Uzaktan eğitim kapsamında hazırlanan tarih dersi elektronik ders içeriklerinin tarih öğretmenleri ve ortaöğretim öğrencileri açısından değerlendirilmesi: EBA örneği

Bu araştırmada, Eğitim Bilişim Ağı (EBA) tarafından hazırlanan tarih dersi elektronik ders içeriklerinin öğretmen ve öğrenci görüşleri açısından değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Bu araştırmada, araştırma modeli iki temel yapı doğrultusunda temellendirilmiştir. Bunlar, yapısal ve veri toplama biçimi araştırma modeli olarak açıklanmıştır. Araştırmanın yapısal modeli, tarama modeline dayalıyken veri cinsi açısından araştırma modeli ise karma yönteme dayalıdır. Araştırmada veri toplama araçları olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "Öğretmenler için EBA Değerlendirme Ölçeği", "Öğrenciler için EBA Değerlendirme Ölçeği" ve yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Araştırmada öğretmenlerin ve öğrencilerin EBA'ya ilişkin değerlendirme düzeylerini belirlemeyi sağlayan "Öğretmenler için EBA Değerlendirme Ölçeği" ve "Öğrenciler için EBA Değerlendirme Ölçeği"nden elde edilen nicel veriler istatistik programına aktarılarak analiz edilmiştir. Nitel veriler ise "betimsel analiz" yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda tarih öğretmenlerinin EBA'ya ilişkin değerlendirme düzeylerinin cinsiyete, çalışılan okul türüne, mesleki deneyimlere, öğrenim durumuna ve EBA'yı kullanma sıklığına göre anlamlı farklılık göstermediği bulgusuna ulaşılmıştır. Benzer şekilde öğrencilerin EBA'ya ilişkin değerlendirme düzeylerinin cinsiyete, sınıf düzeyine, EBA'yı kullanma sıklığına ve tablet veya bilgisayar kullanma sıklığına göre anlamlı farklılık göstermediği bulgusuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nitel kısmı bağlamında elde edilen öğretmen görüşlerine göre EBA'nın 9. sınıf tarih dersindeki öğrenme-öğretme ortamına etkileri açısından EBA içeriklerinin "9.sınıf tarih dersi kazanımlarıyla uyumlu olduğu", "kazanımları desteklediği" ve "birden fazla duyu organına hitap ederek kazanımların gerçekleşmesini sağladığı" görülmektedir. Aynı şekilde, katılımcı öğretmenler; "EBA uygulamasının içerikle uyumlu olduğunu", "içeriği zenginleştirdiği" ama "yüzeysel bilgi içerdiğini" ifade etmişlerdir. Ayrıca öğretmenler; "EBA uygulamasının konuları pekiştirme fırsatı sunduğunu", "etkin katılım sağladığını", "dersteki etkinlikleri desteklediğini", "öğrenmeyi kolaylaştırdığını", "öğrenmeyi kalıcı hâle getirdiğini" ifade etmişlerdir. Öğrenci görüşleri açısından bakıldığında ise benzer şekilde "EBA uygulamasının tarih dersinde kullanılmasının öğrencilerin daha kolay öğrenmesini", "öğrendiklerini kalıcı hâle getirmelerini sağlamanın" yanında "öğrencilerin eğlenerek öğrenmelerini" ve "öğrencilere öğrenmeyi telafi etme imkânı sağladığı" ve son olarak "öğrencilerin derse aktif olarak katılımlarını artırdığı" yönündedir. Diğer taraftan katılımcı öğretmenler ve öğrenciler "içeriğin zengin olmadığını" ifade etmişlerdir. Aynı şekilde teknolojik altyapının güçlendirilmesi, daha fazla animasyon kullanılması, standart ders anlatımına çok fazla yer verilmemesi, ders videolarının daha kaliteli çekilmesi ve EBA ara yüzündeki tasarım karışıklığının giderilmesi yönünde görüş bildirmişlerdir. Bu araştırmada, EBA'nın içeriğinin geliştirilerek zenginleştirilmesi, animasyon sayısının arttırılması ve etkileşimli oyunlara yer verilerek EBA'nın arayüzününün kullanıcı dostu olarak düzenlenmesi, EBA'ya görsel-işitsel materyallerin kullanımına yönelik uzman kişilere hazırlatılacak farklı yöntem ve teknikleri anlatan içerikler konulması sunulan öneriler arasındadır.