Acil servislerde yapılan girişimsel işlemler sırasında dinletilen müziğin stres hormonları, ağrı ve anksiyete üzerine etkisi

Amaç: İnvaziv işlem planlanan hastalar, ağrı algılamasında artış ve vital istikrarsızlığa yol açabilen ciddi anksiyete yaşarlar. Bu çalışmada port kateter yerleştirme öncesi ve sırasında, müzik dinletisinin stres hormonları, fizyolojik parametreler, ağrı ve anksiyete durumu üzerine etkisi araştırılmıştır. Gereç ve Yöntemler: Port katater takılan kendi içerisinde rastgele, müzik dinletilen (n:50) ve dinletilmeyen (n:50) gruplara ayrılan 100 onkolojik hastada prospektif, rabdomize, kontrollü çalışma yapıldı. Her iki grupta müziğin etkileri; cerrahi müdahale odasına varışta, işlem öncesi ve sonrasında serum kortizol ve adrenokortikotropik hormon (ACTH) düzeyleri, nabız ve solunum sayısı (NS, SS), sistolik ve diyastolik kan basıncının (SKB, DKB) belirlenmesi ile değerlendirildi. Ayrıca, ağrı ve anksiyete düzeyleri görsel analog skala (VAS) ve durumluluk-süreklilik kaygı envanteri (STAI) kullanılarak tespit edildi. Bulgular: İlk değerlendirmede; serum kortizol ve ACTH düzeyleri, NS, SS, SKB, DKB ve anksiyete düzeyleri açısından gruplar arasında fark yoktu. İşlem öncesi ve sonrası stres hormonları (p<0.05), NS (p<0.001), SS (p <0.001), SKB (p<0.05) ve DKB (p<0.05) düzeyleri müzik dinletilen grupta, dinletilmeyene göre düşük bulundu. Ayrıca, müzik dinletisi; kontrol grubuna göre müzik dinletilen grupta anlamlı bir ağrı azalmasına (p <0.05) ve anksiyete puanlarında (p <0.05) düşüşe yol açmıştı. Sonuç: İnvaziv işlemler sırasındaki müzik dinletisi; stres hormonları ve fizyolojik parametre düzeylerini, akut ağrı ve anksiyeteyi azaltır. Anahtar Kelimeler: Müzik dinletisi, invaziv işlemler, stres hormonları, ağrı, anksiyete