2010-2019 yılları arasında Dicle Üniversitesi Erişkin Hematoloji Kliniği'nde multiple myelom tanısı konulan hastaların retrospektif olarak incelenmesi

Amaç: Multiple myelom; kemik iliğinin klonal plazma hücre infiltrasyonu ve monoklonal immunoglobulin üretimiyle karakterize ve kemiklerde litik lezyon, renal yetmezlik, hiperkalsemi ve anemi ile ilişkili son organ hasarlarına neden olan plazma hücre diskrazisi olarak tanımlanır. Bu çalışmada kliniğimizde MM tanısı konulmuş olan hastaların tanı anındaki demografik özelliklerini, laboratuvar parametrelerini, verilen tedavileri ve tedavi yanıtlarınıaraştırmayı ve literatür verileriyle karşılaştırmayı hedefledik. Yöntem: Bu çalışmada 1 Ocak 2010-31 Ocak 2019 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi tıp fakültesi iç hastalıkları hematoloji kliniğinde MM tanısı konulmuş 272 hastanın verileri retrospektif olarak incelendi. Çalışmaya alınan hastaların tanı anındaki genel özellikleri, laboratuvar değerleri, tedavi seçenekleri, tedavi yanıtları, ortalama ve ortanca sağkalım süreleri ve mortalite nedenleri araştırıldı. Bulgular: Hastaların 159'u(%58,5) erkek, 113'ü(%41,5) kadındı. Ortalama görülme yaşı 62,1±11,69, erkek kadın oranı 1,4 olarak bulundu. 13(%4,8) hasta 40 yaş altında iken 125(%45,9) hasta 65 yaş üstünde idi. Hastaların izlem süresi 26 ay, ortalama sağkalım süresi 52(standart sapma: 3,2; CI:45,7-58,3) ay, ortanca sağkalım süresi 45(standart sapma:5,1; CI:35-55) ay olarak bulundu. Myelom tanımlayıcı olaylar srasıyla kemik tutulumu %63, anemi %44,5, böbrek yetmezliği %19,9 ve hiperkalsemi %16,9 olarak bulundu. Kemik tutulumu %40,8 oranı ile en sık vertebral kemiklerde gözlenirken; diğer tutulan kemikler sırasıyla ekstremiteler, pelvis ve kostalar oluşturdu. En düşük ortanca sağkalım süresi 35(standar sapma:4,6; CI:26,1-451,1) ay ile anemili hastalarda gözlendi. Alt tip analizlerinde hastaların 124'ü(%45,6) ıgG, 50'si(%18,4) ıgA, 59'u(%21,7) hafif zincir, 21'i(%7,7) plazmasitom, 4'ü(%1,5) ıgM, 3'ü(%1,1) plazma hücre lösemisi, 11'i(%4) de nonsekretuar myelom olarak bulundu. Böbrek tutulumu en sık hafif zincir myelom tipinde saptandı. (p=0,004). Basamak şeklinde tedavi incelemeri yapıldı. 1. basamakta en sık kullanılan rejim %47,1 ile VCD iken ikinci sırada %29,8 ile VAD yer aldı. 2. basamakta en sık kullanılan rejimler %46,3 ve %46,9 oranlarıyla VCD ve LD oldu. 3. basamakta en sık kullanılan rejim ise %61,2 ile LD iken ikinci sırada %22,5 ile yeni kuşak proteozom inhibitörleri olan karfilzomib, iksazomib ve yeni kuşak IMID grubunda pomalidomidin olduğu tedavi rejimleri yer aldı. 77 hastaya OHKHN yapıldı ve OHKHN yapılan hastalarda ortalama yaşam süresi 68 ay OHKHN yapılmayan hastalarda ortalama yaşam süresi 42 ay olarak bulundu. (p<0,001). VAD yanıt oranı %22,2, VCD yanıt oranı %58,5, yeni kuşak IMID ve proteozom inhibitörleri olan pomalidomid, karfilzomib ve iksazomib ile tedavi yanıt oranı %71,4 ve OHKHN yapılan hastalarda %80,5 olarak bulundu. En sık mortalite sebeblerini enfeksiyon (%55), tromboembolik olaylar (%22), hemorajik kompikasyonlar ve hastaların komorbid durumları (%22) oluşturdu. Sonuç: MM esasen ileri yaş hastalığı olup erkeklerde daha sık görülür. Bizim çalışmamızda literatür ile uyumlu olarak hastalarımızın çoğu ileri yaş hasta olup erkek baskınlığı ön plandaydı. Myelom tanımlayıcı olayların oranları, tedavi yanıt oranları, sağkalım süreleri, OHKHN yapılan hastalardaki sağkalım süreleri ve mortalite nedenleri literatür verileriyle benzer bulundu. Tedavi yanıt oranları ve ortalama sağkalım sürelerinin yeni ajanların çıkmasıyla arttığını görmekteyiz ve daha başarılı sonuçların alınması için çok çalışmaya ihtiyaç olduğunu, en etkili tedavi şeklinin OHKHN olduğunu ve mortaliteyi düşürmek için profilaktik olarak uygun hastalara antikoagülan, antitrombotik, antibiyotik, antifungal ve antiviral tedavilerini vermek gerektiğini düşünmekteyiz. Anahtar kelimeler: Multiple myelom, OHKHN, immunoglobulin, plazma hücresi