Ahıska Türklerinin psiko-sosyal ve dini davranışlarının incelenmesi: Erzincan ili örneği

Bu araştırma uzun yıllar vatanlarından uzakta yaşamış ve sürgüne maruz kalmış Ahıska Türklerinin psiko-sosyal ve dinî davranışlarını incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, veri toplama sürecinde derin bir anlayış elde etme amacıyla yaygın olarak kullanılan yarı yapılandırılmış görüşme tekniğini benimsemiştir. Çalışmada gönüllü örneklemlere ulaşmak maksadıyla amaçlı örneklem ve kartopu örneklem çeşitleri kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemini, Erzincan ilinin Üzümlü ilçesinde ikamet eden 13'ü kadın ve 3'ü erkek olmak üzere toplam 16 Ahıska Türkü oluşturmaktadır. Katılımcıların tamamı 18 yaş üzeri yetişkin bireylerdir. Araştırmada veri toplama aracı olarak demografik bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme soruları kullanılmıştır. Bu yöntem ile elde edilen veriler, betimsel ve içerik analizi ile incelenerek çalışmanın bulguları ortaya çıkarılmıştır. Yapılan analizler, dinin psiko-sosyal davranışları etkilediğini göstermiş; dinî davranışları yerine getiren bireylerin ruhsal sağlıklarının daha iyi olduğunu ortaya koymuştur. Ahıska Türklerinin psiko-sosyal davranışları üzerinde din, dil, etnik köken, kültürel benzerlikler, komşuluk ilişkileri, dinî mekânlar, ekonomik ve çevresel şartların etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca Türkiye'de bulunma süreleri arttıkça katılımcıların sosyal uyum, aidiyet ve girişkenlik özelliklerinde artış, çekingenlik özelliklerinde ise azalma olduğu tespit edilmiştir. Kadın katılımcıların erkeklere oranla daha fazla dinî davranış sergiledikleri, yaşları arttıkça ibadet etme oranlarının arttığı ve Türkiye'ye gelmeden önceki dönemle karşılaştırıldığında, Türkiye'ye geldikten sonra dinî davranışları yapma sıklıklarında artış olduğu görüşmelerden elde edilen sonuçlar arasındadır.