TBDY 2018'de tanımlanan bazı parametrelerin betonarme binaların yanal ötelenmeleri üzerine etkisi

Deprem mühendisliğinin amacı, deprem gereksinimlerine uygun şekilde güvenli yapılar tasarlamak ve inşa etmektir. Bu amaçla, farklı yöntemler geliştirilmiş ve bilimsel topluluk tarafından en güvenilir hesaplama yöntemlerinin doğrusal olmayan hesaplama yöntemleri olduğu kabul edilmiştir. Mevcut hesaplama yöntemlerinin güvenilirliği hala araştırma konusudur. Bu çalışma, deprem yönetmeliklerinin karşılaştırılmasına akademik olarak katkıda bulunmanın yanı sıra, uygulanacak projeler için bir kaynak olmayı amaçlamaktadır. Zayıf zeminlerde bulunan yapıları etkileyen yüklerle uyumlu daha iyi bir tasarımı sağlamayı hedefleyen yeni yönetmelik, bu bağlamda hedefine ulaşmıştır ve zayıf zeminlerdeki yapıların tasarımında daha dikkatli olunması gerektiği vurgulanmıştır. Bu tezde, takviyeli beton yapıların tasarım ve analizi açısından TSDC-2018 yasaları ve talimatlarına göre iki konut binası incelenecektir. Hesaplamalar, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği'ne dayanarak yapılmıştır. Deprem yönetmeliklerine ek olarak, TS-500 standartları da kullanılmıştır. DBYBHY-2007'ye göre hesaplanan kat yer değiştirmeleri, TSDC-2018'e göre hesaplananlardan daha büyüktür. TSDC-2018'de etkin kesit rijitliğinin kullanılmasından dolayı, daha büyük kat yer değiştirme değerleri beklenmektedir. Öte yandan, deprem kuvvetlerinin çok daha büyük sonuçlara yol açtığı gerçeği bu durumda tersine dönmüştür. Deprem kuvvetleri gibi, zayıf yönde hesaplanan kat yer değiştirme değerleri, güçlü yönde hesaplananlardan daha büyük bulunmuştur, bu da beklenen bir durumdur. TSDC-2018 için maksimum spektral ivme değerleri arasındaki fark, sert zeminden zayıf zemine bir değişikliktir. Ayrıca, zeminin zayıflamasıyla birlikte spektrumun açıklığı arasındaki genişleme, binayı daha uzun bir süre deprem riskine maruz bırakacaktır. Bu nedenle, özellikle TSDC-2018'e göre, yapı tasarımlarında zemin araştırma kriterlerinin ve yerel zemin sınıfının doğru belirlenmesi, bir binanın alacağı deprem kuvvetlerini doğrudan etk. Anahtar Kelimeler: Deprem, Mühendislik, Türkiye, Bina, Harita