atomic Emission Spectroscopy) cihazı, As tayini için Diferansiyel Puls Anodik Sıyırma Voltametri cihazı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre Cd belirleyebilme limitinin altında, As 0,95-11,9 µg/l, Cu 0,004-0.58 mg/l, Pb <0,08 mg/l, Zn 0-5,30 mg/l değerleri arasındadır. Türkiye Su Standartları (TSE 266), Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Çevre Koruma Ajansı (EPA) ve Avrupa Topluluğu (EC) su standartları ile karşılaştırıldığında As, Pb, Cu, Zn ve Cd değerlerinin müsaade edilen sınırlar içinde olduğu görülmüştür.Aynı noktalardan alınan su örneklerinin mikrobiyolojik analizleri membran filtre yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre toplanan 40 adet su numunesinin 28'i (%70) toplam bakteri yönünden, 18'i (%45) koliform bakteri yönünden ve 1 tanesi de (%2,5) Escherichia coli yönünden TSE 266, WHO, EPA ve EC su standartlarına göre kirli konumda olduğu saptanmıştır.
Tilapia'da (Oreochromis mossambicus) kurşun toksisitesi: Oksidatif stres ve bazı fizyolojik etkiler
Bu tez çalışmasında, kurşun toksisitesinin tilapia (Oreochromis mossambicus) balığı üzerinde oluşturduğu oksidatif stres ve bazı fizyolojik etkiler incelenmiştir. Balıklar 0; 0,5; 2,5 ve 5 mg L-1 kurşun konsantrasyonlarına 14 gün boyunca maruz bırakılarak dokuda (solungaç, karaciğer, bağırsak, kas, beyin, böbrek) biyomarkır analizleri (Na+/K+-ATPaz, Glutatyon ve TBARS) ve ağır metal birikimleri ile kanda hematolojik, biyokimyasal ve immunolojik parametreler belirlenmiştir.Deney süresince 5 mg L-1 kurşun konsantrasyonlarına maruz kalan gruplarda deneme sonuna doğru iki adet balık ölümü gözlenmiştir. Denemede kurşun ağır metalinin dokularda birikimi, ortamdaki metal derişimi ve maruz kalma süresi ile doğru orantılı olarak artış göstermiştir.In vivo etkide kurşun konsantrasyonlarına maruz bırakılan tilapia balığında Na+/K+-ATPaz enzim aktivitesi solungaç, bağırsak ve beyin dokusunda inhibisyona uğramış, böbrek ve kas dokusunda ise derişim ve süreye bağlı olarak azalmanın yanında artışlarda görülmüştür (p<0,05). Bu çalışmada glutatyon, zamana, etkide kalma süresine ve doku türüne bağlı olarak değişim gösterirken, TBARS düzeyinin 5 mg L-1 kurşun konsantrasyonlarına maruz bırakılan tilapia dokularında (kas hariç) arttığı görülmüştür (p<0,05).14 gün boyunca kurşun konsantrasyonlarına maruz bırakılan Oreochromis mossambicus'un kurşun konsantrasyonuna ve zamana bağlı olarak kan parametrelerinde değişimler görülmüştür. Hematolojik parametrelerden hemoglobin, hematokrit, eritrosit ve nötrofil sayısında azalma (p<0,05); MCH, MCHC ve monosit sayısında artma (p<0,05) saptanmıştır. Biyokimyasal kan parametrelerinden, lipaz, ALP, LDH, AST, toplam protein, glikoz, bilurubin, üre, ürik asit, trigliserid, kreatinin, klorür ve magnezyumda artma (p<0,05); LDL ve kalsiyumda azalma; ALT, CK, kolesterol, albumin, demir ve fosforda ise dalgalanmalar gözlenmiştir (p<0,05). İmmonolojik parametrelerden fagositik aktivite, fagositik indeks, NBT, lizozim aktivitesi ve myeloperoksidaz da ise azalma görülmüştür (p<0,05).Çalışmada elde edilen sonuçlara göre, kurşun ağır metalinin O. mossambicus' ta oksidatif stres ve doku hasarlarına sebep olduğu belirlenmiştir.
