Akademik ve idari performans denetiminin üniversitelerin performansına etkileri

Etkili bir performans denetimi, özel sektör kuruluşlarının yanı sıra kamu kurumları için de önem arz etmektedir. Zira örgütün amaçlarına ne ölçüde ulaştığının tespiti, performans denetimiyle mümkündür. Bu araştırma, üniversitelerin akademik ve idari performans denetimlerinin etkilerini incelemekten oluşmaktadır. Araştırmanın amacı, Yükseköğretim Kurulu'nun (YÖK) gerçekleştirdiği akademik performans denetimi ile Sayıştay'ın uyguladığı idari performans denetiminin etkilerini ortaya çıkarmaktır. Araştırmada performans denetiminin etkileri özellikle iki ayrı başlıkta ele alınmıştır. İlk olarak performans denetimi tavsiyeleri sonucunda, denetlenen üniversitelerin değişiklik yapma eğilimi gösterip göstermedikleri incelenmiştir. Bu kapsamda, YÖK ve Sayıştay tarafından yayımlanan dokümanlar betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Böylece denetim raporlarında belirtilen eksikliklerin denetlenen üniversiteler tarafından ne ölçüde giderildiği tespit edilmiştir. İkinci olarak, performans denetiminin, denetlenen üniversitelerin akademik performansını olumlu etkileyip etkilemediği araştırılmıştır. Üniversitelerin akademik performansına ilişkin nicel verilere, Orta Doğu Teknik Üniversitesinde bulunan University Ranking by Academic Performance (URAP) Laboratuvarının hazırladığı URAP TR 2021 sıralaması vasıtasıyla erişilmiştir. Söz konusu sıralama, üniversitelerin 2016-2021 yılları arasındaki akademik performansına göre hazırlanmaktadır. Bu kapsamda, performans denetimi uygulanan üniversitelerin akademik performans puanıyla performans denetimi uygulanmayan üniversitelerin akademik performans puanı karşılaştırılmıştır. Böylelikle akademik ve idari yönden performansı denetlenen üniversitelerin akademik performans puanının, denetlenmeyenlere kıyasla anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, hem YÖK hem de Sayıştay'ın performans denetimi tavsiyelerinin denetlenen üniversiteler tarafından büyük ölçüde yerine getirildiği sonucuna ulaşılmıştır. Ancak performans denetiminin denetlenen üniversitelerin akademik performans puanı üzerinde olumlu etkisi olmadığı anlaşılmıştır. Araştırmanın bulgularından hareketle akademik ve idari performans denetiminin üniversiteler üzerindeki olumlu etkisini artırmak için yapılması gerekenler hakkında önerilerde de bulunulmuştur.