Aktif sakroiliit tanısıyla tedavi başlanan ankilozan spondilitli hastalarda, kullanılan tedavi yöntemine göre hastalık aktivite bulgularının sakroiliak eklem mrg ile araştırılması

Seronegatif spondiloartropatiler (SNSA), sinovyum ve entezis tutulumu ile karakterize, spinal ve oligoartriküler periferal artritin de eşlik ettiği bir dizi hastalığı içerir. Prototipi Ankilozan Spondilit'tir (AS). AS'in ise en erken ve en karakteristik bulguları sakroiliak eklemde (SİE) izlenir. Sakroiliitin klinik tanısında, eklemin derinde yerleşimi ve hareketli olmaması nedeniyle, diğer eklemlerin değerlendirilmesinde kullanılan standart fizik muayene yöntemleri kullanılamamaktadır. Bu nedenle tanıda, klinik bulgularla birlikte görüntüleme yöntemlerinin çok önemli bir yeri vardır. MR'nin erken ve aktif sakroiliitin saptanmasında etkin bir görüntüleme yöntemi olduğu bildirilmiştir. Bu çalışmada farklı medikal tedavi yöntemleri uygulanan aktif sakroiliitli AS hastalarında rutin MR sekansları ile hastalığın, kemik iliği ödemi, osteit, entezit, sinovit, kapsülit gibi aktif, yağlı infiltrasyon, subkondral skleroz ve ankiloz gibi kronik bulgularını saptamak, hastalığın klinik olarak aktivitesini belirleyen BASDAI indeksi ile arasındaki korelasyonun araştırılması amaçlandı. Ocak 2011 ile Ağustos 2014 tarihleri arasında farklı medikal ajanları ile tedavisine başlanmış aktif sakroiliitli AS hastası olan Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı'nda tedavi öncesi ve sonrası SİE MR görüntüleri bulunan 11'i kadın, 23'ü erkek 34 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Olguların 13'ü NSAİİ, 7'si SSZ ve 14'ü anti TNF ajan kullanmaktaydı. Olgular anti TNF kullanan ve kullanmayanlar olarak gruplandırıldı. Tedavi öncesi BASDAI skoru Ortalama 6,64'tü. Tedavi sonrası BASDAI skoru ortalama 4,13 olarak hesaplandı. Anti TNF kullananlarda BASDAI skoru 6,53'ten 2,87'ye geriledi. Tedavi sonrası ortalama BASDAI skoru tedavi öncesi ile karşılaştırıldığında aradaki farklılık istatistiksel olarak anlamlıydı. SİE MR tetkiklerinde oblik koronal T1A, sagital ve oblik koronal T2A, oblik aksiyel STIR, post-kontrast yağ baskılı aksiyel ve oblik koronal T1A sekansları kullanıldı. MR tetkiklerinde aktif ve kronik bulgular belirlendi, tedavi öncesi ve sonrası aktivite farklılıkları araştırıldı. Elde edilen bulgular ile kullanılan medikal ajan ve BASDAI skoru arasındaki korelasyon incelendi. Aktif bulgulardan, sinovyal ve subkondral kontrast tutulum şiddeti tedavi sonrasında, tedavi öncesine göre istatistiksel olarak anlamlı azalma gösterdi. Kullanılan tedavi yöntemleriyle ve BASDAI skoruyla anlamlı korelasyon sadece sinovyal kontrastlanma bulgusu açısından saptandı. Kronik değişikliklerden yağlı infiltrasyon gelişimi tedavi sonrasında, tedavi öncesinde göre istatistiksel olarak anlamlı bir artış gösterdi. Ancak kullanılan tedavi yöntemleriyle veya BASDAI skoru istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptanmadı. Sonuç olarak, eldeki veriler ışığında post-kontrast MR serilerinin aktif sakroiliit tanısında ve takibinde yararlı olduğu kanısına varılmıştır. Post-kontrast serileri içeren sakroiliak MRG tetkikinin, AS'li hastaların değerlendirilmesinde ve takibinde BASDAI ile birlikte kullanılması önerilebilir. Anahtar Sözcükler: Ankilozan Spondilit, Sakroiliit, Sakroiliak eklem MR, Anti TNF, BASDAI