Edirneli Şeyh Kabûlî Mustafa Efendi Dîvânı'nın bağlamlı dizin ve işlevsel sözlüğü

Klâsik Türk edebiyatında, şiir geleneğine uygun olarak oluşturulan ilk dîvânlar 13. yüzyılda kaleme alınmış ve 19. yüzyıla kadar devam etmiştir. Altı asır boyunca sayısız şairler yer almış ve eserler verilmiştir. Bu şairlerden biri de Kabûlî Mustafa Efendi'dir. Kabûlî, 19. yüzyıl mutasavvıf şâirlerinden ve Rifâiyye tarîkatının son şeyhlerinden biridir. Mürettep Dîvân'ı bulunmaktadır. Çalışmamıza konu olan Kabûlî Dîvân'ı TEBDİZ (Tarih ve Edebiyat Metinleri Bağlamlı Dizin ve İşlevsel Sözlüğü) projesi sistemiyle ele alınmıştır. TEBDİZ, edebiyat metinlerinin bilgisayar programları yoluyla daha kolay ve hızlı bir şekilde bağlamlı dizin ve işlevsel sözlüklerinin hazırlanması amacıyla başlatılan bir projedir. Proje kapsamında eserin, anlam dünyasını ortaya çıkarmak, söz konusu eserin söz varlığını tespit etmek, üslup çalışmalarında gerekli verileri elde etmek için "Bağlamlı Dizin ve İşlevsel Sözlük" çalışması yapılmıştır. 172 adet şiir içeren bu dîvânda kelimeler tek tek anlamlandırılıp internet veri tabanlı proje sistemine yüklenmiştir. Bu çalışma; kelimeler, kelime grupları, terkipler, kalıplaşmış ifadeler, atasözleri, deyimler, Arapça ve Farsça ibareler ele alınarak oluşturulan bir sözlüktür. Böylece Kabûlî Dîvân'ının da yer alan dönemin zengin kelime hazinesini, kültürel arka planını ve anlam dünyasının tüm incelikleri sunulmaktadır.