El-Bâbûsü'l-Vasît fî Tercümetü'l-Kâmûsu'l-Muhît'in (113/a-140/b ve 277/b-312/b) transkripsiyonu

Sözlük çalışmaları; bir dilin söz varlığını, kültürünü ve sosyal yaşamını göstermesi bakımından Türk dilinde önemli bir yere sahiptir. Tarihi süreç içerisin-de devletler, siyasî ve ticarî faaliyetler sonucunda farklı din, dil ve ırklarla etkile-şimde bulunmuşlardır. Bu etkileşimler beraberinde yeni bir dil öğremini zorunlu hale getirmiştir. Türkler; göçebe yaşamaları, siyasî baskılar nedeniyle bulundukları bölgeleri terk etmeleri, yapmış oldukları savaşlardan dolayı yeni yerlerde hâkimi-yet kurmaları ve bazı dinlerden etkilenmeleri sonucunda çeviri eserler yazma ihti-yacı duymuşlardır. Türkler İslamiyet'i kabul ettikten sonra Arap ve Farslar ile etki-leşimde bulunmuş ve Arap ve Fars dilinde yazılan eser ve sözlüklerin Türkçeye çevirileri bir ihtiyaç haline gelmiştir. Türkçeye çevirisi yapılan ve döneminin en hacimli sözlüğü olan el-Bâbûs, bu dönemde yazılmış olan bir eserdir. Çalışmamız-da el-Bâbûs'un 113/a-144/b ve 277/b-312/b bölümlerinin Eski Anadolu Türkçesi döneminin ses ve şekil özellikleri göz önünde bulundurularak traskripsiyonu yapıl-mıştır. Atıf Efendi Kütüphanesi, nr. 2692 (müellif hattı) nüshada anlam verilmemiş madde başları ve açıklama kısımlarında eksik olan yerler, diğer nüshalardan (Milli Kütüphane, nr. 06 M.K Sam. Yz. 1068, Hamidiye Kütüphanesi (Sül.), nr. 1362, Ha-midiye Kütüphanesi (Sül.), nr. 1363, Hacı Beşir Ağa Kütüphanesi (Sül.), nr. 626,Esad Efendi Kütüphanesi (Sül.), nr. 3196, Yazma Bağışlar Kütüphanesi (Sül.), nr. 154.) bakılarak dipnot şeklinde gösterilmiş. Eserin, Eski Anadolu Türkçesi dö-neminin dil özellikleri tespit edilerek örneklerle çalışmamızda yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: el-Bâbûs, Sözlükçülük, Eski Anadolu Türkçesi, Mer-kezzade Ahmet Efendi, Transkripsiyon.