Bazı ağır metallerin kişniş (Coriandrum sativum L.) bitkisi tarafından alımı ve gelişimi üzerine etkileri
Bu çalışma Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü ve Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü Doku Kültürü ve Biyoteknoloji laboratuarlarında 2011-2012 yıllarında yürütülmüştür. Denemede, kişnişin Gamze çeşidi kullanılmıştır. Araştırmada kadmiyum (Cd), kurşun (Pb) ve çinko (Zn) ağır metallerinin farklı yoğunlukları kullanılarak kişniş bitkisinin gelişimi ve element alımları incelenmiştir. Bitkiler kontrollü koşullarda yetiştirme odasında yetiştirilmiştir. Çok sayıda morfolojik ve fizyolojik ölçüm ve gözlemler alınmıştır. Genellikle ağır metal uygulamalarının yüksek dozlarında bitki gelişimi belirgin bir şekilde sınırlanırken düşük dozlarda ise olumsuz etkisi görülmemiştir. Ağır metal uygulamaları ile verilen metalin bitki tarafından yüksek miktarda alınması yanında diğer elementlerin alımı üzerine etkili olmuştur. Sonuç olarak bitki gelişiminin çok sınırlanmadığı dozlarda ağır metallerce kirlenmiş topraklarda kişniş bitkisi yetiştirilmesi ile toprakların ağır metallerden kısmen temizlenebileceği görülmüştür. Ayrıca tıbbi ve aromatik bitkilerin genellikle uçucu yağlarından yararlanılması ve uçucu yağlarının da genellikle ağır metal ile kirlenmemesi bir avantajdır.
Kütahya ili okul çocuklarında kan ağır metal ve arsenik düzeylerinin saptanması
Son yıllarda artan nüfus, sanayileşme ve kentleşme sonucu tüm canlıların ağır metaller ile teması önemli ölçüde artmıştır. Sanayileşme ile birlikte giderek artan kullanımları, ağır metalleri çevre kirliliğinin en önemli nedenlerinden biri yapmıştır. Agency for Toxic Substances And Disease Registry (Amerikan Toksik Madde ve Hastalık Kayıt Ajansı) 2015 yılı değerlendirmesine göre arsenik, kurşun, cıva ve kadmiyum en tehlikeli elementler listesinde ilk 7 element içerisinde yer almaktadır. Kütahya termik santralleri, çini ve seramik üretimi, küçük sanayi ve kömür, bor gibi madenleri ile ağır metal kirliliği açısından risk altındadır. Ağır metaller özellikle çocukluk çağında nörolojik gelişim ve bilişsel fonksiyonlar üzerinde olumsuz etkilere yol açmaktadır. Daha önce bölgede yapılmış pek çok çalışmada su kaynakları, toprak, bitki ve balıklarda ağır metal düzeylerinin kabul edilebilir sınırların üzerinde olduğu bildirilmiştir. Bu durumun çocuk sağlığı üzerine etkilerinin saptanması amaçlanmıştır. Materyal Ve Metot: Etik kurul onayı alındıktan sonra Kütahya İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve Halk Sağlığı Kurumu'ndan gerekli izinler alınmış, sonrasında Kütahya il merkezinde yer alan okullara gidilerek 10-11 yaş aralığındaki öğrencilerin velileri ile bilgilendirme toplantıları yapılarak gönüllü olan velilere gönüllü onam formları dağıtılmıştır. Gönüllü olan 304 öğrenciden