Cari açığın finansman kalitesi ve vergi politikalarının rolü: Türkiye örneği

Uluslararası ticaretten bazı ülkeler alacaklı, bazı ülkeler borçlu çıkmaktadır. Bu durumun sonucunda borçlu ülkeler açısından uluslararası ticaretin finansmanı kavramı gündeme gelmektedir. Bu finansmanın teşviğinde birçok vergi politikası kullanılabilir. Cari açık ödemeler dengesinin alt hesaplarından biri olan cari işlemler hesabında görülen açığı, cari işlemler hesabı ise bir ekonominin diğer ekonomiler ile gerçekleştirmiş olduğu mal ve hizmet ticareti sonucunu ifade etmekte olup, buradaki açık bu işlemler sonucunda diğer ekonomiye karşı borçlu durumda kalındığını göstermektedir. Açığın finansmanı ise ekonomiye giriş yapan sermaye ve finans kaynakları vasıtasıyla sağlanmaktadır. Finansman kalitesi bu finansmanın vadesi ve şekline bağlı olmakta, uzun vadeli gerçekleşen finansmanın kalitesinin kısa vadeli finansmana göre daha yüksek olduğu kabul edilmektedir. Kaliteli finansmanın ödemeler dengesindeki göstergesi ise sermaye ve finans hesabında yer alan doğrudan yabancı yatırımlardır. Ödemeler dengesine ilişkin teorik çerçeve ve tanımlamaları ortaya koyarak Türkiye'de ödemeler dengesi gerçekleşmelerinin yıllar itibarıyla seyrini ekonomik büyüme verileri ile birlikte izlemek ve dönemsel değişiklikleri ayırt etmek geliştirilebilecek politika önerileri açısından faydalıdır. Tezin birinci bölümünde bu hususlar ele alınmıştır. v İçerisinde doğrudan yabancı yatırımları teşvik bağlamında değerlendirilebilecek hükümler bulunan yürürlükte olan veya geçmişte uygulanan düzenlemeler tezin ikinci bölümünde incelenmiştir. Bahse konu düzenlemeler Türkiye'de uygulanan veya geçmişte uygulanmış vergi politikalarını göstermek açısından önemlidir. Doğrudan yabancı yatırımları etkileyen çok sayıda faktör bulunmaktadır. Tezin üçüncü bölümünde Türkiye ödemeler dengesi gerçekleşmeleri de dikkate alınmak suretiyle doğrudan yabancı yatırımlar üzerinde etkili olan ve vergi politikaları ile teşvik edilebilecek olan faktörler tespit edilmiş ve bunlara yönelik vergi politikası önerileri geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ödemeler Dengesi, Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Vergi Cennetleri, Uluslararası Ticaret Anlaşmaları, Uluslararası Ekonomik Yaptırımlar, Politik İstikrar, Sürekli Ekonomik Büyüme, Vergisel Teşvikler.