Klinik seyirlerine göre COVID-19'un oksidatif stress ve kopeptin düzeylerinin belirlenmesi

COVID-19 hastalığı, 2019 yılının sonlarında ortaya çıkıp dünyayı tümüyle saran bir pandemiye neden olan ve ve hayatın farklı yönlerini etkileyen bir hastalıktır. Sağlıktan eğitime hatta ekonomiye kadar çok geniş kapsamda etkili olan bu hastalık, sadece enfeksiyon sırasında değil enfeksiyonu geçirdikten sonra bile çok sayıda insanda çeşitli sağlık sorunlarının görülmesine neden olmuştur. Birçok çalışma, hastalığın patofizyolojisinde oksidatif stres ve inflamasyonun kritik rolü olduğunu bildirmiştir. Yeni bir biyobelirteç olan Kopeptin, stres kaynaklı hastalıklarda hastalığın akibetini belirlemede önemli bir rol oynayacağı düşünülmektedir. Çalışmanın amacı, COVID-19'un klinik şiddetinin oksidatif stres, inflamasyon ve kopeptin düzeyleri ile ilişkisini araştırmaktırSARS-CoV-2 için RT-PCR sonuçları pozitif olan hastalar klinik açıdan şiddetli ve hafif seyir olmak üzere gruplandırıldı. Kontrol grubu olarak, COVID-19 enfeksiyonu hiç geçirmemiş veya COVID-19 aşısı olmayan sağlıklı bireyler çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen ağır seyir grupları yoğun bakım ünitesinde yatmakta iken, hafif seyir grubu ise hastaneye enfeksiyon kaynaklı hiç yatış yapmamış olgulardan oluşmaktaydı. Oksidatif stres serum Malondialdehit (MDA) ve 4-Hidroksinonenal (4-HNE) ELISA testleri ile değerlendirildi. Antioksidan kapasite için serum Melatonin (MT) ELISA testi yapıldı. Çalışmaya alınan bireylerde serum kopeptin düzeylerini araştırmak için Copeptin (CPP) ELISA testi kullanıldı. Son olarak inflamasyonu değerlendirmek için serum Interleukin-6 (IL-6) ELISA yapıldı. Sonuçlarımızda, MDA ve 4-HNE düzeyleri hasta gruplarında hafif ve kontrol grubuna göre daha düşük olduğu bulunurken, MT seviyelerinin çalışma grupları arasından istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmadığı belirlendi. D vitaminin de çalışma grupları açısından düzeylerinin anlamlı derecede farklı olduğu belirlenmiştir. CPP düzeyinin hasta gruplarında kontrole göre istatistiksel açıdan anlamlı olarak daha düşük olduğu belirlendi. IL-6 düzeyinin, enfeksiyonun ağır klinik tablosunu yansıtmada iyi bir belirteç olabileceği gösterildi. Ayrıca çalışmamızda CRP ve ferritin düzeylerinin de gruplar arasında istatistiksel açıdan anlamlı olarak farklılık gösterdiği ve bu parametlerin de COVID-19'un klinik seyirini ayırt etmede kullanılabileceği belirlendi. Çalışmamız IL-6, CRP ve ferritinin hastalık prognozu için belirleyici olarak kullanılabileceğini gösterdi. Ancak kliniği şiddetli hasta gruplarında MDA ve 4-HNE düzeylerinin düşük olması, MDA ve 4-HNE adüktlerinin oluşmasına ve bu hasta gruplarının sonuçlarında hataya neden olabileceği ön görülmüştür. Ek olarak, tedavi uygulanan grupta MDA ve 4-HNE düzeylerinin tedavi uygulanmayan gruba göre daha düşük olması, kortikosteroid tedavilerinin oksidatif stres parametreleri üzerine etkisi olabileceğini düşündürmekte olup, bu konuda daha kapsamlı çalışmaların yürütülmesi gerektiğini düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: COVID-19, Oksidatif Stres, İnflamasyon, Kopeptin, Antioksidan.