Boyun anatomik yapılarının ultrasonografik ve antropometrik ölçümlerinin zor havayolu ile olan ilişkisinin değerlendirilmesi

Amaç: Zor laringoskopi veya entübasyon insidansı %1,5 ile %13 arasında değişmektedir. Başarısız entübasyon, anesteziye bağlı ölüm ve kalıcı beyin hasarının nedenlerinden biridir. Bu çalışmamızda primer olarak, zor havayolu ve zor laringoskopi prosedürünün ultrasonografik ölçümlerle öngörülebilme potansiyelinin (spesifite ve sensitivite) değerlendirilmesi, ikincil olarak da zor havayolu olan elektif cerrahi hastalarının ölçümlerinin zor hava yolu olmayanlarla karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Sağlık Araştırmaları Etik Kurulun'nun 21.06.2021 tarihli, 2021/160 numaralı etik kurul onayı alınarak gerçekleştirildi. Çalışmaya elektif cerrahi endikasyonu ile genel anestezi altında endotrakeal entübasyon uygulanacak, ASA I-III grubunda, 18-65 yaş arası 170 hasta alındı. Preoperatif değerlendirmede ilk anestezist tarafından hastaların antropometrik ölçümleri ve ultrasonografik ölçümleri alınmıştır. Hastalar aynı indüksiyon anestezik ajanlar kullanılarak preoperatif değerlendirme sonuçlarını bilmeyen en az 3 yıl deneyimli ikinci anestezist tarafından entübe edilmiştir. Macintosh 3 veya 4 nolu bleydler kullanılarak ilk denemedeki ve herhangi bir manevra yapılmadan olan laringoskopik görünüme göre Cormack-Lehane sınıflandırılması belirlendi. Entübasyonun kaçıncı denemede yapılabildiği belirtildi. Zor maske ventilasyonu, zor entübasyon, kolay ve zor laringoskopi değerlendirilmeleri yapıldı. Tek değişkenli analiz sonuçlarına göre anlamlı farklılık gösteren ultrason ölçümlerinin zor entübasyonu ayırt etme başarısını değerlendirmek ve cutt-off değerlerini belirlemek amacıyla ROC eğrisi analizi kullanılmıştır. Sonuçlar: Demografik ve klinik özellikler bakımından karşılaştırmalarda kolay entübasyon (n=142) ve zor entübasyon(n=28) arasında boy, kilo ve boyun çevresi bakımından anlamlı fark saptandı (sırasıyla p değerleri 0,017; 0,002; <0,001). Zor entübasyon sayıları açısından kadın cinsiyette daha az erkeklerde daha fazla olduğu saptandı (p=0,001). Mallampati grade III 'de en fazla olmak üzere grade IV 'anlamlı fazla olduğu saptandı (p <0,001). Kolay ve zor entübasyon arasında başta dil kalınlığı olmak üzere boyun yapılarıyla cilt arası mesafelerde anlamlı farklılık saptandı. iii Ultrason ölçümleri için ROC eğrisi analizi sonuçlarına göre sensitivite ve spesifitesi en yüksek ölçümlerin dil kalınlığı ve cilt-epiglot arası mesafe olduğu gözlemlendi (Cut-off değerleri sırasıyla ≥59,85; ≥28,40). Tartışma: Ultrasonografik ölçümlerin zor entübasyon öngörüsünde dil kalınlığı ve epiglottis cilt kalınlığı dışındaki ölçüm parametreleri açısından orta ve zayıf derecede sensitivite ve spesifiteye sahip olduğu izlenmiştir. Anahtar Kelimeler: laringoskopi, zor havayolu, ultrasonografi