2011 sonrası Türkiye'ye gelen Suriyelilerin toplumsal uyum süreci ve sorunları: Aydın ilinde bir alan araştırması

Bugünün küreselleşen dünyasında birçok kıtada yaşanan göç hareketleri, farklı sebeplere bağlı olarak son yıllarda artış göstermektedir. Gerek daha iyi yaşam koşullarına erişebilme isteği gibi gönüllülük esası, gerekse iç savaş ve şiddetin yaratmış olduğu zorunluluk durumu, göç olgusunun hızlanmasına zemin hazırlamıştır. Suriye'de 2010 yılının sonlarına doğru başlayan Arap Baharı da ülke içerisinde ciddi kaos ve kırılmalara sebep olmuş, bu çatışma ortamı 2011 yılından itibaren Suriye'den Türkiye'ye doğru ciddi bir göç dalgası yaratmıştır. Bu çalışmada, Aydın iline 2011 sonrası zorunlu olarak göç eden ve Türkiye Devleti tarafından "Geçici Koruma" statüsü verilen Suriyelilerin, bulundukları kente ve birlikte yaşadıkları topluma karşı algılarının tespit edilerek uyum süreçleri hakkında bilgi edinilmesi, sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel sorunlarının tespit edilerek bu sorunlara bazı çözüm önerileri sunulması amaçlanmıştır. Çalışmada demografik, sosyo-kültürel ve sosyo-ekonomik sorulardan oluşan bir anket formu geliştirilmiş, anketlerin cevaplandırılmasında "5'Li likert tipi ölçek", "çoktan seçmeli sorular" ve "evet-hayırlı sorular" kullanılmış, sorular kapalı uçlu olarak hazırlanmıştır. Anket kapsamında kültürel ve dinsel anlamda Türklere duyulan yakınlığın derecesi, her hangi bir sözlü veya fiziksel tacize maruz bırakılma durumu, Aydınlı komşularla ilişkilerin seyri, T.C. vatandaşlığına geçme eğilimi, istihdam konusunda devlet ve özel sektörün verdiği desteğin boyutu, kira fiyatları gibi başlıklar bağlamında Suriyelilerin Aydın'a ne kadar entegre oldukları ve bu şehirde yaşamaktan mutlu olup olmadıkları analiz edilmiştir. Çalışmada Suriyelilerin Türkiye'ye göç etme sebepleri ve Türkiye'ye göç ettikten sonra burada kalmayı cazip hale getiren imkânlar da Aydın özelinde incelenmiştir. Bu çerçevede güvenlik, istihdam, Türklere kültürel yakınlık gibi faktörlerden hangilerinin göçün başlamasında ve göç ettikten sonra kalıcılığın sağlanmasında daha etkili olduğu incelenmiştir. Yapılan çalışma, Suriyelilerin yaşadıkları fiziksel koşullar göz önünde bulundurulduğunda uyum sürecinin yabancı bir toplumun algısı dahilinde nasıl ilerlediğini anlayabilmek, yeni bir ülkeye alışma safhasında yerlerinden edilmiş yabancıların bireysel veya toplu olarak ne gibi sorunlar yaşadıklarını tespit edebilmek, ayrıca uyum sürecinin uzun vadede daha sağlıklı yürütülebilmesi için karar alıcı ve uygulayıcı bazı aktörlere de fikir verebilmek açısından önem kazanmaktadır.