kan numuneleri alınmıştır. Alınan numunelerde Dumlupınar Üniversitesi İleri Teknoloji Araştırma, Geliştirme ve Uygulama Merkezi bünyesindeki laboratuvarda atomik absorpsiyon spektrometre cihazı ile cıva, kadmiyum, kurşun, bakır ve arsenik düzeyleri çalışılmıştır. Bulgular: Analiz sonucu ortalama kurşun düzeyi 2,743299±0,3098256 µg/dl saptanmıştır. En yüksek kurşun düzeyi 5,041 µg/dl bulunmuştur. Ortalama bakır düzeyi 88,069329±10,4125175 µg/dl saptanmıştır. En yüksek ve en düşük bakır düzeyleri sırası ile 140,0030 µg/dl ve 70,0320 µg/dl saptanmıştır. Yapılan analizde cıva, arsenik ve kadmiyum düzeyleri 0,1 µg/dl'nin altında saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamız sonucunda Kütahya ilinde okul çocuklarında ortalama kan kurşun, cıva, kadmiyum, arsenik ve bakır düzeyleri normal sınırlarda saptanmıştır. Sadece bir çocuktan alınan kan örneğinde kurşun düzeyi Dünya Sağlık Örgütü'nün önerdiği üst limit olan 5 µg/dl'nin üzerinde saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Kütahya, çocuk, ağır metal, kurşun, cıva, kadmiyum, arsenik, bakır
Biyokütle kullanılarak ağır metal giderimi
Bu çalışmada biyokütle olarak Karaçalı Dikeni (Paliurus spina-christi MILL..) kullanılarak sulu çözeltiden kurşun (II) ve kadmiyum (II) iyonlarının uzaklaştırılması araştırılmıştır. Biyosorpsiyon sürecinin aydınlatılması amacıyla biyokütlenin FT-IR (Forier Dönüşümlü İnfrared Spektroskopisi) spektrumları, SEM (Taramalı Elektron Mikroskopu) görüntüleri alınmış ve EDX (Enerji yayılımlı X-ışını) analizleri ile karakterizasyonu yapılmıştır. Tanecik boyutu, pH, biyokütle miktarı, temas süresi, sıcaklık ve başlangıç metal iyon konsantrasyonu gibi parametrelerin biyosorpsiyon verimi üzerine etkileri incelenmiştir. Biyokütlenin her iki metali biyosorpsiyonunda 150 µm tanecik boyutu ve 40 oC sıcaklık optimum değerler olarak tespit edilmiştir. Pb (II) biyosorpsiyonunda pH 5,5 da 2 g/L biyokütle miktarı ile çalışıldığında en yüksek biyosorpsiyon verimi elde edilirken; Cd(II) nin biyosorpsiyonunda bu değerler pH 5 ve 6 g/L biyokütle miktarı olarak değişmiştir. Pb (II) biyosorpsiyonunda dengeye 50 dakikada ulaşılırken Cd (II) biyosorpsiyonunda 60 dakikada ulaşılmıştır. Elde edilen deneysel veriler Langmuir ve Freundlich izoterm modellerine uygunlanarak en iyi uyum gösterdiği modeller tespit edilmiş, Pb (II) ve Cd (II) için biyokütlenin maksimum biyosorpsiyon kapasiteleri sırasıyla 231,7 mg/g ve 36,84 mg/g olarak bulunmuştur. Ayrıca biyosorpsiyonun kinetik parametreleri de incelenerek her iki metal içinde verilerin yalancı ikinci dereceden kinetik modele uyduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak Karaçalı Dikeni (Paliurus spina-christi MILL..) nin Pb (II) ve Cd (II) nin biyosorpsiyonunda etkili bir biyokütle olarak kullanılabileceğine karar verilmiştir.
