2009-2014 yılları arasında opere edilen akciğer ve karaciğer kist hidatik vakalarının retrospektif analizi

Kist hidatik; yaygınlığı, ciddi komplikasyonları ve nadiren spontan gerileme olması nedeni ile önemli bir sağlık sorunudur. Bu retrospektif çalışma, Helsinki bildirgesine uygun şekilde, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi etik kurulunun izni (Tarih:28.02.2014 Sayı:298) alınarak yapıldı. Bu çalışmada, 1 Ocak 2009-1 Ocak 2014 yılları arasında Göğüs Cerrahisi ve Genel cerrahi ameliyathanesinde kist hidatik operasyonu yapılan hastaların anestezi takip formları, hasta dosyaları ve hemşire gözlem formları incelenmiştir. Hastalar yaş, boy, cinsiyet, ağırlık, vücut kitle indeksi (VKİ), eşlik eden hastalıklar, ameliyat süresi, ameliyat türü, uygulanan anestezi tekniği, ameliyat sırasında gelişen komplikasyonlar, ameliyat sonrası durumları açısından değerlendirilmiştir. Bu hastaların mortalitesi ve morbiditesi üzerine etkili faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmada, 14 çocuk, 138 erişkin toplam 152 akciğer ve karaciğer kist hidatik olgusu incelenmiştir. En küçük olgu 7 yaşında, en büyük olgu 84 yaşındaydı. Erkek olgu sayısı 52 (%34,2), kadın olgu sayısı 100 (%65,8) olarak tespit edildi. Çalışmamızda değerlendirdiğimiz 152 olgunun mortalite oranı % 1,3 olarak saptandı. Morbidite ve mortalitenin varlığı ve değişkenler arasında fark olup olmadığı student-t testi ile değerlendirildi. İstatistiksel analizler için Statistical Package for Social Sciences for Windows 11,5 (SPSS Inc. Chicago USA) programı kullanıldı. Olgularda, preoperatif ve postoperatif değerlerin karşılaştırılmasında bağımlı t testi kullanıldı. Sonuçlar ortalama ± standart sapma olarak belirtildi ve p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Olguları, kilo ve Vücut kitle indeksi (VKİ) ile torasik epidural deneme sayısı açısından değerlendirdiğimizde anlamlı bir ilişki saptandı (p=0,0001). Çalışmamızda, komplikasyon oranı %32 olarak saptandı. Hastaları, Amerikan Anesteziyoloji Derneği (American Society of Anesthesiologists-ASA)'nın sınıflamasına göre değerlendirdiğimizde, yüksek ASA skoru ile komplikasyon oranları arasında anlamlı bir fark tespit edildi (p<0,05). Özellikle postoperatif solunum yetmezliği gelişmesi, intraoperatif kan ve kan ürünlerinin kullanımı ve anafilaksinin mortalite ve morbiditeyle yakından ilişkili olduğu saptandı. Eşlik eden hastalık varlığı, özellikle kardiyovasküler hastalıklar ve solunum sistemi hastalığı, preoperatif ve postoperatif laboratuvar bulguları arasındaki farkın mortalite ve morbiditeyle yakından ilişkili olduğu saptandı. Çalışmamızda AST'ın ameliyat öncesi ve sonrası değerlerinin karşılaştırılmasında istatistiki olarak anlamlı bir farklılık saptandı (p<0.05). Sonuç olarak, kist hidatik cerrahisinin deneyimli bir cerrahi ekip tarafından en kısa sürede yapılması, ameliyat öncesi iyi bir hazırlık yapılarak hastaya ait risk faktörlerinin doğru olarak belirlenmesinin mortalite ve morbidite üzerine azaltıcı yönde etki edeceğini düşünüyoruz. Ameliyat sırasında oluşan anafilaksinin erken tanı ve tedavisi, hasta mortalite ve morbiditesini azaltmakta çok önemlidir. Alerji ve anafilaksiyi engellemek için preoperatif steroid ve antihistaminik ilaç kullanımına önem vermek gerekmektedir. Anahtar kelimeler: Akciğer, karaciğer, kist hidatik, mortalite, morbidite.