Ezidi inancındaki geleneksel dinî mûsikî türlerinin incelenmesi (Kavl örneği)

İnançları, ibadetleri ve gelenekleri ile etnik bir topluluk olan Ezidiler geçmişten günümüze araştırmacılar için hayli ilginç bir konu olmuştur. Türkiye'de gittikçe azalan nüfusları ile Irak, Suriye, Gürcistan, Ermenistan gibi ülkelerde varlığını sürdürmekte olan Ezidiler son yıllarda yaşanan terör olayları nedeni ile başta Almanya olmak üzere birçok Avrupa ülkesine göç etmek zorunda kalmıştır. Böylesine geniş bir coğrafyaya dağılmış olan Ezidilerin, çeşitli inançlardan etkilenmeleri de kaçınılmaz olmuştur. Bu kadim inancın tarih içerisinde sır dini olarak kendisini gizlemeye çalışması, Ezidilerle ilgili kaynakların sınırlı olması ve inanç dışından olan kişilere bilgi vermek istememeleri yapılan çalışmaların içeriğini hayli kısıtlamış ve farklı sonuçlara ulaşılmasına neden olmuştur. Özellikle sözlü kültürün yazılı kültürden daha çok kullanılır olması Ezidilerin inançları ile ilgili bilgileri belgelemelerini zorlaştırmıştır. Ezidi dini musiki örneklerinden olan ve inancın diriliğini sağlayan Kavller, derlenerek notaya alınmış ve Türk Müziği makamlarına göre müzikal analizleri yapılmıştır. Bu çalışmada önemli yer tutan Batman Ezidileri ile kişisel görüşmeler, Ezidilerin dışa kapalı bir topluluk olmalarından dolayı güçlükle gerçekleştirilse de kişisel görüşmeler Ezidiler ile dostluk çerçevesi içerisinde son bulmuştur. Anahtar Kelimeler: Ezidi, Dini Musiki, Kavl, Türk Müziği