ICP-MS ile saç örneklerinde element tayini
Bu tez kapsamında, Bursa'nın Osmangazi ve Kocaeli'nin Gebze ilçelerinde yaşayan insanlardaki Hg, Pb, Cd, As, Cu, Sr ve Zn elementleri için toplam birikim değerleri, bu kişilerden alınan saç örneklerinin analiz edilmesiyle belirlenmiştir. Saç örnekleri en az 5 yıldır bu bölgelerde ikamet eden, 18 yaş üzerindeki 60 gönüllü kişiden alınmıştır. Çalışmada çevresel faktörler, meslek ve yaş etkilerini ortaya çıkarmak için özellikle saçında boya bulunmayan erkek bireyler tercih edilmiştir. Toplanan örnekler ön yıkama, kurutma ve açık çözme işlemlerinin ardından İndüktif Eşleşmiş Plazma Kütle Spektrometresi (ICP-MS) ile analiz edilmiştir. Bursa'dan toplanan saç örneklerindeki ortalama Hg, Pb, Cd, As, Cu, Sr ve Zn derişimleri sırasıyla 0,150 µg/g, 0,367 µg/g, 0,102 µg/g, 0,098 µg/g, 11,8 µg/g, 0,85 µg/g ve 226 µg/g olarak bulunmuştur. Kocaeli'den toplanan saç örneklerindeki ortalama Hg, Pb, Cd, As, Cu, Sr ve Zn derişimleri ise sırasıyla 0,196 µg/g, 0,652 µg/g, 0,016 µg/g, 0,124 µg/g, 10,1 µg/g, 1,28 µg/g ve 217 µg/g olarak bulunmuştur. Analizlerden elde edilen veriler için istatistiksel veri değerlendirmesi yapılmıştır. Saç örneklerinde incelenen elementler için tespit edilen derişim seviyeleri, normal sınır olarak kabul edilen değerler arasında bulunmuştur. Bu çalışmada elde edilen sonuçlar, saç örnekleri analiz edilen bireylerin incelenen elementlere (Hg, Pb, Cd, As, Cu, Sr ve Zn), sağlık açısından risk teşkil edecek seviyede maruz kalmadığını ortaya koymuştur.
Anodik ve katodik tepkimeler için elektrokatalitik yüzeyli elektrot seçimi
öz DOKTORA TEZİ ANODİK VE KATODİK TEPKİMELER İÇİN ELEKTROKATALİTİK YÜZEYLİ ELEKTROT SEÇİMİ GÜLFEZA KARDAŞ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ KİMYA ANABİLİM DALI Danışman : Doç.Dr. Birgül YAZICI Yıl: 1999 Sayfa: 173 Jüri : Prof.Dr.Mehmet ERBİL Prof.Dr.Attila YILDIZ Prof.Dr.Oktay ERBATUR Yrd.Doç.Dr.İlyas DEHRİ Bu çalışmada, platin, nikel ve kurşunun 0,0 İM NaCl ve 0,0 İM Na2S04 çözeltileri ile bu çözeltilere değişik alkollerden ekleyerek oluşturulan ortamlardaki (0,0 İM NaCl + İM alkol) elektrokimyasal davranışları incelenmiştir. Her ortam için pH:3,5,7 ve 8 de çalışılarak, elektrokimyasal davranışların pH'a bağlılığı da araştırılmıştır. Bu amaçla, üç elektrot tekniği uygulanmış, çalışma elektrodu olarak Pt, Ni ya da Pb, karşı elektrot Pt'in kullanıldığı sistemle siklik voltamogramlar elde edilmiştir. Potansiyeller doygun kalomel elektroda karşı ölçülmüştür. Aynı elektrotların katodik davranışlarını belirlemek üzere ise basit elektroliz sisteminden yararlanılmış, anot olarak Pt, katot olarak söz konusu metaller (Pt, Ni, Pb) kullanılmıştır. Değişik pH (3, 5, 7, 8) ve sıcaklıklarda (25, 50, 75°C) uygulanan belirli potansiyellerde (5, 10, 15, 20V) oluşan hidrojen gazının miktarı zamana karşı ölçülerek, sistemin hidrojen gazı oluşturma verimliliği hesaplanmıştır. Çalışılan ortamlarda ve çalışma koşullarında elde edilen bulgulara göre, alkollerin elektrooksidasyonunda en çok katalitik etkiye sahip metalin Pt ve Pb olduğu saptanmıştır. Bu metallerin, 0,0 İM Na2S04 içinde yüzeylerinde oluşan oksitler nedeniyle etkin olduğu sonucuna varılmıştır. Hidrojen eldesinde ise Ni'in, katodik hidrojen oluşumunu en iyi katalizlediği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler : Hidrojen, elektrooksidasyon, katalitik etki
