Döviz kurları ve dış ticaret ilişkisi: Türkiye örneği

24 Ocak 1980 Kararları ile adeta dönüm noktası yaşayan Türkiye ekonomisi, globalleşmenin etkisi, gelişen imkanlar, artan nüfus ve talep çeşitliliği gibi sebeplerden ötürü içe kapalı ticaret anlayışından 1980 itibari ile ihracata dayalı sanayi politikalarını da benimsemesiyle beraber ülke ticareti tamamen dışa açılmıştır. Bu bağlamda özellikle uluslararası ticaret ödemelerinde döviz kurunun önemi oldukça artmıştır. Bu sebepler çerçevesinde döviz kurları ve dış ticaret ilişkisi Türkiye örneği ile araştırılmak amaçlanmıştır. Döviz kurları ve dış ticaret ilişkisi Türkiye örneği 1994:01-2019:12 dönemi arasındaki aylık veriler kullanılarak teorik kısımlar ampirik bir uygulama sonuçlandırılmıştır. Analiz kapsamında zaman serisi methodları kullanılarak, reel efektif kuru, ithalat ve ihracat değişken olarak kabul edilip her bir değişkenin durağanlığı tespit edilmek için ADF ve PP birim kök analizleri yapılmış, durağanlık sonuçlarına göre eşbütünleşme ilişkisinin tespiti için Eangle-Granger analizi, değişken arasındaki uzun dönemli ilişkiyi bulmak için Johansen Yöntemi, değişkenler arasındaki kısa dönemli ilişiyi bulmak ve değişkenler arasındaki nedenselliği tespit etmek amacıyla Granger Nedensellik analizi yapılmıştır. Test sonuçlarına göre serilerin birinci farklarında durağan olduğu, değişkenlerde reel döviz kuru ile ithalat ve ihracatın uzun dönemde eşbütünleşik olmadığı, döviz kuru ile ithalat arasında tek yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.