Developing verbal and nonverbal referential communication skills in young children's naturalistic and experimental interactions with adults

Bu tez çalışması, bebeklik ve erken çocukluk dönemindeki çocukların, nesnelerle ilgili olarak yetişkinlerle kurdukları iletişimlerinde, sözlü ve sözsüz iletişimsel ipuçlarını anlama ve kullanma becerilerini incelemektedir. Kullanılan veriler iki farklı çalışmaya dayanmaktadır. İlk çalışmada, 12. ve 21. aylar arasında, çocukların fiziksel çevrelerinde bulunan nesnelere yönelik düzenli bakıcılarıyla olan gün içindeki iletişimleri ve kendiliğinden gelişen konuşmaları (dil bilgisel referans formları) boylamsal olarak incelenmiştir. İkinci çalışmada ise, 2 ile 4 yaşları arasındaki çocukların, iletişim kurdukları bir yetişkinin istediği nesneye yönelik sözlü ve sözsüz ipuçları çeliştiğinde nasıl davrandıkları iki farklı deney aracılığıyla incelenmiştir. İlk çalışmanın sonuçlarına göre; 21. ayda çocukların yetişkinlerle olan iletişimlerindeki sözlü ipuçlarını (önceki konuşmalarda bahis) doğru bir şekilde kullanmaya başladıkları görülmüştür. Fakat, çocukların bu yetisi ancak konuşmalarını destekleyen, kendilerine ait sözsüz iletişimsel ipuçları (jestler) göz önünde bulundurulduğunda ortaya çıkmıştır. İkinci çalışmanın sonuçlarına göre; çocuklar yetişkinlerle, çevrelerindeki nesnelere yönelik olarak, kurdukları iletişimlerinde karmaşık bir durum ortaya çıktığında bu durumu birden fazla aşamada çözmüştür. Yetişkinin kullandığı sözlü ve sözsüz iletişimsel ipuçlarının bu durumu çözme sürecindeki etkisi aşamadan aşamaya farklılık göstermiştir. Ayrıca, bu süreçte çocukların bireysel bilişsel özellikleri hangi ipucu tipine öncelik verdiklerini etkilemiştir. Her iki çalışmaya dayanarak bu tez, çok erken bir yaştan itibaren, çocukların nesnelere yönelik olan iletişimdeki sözlü ve sözsüz ipuçlarını kullanmada oldukça yetkin bireyler olduklarını göstermektedir. Ayrıca, bu becerilerin kazanılmasında yetişkinlerle kurulan iletişimin önemli bir rol oynadığı görülmektedir.