Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Psikiyatri Polikliniğine başvuran klozapin kullanan şizofreni hastalarının sosyodemografik değişkenlerinin, klinik özelliklerinin ve laboratuar bulgularının incelenmesi

AMAÇ: Klozapin, tedaviye dirençli şizofrenide semptomları azaltması ve klinik düzelme sağlaması nedeniyle altın standart tedavi yöntemidir. Bu çalışmada, Klozapin kullanan hastaların sosyodemografik değişkenlerinin, klinik ve laboratuvar özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. YÖNTEM: Çalışmaya Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Psikiyatri Polikliniğine başvuran ve Klozapin kullanan, DSM-V tanı ölçütlerine göre şizofreni tanısı almış 50 hasta dahil edilmiştir. Hastalar hasta veri kayıt formu, pozitif ve negatif sendrom ölçeği (PANSS) ile değerlendirilmişlerdir. BULGULAR: Çalışmamızda, klozapin kullanan şizofreni hastalarının, % 88'inin herhangi bir işte çalışmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, olguların % 88'inde klozapin başlanma nedeninin diğer antipsikotik ilaçlardan fayda görmeme olduğu tespit edilmiştir. Çalışmamızda, klozapin kullanımına bağlı ciddi yan etkilerden olan agranülositoza rastlanılmamış olup, en sık yan etki olarak sırasıyla sedasyon, hipersalivasyon ve iştah artışı gözlenmiştir. Hastalara, hastalığının ortalama olarak yedinci yılında Klozapin tedavisi başlandığı, ortalama 7 yıldır Klozapine devam edildiği, halen kullandıkları Klozapin dozunun ortalamasının 400 mg olduğu belirlenmiştir. Olguların, yaş ile klozapin kullanım süreleri arasında pozitif yönde, anlamlı bir korelasyon saptanmıştır. Olguların % 72'sinin ailesinde psikiyatrik hastalık öyküsü olduğu ve bu hastaların birinci derece akrabalarında ise en sık % 22 ile şizofreninin gözlendiği öğrenilmiştir. Pozitif ve negatif belirtiler alt ölçeği puanlarının, < 40 yaş hastalarda ≥ 40 yaş hastalara göre daha yüksek olduğu, buna karşın Genel psikopatoloji puanlarının ≥ 40 yaş hastalarda daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Olguların % 58'inin klozapine ek olarak antipsikotik ilaç kullandığını, bu antipsikotiklerin ise en sık aripiprazol (% 22) ve amilsülpirid (% 12) olduğu gözlenmiştir. Hastalık öncesi stresör faktör olarak, % 46 oranında yakın arkadaş, aile, akraba veya komşu ile yaşanan bir sorun olduğu bildirilmiştir. Ayrıca okulda akran zorbalığına maruziyetin % 34, fiziksel tacize maruziyetin % 36 ve cinsel tacize maruziyetin % 16 olduğu saptanmıştır. SONUÇ: Bu çalışma da, Klozapin kullanan şizofreni hastalarının sosyodemografik verilerinin, hastalığın klinik şiddetinin, ilaç yan etkilerinin ve laboratuar değerlerinin incelenmesinin literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Dirençli Şizofreni, Klozapin, yan etki