Bölgesel tabanlı konut fiyat endeksi ile makro ekonomik faktörler arasındaki ilişkinin ekonometrik analizi: Tr33 bölgesi örneği

Barınma, insanlığın en temel ihtiyaçlarından birisi olarak kabul edilmektedir. Ülkemiz açısından insanlar hem en temel ihtiyaçlarını gidermek hem de ellerinde tuttukları serveti güvenilir bir kaynağa aktarmak için konut piyasasını tercih etmişlerdir. Çalışmanın birinci bölümde; konut, konut piyasası nitelikleri ve konut piyasasının arz ve talep yapısı hakkında tanımlamalarda bulunulmuştur. Çalışmanın ikinci bölümünde; dünyada ve Türkiye'de konut piyasasının paydaşları hakkında bilgi verilmiş ve TR33 bölgesinin sınıflandırılması, faaliyetleri ve yapısı hakkında açıklamalar yapılmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise; çalışmanın amacı, problemi, araştırma verileri ve bulgularına yer verilmiştir. Bu çalışmanın amacı bağımlı değişken olan TR33 konut fiyat endeksinin, bağımsız değişkenler olan; bankalarca açılan konut kredilerine uygulanan ağırlıklı ortalama faiz oranları, tüketici fiyat endeksi, imalat sanayi kapasite kullanım oranı, tüketici güven endeksi, sanayi üretim endeksi ve tüfe bazlı reel efektif döviz kuru olan makro ekonomik faktörlerden ne derece etkilendiğini ortaya koymaktır. 2010:01 – 2022:12 dönemini kapsayan aylık frekanstaki veri setinin kullanıldığı çalışmada, zaman serisi analizi ile ekonometrik analiz yapılmıştır. Değişkenlerin durağanlık seviyeleri ADF ve PP birim kök testi ile incelenmiş ve değişkenlerin birinci dereceden durağan oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Değişkenler arasındaki eşbütünleşme ilişkisi ARDL testi ile incelenmiş ve değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisinin bulunduğu tespit edilmiştir. Değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisi Granger nedensellik testi ile araştırılmıştır. Sonuçlara göre; TR33 Konut Fiyat Endeksinden Döviz Kuru, TÜFE, TÜGE ve SÜE'e doğru çift yönlü, KFO ile İMSKO'ya doğruda tek yönlü Granger nedensellik ilişkisinin olduğu görülmüştür.