Çağdaş Mısır'da tasavvuf araştırmaları ve Ebü'l-Alâ Afîfî'nin katkıları

Mısır'da tasavvuf, köklü bir tarihî geçmişe sahiptir. Tasavvuf tarihinin dikkat çeken simalarından Zünnûn el-Mısrî başta olmak üzere, Mısır tarih boyunca önemli sûfilere ev sahipliği yapmıştır. Bedeviyye, Desûkiyye ve Şâzeliyye gibi köklü yerel tarikatların gelişimine şahit olurken; Kādiriyye, Rıfâiyye, Halvetiyye, Bektaşiyye ve Nakşibendiyye gibi tarikatları da coğrafyasında barındırmıştır. Mısır coğrafyasına yayılan büyük sûfîlerin ardında bıraktıkları tarikat yapıları, zâviye ve türbeler ise günümüzde tasavvuf ritüellerinin ve mevlitlerin icra edildiği merkezlere dönüşmüştür. Gerek popüler düzeyde gerekse akademik araştırmalar bağlamında, çağdaş Mısır'da tasavvuf araştırmalarının yerini ele alan bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. "Çağdaş Mısır'da Tasavvuf" başlığını taşıyan ilk bölümde, öncelikle, Mısır'da tasavvufun tarihsel gelişimi kurumları ve kişileri bağlamında kısa bir değerlendirme yapılmıştır. Daha sonra Mısır'ın modern döneminde "el-Meclisü'l-a'lâ li't-turukı's-sûfiyye"nin işleyişi, görevi ve kurumsal tarihine yer verilmiştir. Ayrıca bu dönemde öne çıkan tarikatlar ve bu tarikatların faaliyetleri hem kültürel hem de toplumsal yönleriyle incelenmeye çalışılmıştır. Bu bölüm altındaki son başlıkta, Mısır'da tasavvufun üniversite müfredatına girişi ve bir araştırma konusu oluşu ele alınmış, tasavvuf araştırmalarında öne çıkan akademisyenler Mustafa Abdürrâzık ve çevresi,Abdurrahman Bedevî, Ali Sâmî Neşşâr ve Ebü'l-Vefâ Teftâzânî gibi isimler ve eserlerinde öne çıkardıkları bağlamlar analiz edilmiştir. İkinci bölüm ise "Ebü'l-Alâ Afîfî'nin Katkıları" başlığını taşımaktadır. Ebü'l-Alâ Afîfî, Mısır'da tasavvuf araştırmaları söz konusu olduğunda öne çıkan isimlerden birisidir. Bu başlık altında Ebü'l-Alâ Afîfî'nin hayatı ve eserleri ayrıntılı bir şekilde ele alınmış; eserlerinde öne çıkardığı tasavvufî temalar ve özellikle İbnü'l-Arabî araştırmaları detaylarına odaklanılarak belirginleştirilmeye çalışılmıştır.