Avrupa Birliği ve kriz yönetimi: Kosova örneği

Güvenlik ve savunma konusundaki entegrasyon, ekonomik entegrasyonunu tamamlayan Avrupa Birliği'nde, Topluluğun kurulmasından bu zamana kadar geçen sürede tartışılan başlıca konular arasında yer almaktadır. İkinci Dünya Savaşı sonrası kalıcı barış ortamını sağlamak amacıyla bir araya gelen Avrupa devletleri, Soğuk Savaşın sonuna kadar geçen sürede güvenlik ve savunma alanında ortak bir yapıda bulaşmak adına adımlar atmış, ancak bu çabalar çoğunlukla sonuçsuz kalmıştır. Yugoslavya'nın dağılması sonrası yaşanan Kosova Krizi ile kendi sınırları yakınındaki savaşa seyirci kalan Avrupa devletleri bu konuda yetersiz olduklarını anlamışlar ve Ortak Dış Güvenlik Politikası ve onun en önemli bileşeni olan Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası'nı geliştirmek adına bir dizi adım atmışlardır. St. Malo Konferansı bu bağlamda dönüm noktası olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası'nın oluşturulmasını ve Kosova Krizi sonrasında bu politikanın kriz yönetimi kapsamında gelişmesini incelemektir. Bu çalışma ile Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası ve bu kapsamda gelişen kriz yönetimi alanında AB'nin sivil kriz yönetimi aracı olan hukukun üstünlüğü misyonu, EULEX Kosova örneği üzerinden analiz edilmiştir. Çalışmanın temel araştırma sorusu Avrupa Birliği kriz yönetimi alanında ilk sivil kriz yönetim tecrübesi olan EULEX'in ne derece başarılı olduğu sorusudur. EULEX'in hukukun üstünlüğü kapsamında adalet, polis ve gümrük başlıca çalışma alanlarıdır. EULEX ile adalet, polis ve gümrük alanında ciddi adımlar atılmış ancak istenilen başarıya ulaşılamamıştır. Anahtar Kelimeler: Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası, Avrupa Birliği ve Kriz Yönetimi, Kosova Krizi, EULEX