Avrupa dijital tek pazarında kişisel verilerin korunması

Bilgi ve iletişim teknolojilerinde yaşanan gelişmeler ve artan internet kullanımının sonucu, dijital teknolojiler, hayatımızın ekonomik, sosyal, kültürel ve siyasi alanlarına erişerek, bunları değiştirip, adeta yeniden düzenlemiştir. İnsan hayatının çeşitli alanlarında gerçekleşen bu geridönülemez nitelikteki gelişmeler neticesinde, bankacılık işlemlerinden, sağlık hizmetlerine, sosyal medya kullanımından, ticaret işlemlerine kadar pek çok işlem, dijital ağlar üzerinden kolaylıkla yapılabilir hale gelmiştir. Özellikle e-ticaret alanında gerçekleşen gelişmeler, dijital pazarların dünya ekonomisindeki payını gün geçtikçe artırmaktadır. Ancak ortaya çıkan küresel çaplı dijital pazarlar ve diğer her türlü çevirimiçi işlem, insanların hayatlarını kolaylaştırarak, zaman ve paradan tasarruf edilebilmesi gibi yararlar sağlarken, aynı zamanda da veri güvenliğine ilişkin bir takım tehditleri de beraberinde getirmiştir. Nitekim, çok çeşitlenerek yaygınlaşan dijital işlemler sırasında kayıt altına alınan kişisel verilerin sayı ve çeşitliliği ile veri hareketliliğinin artması, bu verilere üçüncü kişiler tarafından erişilerek, verilerin farklı amaçlarla çeşitli şekillerde işlenebilme kapasitelerini de artırmıştır. Bu durum, veri süjesinin, temel hak ve özgürlükler bağlamında korunan kişisel verileri üzerindeki kontrolünü zorlaştırarak, bir takım temel hak ihlalleri ve dolayısıyla da maddi-manevi kayıplara sebep olabilmektedir. Bu olumsuzluklara rağmen, Avrupa Birliği'nin dijital dünyadan, özellikle de ortaya çıkan dijital ekonomiden alabileceği payı bir kenara bırakamayacağı açıktır. Zira dijital dünyada var olamayan devlet, kurum ve kuruluşların gelecekte ekonomik varlıklarını parlak bir şekilde devam ettirebilmeleri olası gözükmemektedir. Tüm bunların bilinciyle, kişisel verilerin daha iyi nasıl korunması gerektiği hususu, 2000'li yıllardan itibaren Avrupa Birliği'nin gündeminden neredeyse hiç düşmemiştir. Avrupa Birliği, hem Birlik'in manevi köklerinin dayandığı temel hak ve özgürlükleri gelişen teknolojiler karşısında güncel ve Birlik genelinde uyumlu yasalar kapsamında koruyabilmek, hem de Avrupa dijital tek pazarının oluşumunu tamamlayarak, her geçen gün gelişerek toplam ticaret içindeki payını artıran dijital ekonomiden hak ettiği payı alıp, küresel rakipleri karşısında rekabet avantajını yitirmemek amacı ile kişisel verilerin korunmasına ilişkin çeşitli yasal düzenlemeler yapmaktadır. 2018 yılında yürürlüğe giren Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü de bu yolda atılmış önemli bir adımdır. Bu çalışmada, dijital devrim sonucu ortaya çıkan yeni dünya düzeninde kişisel verilerin korunmasının önemi ve bu bağlamda yapılan yasal düzenlemelerin Avrupa dijital tek pazarının oluşumuna katkıları incelenmeye çalışılacaktır. Anahtar Kelimeler: Kişisel verilerin korunması, Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü, pandemi, Lizbon Stratejisi, Avrupa 2020 Stratejisi, dijital ekonomi, Dijital Gündem, dijital pazar, Avrupa dijital tek pazarı, küreselleşme.