Eğitimde yapay zekâ uygulamalarına ilişkin meta analiz çalışması

Son yıllarda hızlı bir gelişim göstererek, hayatımızın her alanında karşımıza çıkan yapay zekâ kavramı, eğitim alanını da yoğun olarak etkilemektedir. Günümüzde eğitim ve teknoloji arasındaki ilişki ve karşılıklı bağımlılık, bu durumu kaçınılmaz kılmaktadır. Yapay zekâ teknolojileri; öğrenme öğretme ortamlarını, öğrenme zamanını ve motivasyonunu, öğrenme çıktılarının değerlendirilmesi gibi birçok açıdan eğitimi, dönüşüme uğratma potansiyeline sahiptir. Artık yabancı dil öğretiminden, matematik problemlerinin çözümüne kadar birçok alanda, eğitimde yapay zekâ uygulamalarından, farklı biçimlerde yararlanılmaktadır. Yapay zekâ, aynı zamanda hayat boyu öğrenmeye de destek vermektedir. Bu bağlamda, etkili eğitim-öğretim uygulamalarının geliştirilmesi ve işe koşulmasında, yapay zekânın rolü de gittikçe artmaktadır. Bu araştırmanın amacı, eğitimde yapay zekâ uygulamalarına ilişkin yapılan çalışmaların, meta-analiz yoluyla incelenerek, öğrenenlerin akademik başarıları ve tutumlarına etkisinin belirlenmesidir. 2000-2020 yılları arasını kapsayan, eğitimde yapay zekâ kullanımına ilişkin yapılan çalışmalara "eğitimde yapay zekâ", "yapay zekâ", "eğitim", "artificial intelligence", "education" anahtar kelimelerinden yararlanılarak, Google Akademik, Science Direct, ERIC, Yök Tez Merkezi, Proquest Digital Dissertations veri tabanlarından ulaşılmıştır. Bu kapsamda, yirmi beş araştırma akademik başarı; altı araştırma ise tutum değişkeni açısından çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen araştırmalar ortalama, standart sapma ve örneklem sayısı açısından incelenerek, etki büyüklük sonuçlarına ulaşılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda, akademik başarıya dahil edilen çalışmalar arasında heterojenlik olduğu görülmüş, bu nedenle etki büyüklüğü hesaplamasında rastgele etkiler modeli kullanılmıştır. Rastgele etkiler modeline göre, etki büyüklüğü 0,666 olarak hesaplanmıştır. Bu sonuç, Cohen ve arkadaşlarının sınıflandırmasına göre, orta düzeyde etki göstermektedir. Meta-analize dahil edilen, tutuma ilişkin çalışmalar arasında, heterojenlik (Q= 0,337, p= 0.000) olduğu görüldüğünden etki büyüklüğü, rastgele etkiler modeline göre hesaplanmıştır. Etki büyüklüğü (Hedge's g=1,240), Cohen ve arkadaşlarının sınıflandırmasına göre güçlü düzeyde etki göstermiştir. Buna göre, eğitimde yapay zekâ uygulamalarının akademik başarı ve tutumları, olumlu açıdan etkilediği söylenebilir.