Çocuğu buhar inhalasyon tedavisi alan annelerin öz yeterlilik ve kaygı durumlarının buhar inhalasyon uygulamalarına etkisi

Amaç: Çocuğu buhar inhalasyon tedavisi alan annelerin öz yeterlilik ve kaygı durumlarının buhar inhalasyon uygulamalarına etkisini değerlendirmektir. Materyal ve Metot: Araştırma, Erzurum il merkezinde, Erzurum Kamu Hastaneler Birliği'ne bağlı olan Bölge Araştırma Hastanesi Çocuk Servisi'nde Ocak 2015 – Mart 2017 tarihleri arasında gerçekleşmiştir. Araştırmanın evrenini, veri toplama tarihleri arasında Erzurum Bölge Eğitim Araştırma Hastanesi çocuk servisinde yatan, buhar inhalasyon tedavisi alan 0-4 yaş arası çocukların anneleri (376 kişi) oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini; Aralık 2015-Mayıs 2016 tarihleri arasında çocuk servisinde yatan, çocukları buhar inhalasyon tedavisi alan, 0-4 yaş arası çocuk sahibi olan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 300 anne oluşturmuştur. Veriler; Veri Toplama Formu, Buhar İnhalasyon Uygulaması Kontrol Listesi, Durumluk Kaygı Ölçeği ve Öz-Etkililik-Yeterlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; ortalama, sayı, yüzdelik dağılımı, Kruskal Wallis varyans analizi, Mann-Whitney U testi, t testi, Anova ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmada, annelerin Öz-Etkililik-Yeterlik ölçeği toplam puan ortalamasının 79.60±15.23 ve Durumluk Kaygı ölçeği toplam puan ortalamasının 37.07±4.95 olduğu bulunmuştur. Ölçeklerin alt ve üst sınırları göz önünde bulundurularak annelerin Öz-Etkililik-Yeterlik düzeylerinin orta, Durumluk kaygı durumunun hafif düzeyde olduğu saptanmıştır. Annelerin Öz-Etkililik-Yeterlik ile Durumluk Kaygı Düzeyleri arasında ilişki olmadığı saptanmıştır (p>0.05) Sonuç: Annelerin; öz yeterlilik ve kaygı durumlarının, buhar inhalasyon uygulama aşamalarından bazıları (hortumun bir ucunun nebülizatöre diğer ucunun ise inhalasyon maskesinin altına yerleştirme, doğru dozda ilacı çocuk nefes alıp vermeye başlayınca hazneye boşaltma, çocuğa maskede ilaç kalmayıncaya kadar sakin nefes aldırma, uygulamadan sonra maskeyi uygun atık kutusuna atma) üzerine etkisinin olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Anne, buhar inhalasyonu, hemşire, kaygı, öz-yeterlilik.