Bankacılık sektöründe riski önlemede mevduat sigortacılığı: Türk bankacılık sektörü üzerine bir uygulama

Günümüzde ekonomik faaliyetler de teknolojik gelişmelere paralel olarak küresel bir nitelik kazanmıştır. Bu gelişmelere bağlı olarak işlem akışlarında zaman ve mesafe boyutları neredeyse sıfırlanmış ve dünyanın herhangi bir yerinden herhangi bir saatte işlem yapılabilir hale gelmiştir. Ancak paranın bu hızlı serüveni ve geçişkenliği, bulaşıcılık etkisiyle bir ülkedeki finansal krizi diğer ülkelere de taşımakta ve krizi küresel boyutlara çıkarabilmektedir. Finansal güvenlik ve istikrarın sağlanması bakımından krizlere karşı mücadele edecek kurumsal yapıların güçlendirilmesi ya da yeni bir finansal yapının kurulması büyük önem arz etmektedir. Bu bakımdan sektörde oluşabilecek olumsuzluklara bağlı olarak yaşanabilecek bir panik ortamında bankalara hücumu önlemek ve halkın güvenini sağlayarak bankalardaki tasarruflarının güvence altında olduğu ve geri ödeneceği garantisini vermesi nedeniyle mevduat sigortasının önemi daha da artmış bulunmaktadır. Çalışmamızda, banka temelli risklerin önlenmesinde mevduat sigortası uygulamasının rolü ve etkisi araştırılmıştır. Bu amaçla 2001-2018 örneklem dönemde 21 ticari bankanın finansal sağlamlıkları Türkiye Bankalar Birliği veri tabanından alınan mali verileri mevduat sigortasındaki değişiklikler kapsamında kurulan doğrusal modelde sınanmıştır. Başka bir deyişle, mevduat sigortasının normal ve kriz dönemlerinde "banka riski"'ni nasıl etkilediği araştırılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; mevduat sigortasının ekonominin normal işleyiş dönemlerinde finansal istikrarı olumlu etkilediği, ancak ekonomik kriz dönemlerinde tek başına yeterli olmadığı anlaşılmaktadır. Etkin denetim ve gözetime tabi tutulan bankacılık sektörü ile desteklenen ve gerekli yasal düzenlemeler yanında ülke şartları da dikkate alınarak oluşturulacak bir mevduat sigorta sisteminin finansal sektörün istikrarına da olumlu katkıda bulunacağı kanaati oluşmaktadır.