Doktorların ani bebek ölümü sendromu hakkındaki bilgi ve davranışlarına etki eden faktörler

DOKTORLARIN 'ANİ BEBEK ÖLÜMÜ SENDROMU ' HAKKINDAKİBİLGİ VE DAVRANIŞLARINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER Amaç: Ani bebek ölümü sendromu (ABÖS) tamamen sağlıklı olduğu düşünülen 1 yaş altındaki bir bebeğin, ani ve beklenmedik şekilde ölmesi ve ölüm sebebinin anamnez, olay yeri gibi sebeplerle bulunamamasıdır. Çalışmamızda ABÖS hakkında toplumu bilgilendirecek olan hekimlerin bu konudaki bilgi düzeylerini ölçmeyi ve buna etki eden faktörleri bulmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Rize ili içerisinde yüz yüze görüşebildiğimiz ve diğer illerden de internet üzerinden ulaşabildiğimiz hekimlere 2016 Amerikan Pediatri Akademisi (AAP)'nin Ani Bebek Ölümü Sendromu kılavuzundan yola çıkarak hazırladığımız anket ile ABÖS hakkındaki bilgi seviyelerini ölçtük ve bu bilgileri ne zaman edindiklerine dair sorular sorduk. Örneklemimiz anket çalışmasına gönüllü olarak katılan hekimler arasından oluşturuldu. ABÖS risk faktörlerini bilme açısından toplamda 10 soru ve her bir soru için 10 puan verilemek kaydı ile 100 üzerinden bir skorlama oluşturuldu. Bu skor doktorların yaşı, cinsiyeti, uzmanlık alanı, meslekteki kaçıncı yılları olduğu, hekimlerin yenidoğan yoğun bakıma yatan bebeklerinin olup olmadığı gibi faktörler açısından karşılaştırıldı. Bilgi düzeyleri bu skor üzerinden değerlendirildi. Bulgular: Pediatrist ve pediatrist olmayan hekimler arasında yapılan karşılaştırma sonucu Ani Bebek Ölümü Sendromu bilgi düzeyi açısından anlamlı bir farka rastlanmadı. Çocuk sahibi olan doktorların olmayanlara oranla daha fazla bilgi sahibi olduğu ve bunların arasından da annelerin Ani Bebek Ölümü hakkında bilgi düzeylerinin babalara göre daha fazla olduğu tespit edildi. Tıp fakültesinde kendilerine Ani Bebek Ölümü hakkında eğitim verilen hekimlerin bilgi düzeyleri diğerlerine nazaran fazla saptandı. Oto koltuğu kullananların ABÖS hakkındaki bilgi düzeylerinin fazla olduğu tespit edildi. Hekimlik süresi ve yaşı artıkça ABÖS bilgi düzeyinin azaldığı gözlendi. Ani bebek ölümünü azaltmada en fazla yararı olduğu gösterilmiş yöntemlerden bebekleri uyurken sırtüstü yatırma doktorlar arasında düşük oranda bilinmekteydi. Ani bebek ölümünü azaltmada önemli diğer faktörler açısından da hekimlerin bilgileri eksik bulundu. Mortalitenin çok yüksek olduğu ABÖS konusunda hekimlerin sırt üstü yatış ve diğer faktörler konusunda da bilhassa tıp fakültesinde eğitim almaları önemlidir. Sonuç: Hekimlerin Ani Bebek Ölümü Sendromu ile ilişkin bilgileri yetersiz saptandı. Genel olarak ortalama yüz üzerinden 67,5 bilgi seviyesine sahip oldukları bulundu. Özellikle bazı konularda doktorların belirgin bilgi eksikliği olduğu görüldü. Tüm katılımcıların sadece %37'si bebeklerin sırtüstü yatırılması gerektiği bilgisine sahipti ve bu bilgi pediatrist olan ve olmayan doktorlar arasında aynı derecede az biliniyordu. (Pediatrist olanlar % 47,5, olmayanlar % 46,8 ). Tüm dünyada bebek ölümlerinin en önemli ilk beş nedeninden biri olan ABÖS'e tıp fakülteleri müfredatında daha fazla yer verilmesi, bu konunun Çekirdek Eğitim Programı içerisine alınmasına acilen ihtiyaç bulunduğunu düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Ani bebek ölümü, Çekirdek Eğitim Programı, Tıp eğitimi