2018 hayat bilgisi öğretim programlarının ve uygulamalarının öğrencilere 21. yüzyıl becerilerini kazandırma durumlarının incelenmesi

Araştırmanın amacı 2018 Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programının (HBDÖP) ve uygulamalarının öğrencilere 21. yüzyıl becerilerini kazandırmaya yönelik olma durumunu incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmada 2018 HBDÖP öğretim programı ve 2020-2021 eğitim-öğretim yılında birinci, ikinci ve üçüncü sınıf düzeyinde kullanılan MEB Hayat Bilgisi ders ve çalışma kitapları incelenmiştir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden doküman analiz ile gerçekleştirilmiştir. Öğretim programında yer alan kazanımların, ders ve uygulama kitaplarında yer alan metin ve etkinliklerin 21. yüzyıl becerilerini kazandırmaya yönelik olma durumunun analizinde betimsel analiz tekniği uygulanmıştır. P21 21. Yüzyıl Becerileri Çerçevesi analiz çerçevesi olarak kullanılmıştır. Araştırma sonucunda 2018 HBDÖP kazanımları ile Hayat Bilgisi ders ve çalışma kitaplarında yer alan metin ve etkinliklerin öğrenme ve yenilik becerilerinden en çok eleştirel düşünme ve problem çözme becerilerini geliştirmeye yönelik, en az işbirliği becerisini geliştirmeye yönelik olduğu tespit edilmiştir. Bilgi, medya ve teknoloji becerileri arasında en çok bilgi okuryazarlığı becerisini geliştirmeye yönelik, en az ise bilgi ve iletişim teknolojisi becerisini geliştirmeye yönelik olduğu saptanmıştır. Yaşam ve meslek becerilerinden ise en çok esneklik ve uyum becerisini geliştirmeye yönelik en az üretkenlik ve sorumluluk becerisini geliştirmeye yönelik olduğu tespit edilmiştir. Medya okuryazarlığı becerisini geliştirmeye yönelik hiç etkinlik ve kazanım olmadığı belirlenmiştir. Araştırmada ayrıca öğretim programında yer kazanımlar ile ders kitaplarında yer alan etkinlikler arasında 21. yüzyıl becerilerini geliştirmeye yönelik olma açısından bir uyum olduğu tespit edilmiştir. Başka bir ifade ile kazanım hangi 21. yüzyıl becerisini geliştirmeye yönelik ise o kazanıma ilişkin kitaplarda yer alan etkinlik ve metinlerin de aynı beceriyi geliştirmeye yönelik olduğu belirlenmiştir. Anahtar sözcükler: Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı, 21. Yüzyıl Becerileri, Öğrenme ve Yenilik Becerileri, Bilgi Medya ve İletişim Teknolojileri Becerileri, Yaşam ve Kariyer Becerileri