Kronik kabızlığı olan çocuklarda kurşun düzeyinin incelenmesi
Giriş Kabızlık etyolojisinde; anatomik, genetik, motor aktivite bozukluğu, hatalı alışkanlıklar, çevresel ağır metal maruziyeti gibi birçok neden sorumlu tutulmaktadır. Çevresel ağır metal maruziyetleri arasında en fazla suçlanan metal ise kurşundur ve kurşun maruziyeti kabızlığın önlenebilir nedenleri arasında yerini almaktadır. Bu çalışmada; kronik kabızlığı olan ve olmayan çocuklarda kurşun maruziyetini ve maruziyet kaynaklarını tespit edebilmek, kabızlığı olan çocukların kan ve saç kurşun düzeylerini belirlemek ve sağlıklı çocuklarla kıyaslamak, kan ve saç kurşun düzeyleri arasındaki ilişkiyi araştırmak, kurşun maruziyetinin kabızlık etyolojisindeki yerini değerlendirmek amaçlandı. Materyal ve metod Bu kesitsel çalışmada olgu ve kontrol grubu olmak üzere iki grup oluşturuldu. Olgu grubuna T.C. Bezmialem Vakıf Üniversitesi Çocuk Gastroenteroloji ve Hepatoloji Kliniğine 01.01.2022-01.03.2023 tarihleri arasında kabızlık şikayetiyle başvuran 3-18 yaş aralığındaki 84 çocuk dahil edildi. Farklı nedenlerle kan tahlili yapılması planlanan, kabızlık şikayeti ve kronik hastalığı olmayan eşit sayıda çocuk kontrol grubunu oluşturdu. Kapsamlı öykü, fizik muayene, laboratuvar testleri yoluyla tüm katılımcılarda kabızlık nedeni olan organik hastalıklar ekarte edildi. Çalışmaya katılan çocukların ebeveynlerinden yazılı bilgilendirilmiş onam alındı. Çalışmaya katılmayı, kan ve saç örneği vermeyi kabul etmeyen hastalar çalışma dışı bırakıldı. Örnek alınan hastalar için demografik bilgi formları oluşturuldu ve hastaların oturdukları evlerin yaşları, evdeki tadilat öyküsü, kullanılan içme suyunun nasıl temin edildiği, çevrsinde fabrika bulunma durumu ve ailede sigara içme öyküsü gibi bazı bilgiler kaydedildi. Çalışmamızda kan ve saç örnekleri belirtilen uluslararası talimatlar kullanılarak toplandı ve transfer işlemi gerçekleştirildi. Kan örnekleri; Acıbadem Labmed Klinik Laboratuvarında AAS yöntemiyle, saç örnekleri T.C. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adli Tıp ve Adli Bilimler Enstitüsü Adli Toksikoloji Laboratuvarı'nda ICP-MS yöntemiyle çalışıldı. Bulgular Çalışmamıza 3-18 yaş aralığında toplam 168 çocuk dahil edildi. 84 çocuktan oluşan olgu grubunda 46 erkek (%54,8); 38 kız (%45,2); 84 çocuktan oluşan kontrol grubunda ise 45 erkek (%53,6), 39 kız (%46,4) çocuk vardı. Olgu grubunun yaş ortalaması 7,21; kontrol grubunun yaş ortalaması 7,23'dür. Her iki grup yaş ve cinsiyet açısından istatistiksel olarak eşleştirilmiş saptandı. xii Kabızlığı olan çocukların kan kurşun düzeyi ortalaması 3,66 μg/dl, saç kurşun düzeyi ortalaması 1,26 μg/g olarak saptanırken; kontrol grubundaki çocukların kan kurşun düzeyi ortalaması 1,61 μg/dl, saç kurşun düzeyi ortalaması 0,88 μg/g olarak saptandı. Kabızlığı olan çocukların kan kurşun düzeyleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptanırken her iki grubun saç kurşun düzeyleri arasında ise anlamlı bir fark bulunmadı. Kabızlığı olan çocukların % 48,8'inin; kontrol grubundaki çocukların ise %4,8'inin kan kurşun düzeyinin CDC tarafından 14 Mayıs 2021 tarihinde belirlenen referans değeri olan 3,5 μg/dl üzerinde