Aydın ilinde incir (Ficus carica L.), kestane (Castanea sativa Mill.) ve zeytin (Olea europaea L.) bahçelerinde bulunan bitki paraziti nematod türleri üzerinde faunistik ve taksonomik çalışmalar

Amaç: Aydın ilinde incir (Ficus carica L.), kestane (Castanea sativa Mill.) ve zeytin (Olea europaea L.) bahçelerinde bulunan bitki paraziti nematod türlerinin morfolojik ve morfometrik olarak tanılanması amacıyla yürütülmüştür. Materyal ve Yöntem: İl (Aydın, Türkiye) genelinde 64 incir, 52 kestane ve 96 zeytin bahçesinden toplam 212 toprak örneği alınmıştır. Toprak örneklerinden bitki paraziti nematod türlerine ait hareketli nematodların eldesinde "Geliştirilmiş Baerman Huni" yöntemi, kist formundaki nematodların eldesinde "Fenwick can" yöntemi kullanılmış tür teşhislerinin yapılabilmesi için elde edilen nematodlara ait daimi preparatlar hazırlanmıştır. Bulgular: Çalışmada Tylenchida, Dorylaimida ve Aphelenchida takımlarına bağlı Tylenchina ve Hoplolaimoidae, Aphelenchina, Dorylaimina alttakımının Anguinoidea, Tylenchuloidea, Tylenchuloidea, Hoplolaimoidea, Dolichoroidea, Aphelenchoidea ve Longidoridea üstfamilyasına bağlı 8 familya, 8 altfamilya, 8 cinse bağlı 9 tür tespit edilmiştir. Çalışmada tespit edilen türler; Ditylenchus dipsaci, Paratylenchus (P.) projectus, P. (Gracilacus) latescens, Coslenchus diversus, Helicotylenchus digonicus, H. multicinctus, Scutylenchus tartuensis, Aphelenchus avenae ve Xiphinema pachtaicum'dur. Ayrıca Heterodera (kist nematodları) cinsine ait bir nematod türü tespit edilmiştir. Sonuç: Ditylenchus dipsaci, Paratylenchus (P.) projectus, Scutylenchus tartuensis, Heterodera sp. incir bahçelerinde, P. (Gracilacus) latescens, Coslenchus diversus, Helicotylenchus digonicus, H. multicinctus ise zeytin bahçelerinde, A. avenae ve X. pachtaicum hem incir hemde zeytin bahçelerinden tespit edilmiştir. Kestane bahçelerinde ise herhangi bir bitki paraziti nematoda rastlanmamıştır. D. dipsaci, P. (P.) projectus ve S. tartuensis incir bitkisinde, P. (G.) latescens ise zeytin bitkisinde yeni kayıt niteliğindedir. Anahtar kelimeler: Bitki Paraziti Nematod, Nematoda, Castanea sativa, Ficus carica, Olea europaea