Farklı beden kitle indekslerine sahip bireylerin içselleştirilmiş kilo önyargısı ile olumsuz beden konuşmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın birincil amacı, farklı beden kitle indekslerine sahip bireylerin İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı ile Olumsuz Beden Konuşmaları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. İkincil amacı ise, İki Faktörlü İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı Ölçeğinin psikometrik özelliklerinin incelenmesi, Türkçe alan yazına kazandırılması, uygulanabilirliğinin sınanması olarak belirlenmiştir. İki Faktörlü İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı Ölçeğini Türkçe alan yazınına kazandırmak için geçerlik ve güvenirlik değerlerini belirleyebilmek üzere, açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizlerinin yanı sıra güvenilirlik analizleri kapsamında test tekrar test ve iç tutarlılık analizleri yapılmıştır. Ayrıca İki Faktörlü İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı Ölçeğinin (İKÖÖ-2F) ve Olumsuz Beden Konuşmaları Ölçeğinin (OBKÖ) yaş ve beden kitle indeksi değişkenine göre farklılaşmış farklılaşmadığını analiz etmek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA), her iki ölçeğin alt boyutlarının beden kitle indeksi ile ilişkisine bakmak amacıyla korelasyon analizi ve son olarak her iki ölçeğinde yordayıcılarını belirleyebilmek amacıyla çoklu doğrusal regresyon analizleri yapılmıştır. Her analiz detaylı şekilde dört ayrı çalışma şeklinde oluşturulmuştur. İlk çalışmada İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı Ölçeğinde yer alan maddelerin faktör örüntülerini belirleyebilmek için yapılan Açımlayıcı Faktör Analizi sonuçlarına göre varyansının %55,19'unu açıklayan iki faktörlü yapı elde edilmiştir. Ölçeğin güvenirliliğini sınamak için yapılan iç tutarlılık katsayısı .80 olarak hesaplanmıştır. İkinci çalışmada ise Doğrulayıcı faktör analizi yapılarak ölçeğin yapı geçerliliği test edilmiştir. İkinci çalışmanın sonucunda doğrulayıcı faktör analizi sonuçları iki faktörlü toplam 13 maddeden oluşan ölçeğin uyum indekslerinin kabul edilebilir düzeyde olduğunu göstermiştir. Üçüncü çalışmada İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı Ölçeğinin zamansal olarak değişim gösterip göstermediğini belirlemek için test-tekrar test analizi yapılmış ve ölçek toplam puanın ,929 ile zamansal olarak değişim göstermediği saptanmıştır. Dördüncü son çalışmada ise iki faktörlü içselleştirilmiş kilo önyargısı ölçeğinin ve olumsuz beden konuşmaları ölçeğinin yaş ve beden kitle indeksi değişkenine göre farklılaşmış farklılaşmadığını analiz etmek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA), her iki ölçeğin alt boyutlarının beden kitle indeksi ile ilişkisine bakmak amacıyla korelasyon analizi ve son olarak her iki ölçeğinde yordayıcılarını belirleyebilmek amacıyla çoklu doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre yaş değişkeninin her iki ölçeğin alt boyutlarıyla incelendiğinde kiloyla ilişkili stres, kiloyla ilişkili kendilik değeri ve beden kıyaslama alt boyutlarıyla istatistiksel açıdan farklılık olmadığı saptanmıştır. Sonuç olarak, İki Faktörlü İçselleştirilmiş Kilo Önyargısı Ölçeğinin Türkçe formunun egzersiz veya spor yapan katılımcılar örnekleminde içselleştirilmiş kilo önyargısının belirlenmesi için kullanılabilir bir ölçek olduğu ve beden kitle indeksinin içselleştirilmiş kilo önyargısının ve olumsuz beden konuşmalarının yordayıcısı olduğu söylenebilir.