olduğu görüldü. Kabızlığı olan çocuklarda kan kurşun düzeyinin referans değeri üzerinde çıkma olasılığının kontrol grubuna göre 10 kat daha yüksek olduğu saptandı. Çalışmamızda kan kurşun düzeylerinin cinsiyetten ve çocukların yaşlarından etkilenmediği görülürken; saç kurşun düzeylerinin kızlarda erkeklerden daha yüksek olacak şekilde cinsiyetten etkilendiği görüldü. Kan kurşun düzeyi ile çocukların yaşları arasında anlamlı bir ilişki saptanmazken; saç kurşun düzeyi ile çocukların yaşları arasında anlamlı negatif yönlü düşük dereceli olacak şekilde bir ilişki bulundu (p<0,001, rs=0,3). Kan kurşun düzeyleri ile saç kurşun düzeyleri arasındaki ilişki incelendiğinde ise aralarında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı. Oturulan evin yaşı ile kurşun düzeyleri arasındaki değişim incelendiğinde; evin yaşı ile kan ve saç kurşun düzeyleri arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu saptandı. Oturulan evin yaşı arttığında kan ve saç kurşun düzeylerinin de arttığı görüldü. Çalışmamızda; içme suyunun şekli, evdeki tadilat öyküsü, ebeveynin sigara kullanma durumu, eve yakın sanayi kuruluşu bulunması gibi bilinen kurşun maruziyet kaynakları araştırıldı ancak kan ve saç kurşun düzeyleri ile bu kaynaklar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı. Sonuç ve Öneriler Çalışmamızın sonuçlarına göre, kabızlık şikayetiyle başvuran çocuklarda kurşun maruziyeti araştırılmalı, kurşun maruziyeti açısından risk etmenleri sorgulanmalı ve kabızlık etyolojisini aydınlatamadığımız çocuklarda imkan dahilinde kurşun düzeyi ölçülmelidir. Saç kurşun düzeyi; eksojen kurşun partiküllerinden, çocukların yaşlarından ve cinsiyetten etkilenebileceğinden kabızlığı olan çocuklarda kan kurşun düzeyi ölçülmesi daha uygun olabilir. Böylece, kurşun maruziyeti olan çocuklar erken teşhis edilebilir ve kurşunun özellikle nörolojik olumsuz etkileri oluşmadan maruziyetin önüne geçilebilir. Anahtar kelimeler: Kabızlık, kurşun, kan kurşun düzeyi, saç kurşun düzeyi
Cyprinus carpio'nun karaciğer, solungaç ve kas dokularındaki kurşun birikimi üzerine ortam derişimi ve sürenin etkileri
18 ÖZET Cyprinwt carpio\ia KARACİ?ER, SOLUNGAÇ VE KAS DOKULARINDA KURŞUN BİRİKİMİ ÜZERİNE ORTAM DERİŞİMİ VE SÜRENİN ETKİLERİ Bu araştırmada farklı ortam derişimlerindeki kurşunun C.carpio'nun solungaç, karaciğer ve kas dokularında etkide kalma süresine bağlı olarak birikimi incelenmiştir. Deney balıklan 0.01 ppm, 0.05 ppm 0.5 ppm ve 1.0 ppm Pb ortam derişimlerinde l, 7, 15 ve 30 gün sürelerle bırakılarak, solungaç, karaciğer ve kas dokularındaki kurşun birikimi atomik absorbsiyon spektrofotometrik yöntemlerle saptanmıştır. Deneyler süresince denenen ortam derişimlerinin hiç birinde balıklarda nıortalite gözlenmemiştir. Kurşun birikimi denenen tüm derişimlerde karaciğerde kasa oranla daha fazla olmuştur. Karaciğerlerdeki birikim ortam derişimi ve etkide kalma süresine bağlı olarak artış göstermiştir. Kas dokusunda ise 1.0 ppm Pb ortam deıişiminde 15. günde azalmaya başlamış, 30. günde yapılan ölçümlerde azalma devam etmiştir. Solungaçlardaki kurşun birikimi 0.01 ve 0.05 ppm ortam derişimlerinde 15. günden sonra azalma göstermiş, 0.5 ve 1.0 ppm Pb ortam derişimlerinde ise karaciğer ve kas kurşun birikiminden daha yüksek düzeye çıkmıştır.