Fen bilgisi öğretmen adaylarının sağlık okuryazarlığı durumları

Günümüzde temel becerilerden olan okuryazarlığın en belirleyici unsuru iyi eğitimli olmaktır. Okuryazarlık türlerinden biri olan sağlık okuryazarlığı da temelinde okuryazarlık bilgisi, becerisi ve birikimlerini içermektedir. Bireylerin sağlık ve sağlıkla ilgili konularda bilinçlendirilmesi ve sağlık okuryazarı bireyler yetiştirilmesi de etkin bir eğitim ile mümkün olacaktır. İlköğretim çağında sağlık okuryazarlığı temellerinin atıldığı ders fen bilimleri dersi olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu nedenle öğrencilerini sağlık okuryazarı bireyler olarak yetiştirebilecek öğretmenlerin sağlık okuryazarlığı ile ilgili konulardaki farkındalıkları ve görüşlerinin önem taşıdığı düşünülmektir. Bu çalışmada fen bilimleri dersi öğretmen adaylarının sağlık okuryazarlığı durumları ve konuya ilişkin farkındalıkları belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden iç-içe geçmiş tek durum deseni kullanılmıştır. Bu doğrultuda 2020 yılı bahar döneminde Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Fen Bilgisi Eğitimi Anabilim Dalı'nda öğrenim gören amaçlı örnekleme türlerinden ölçüt örnekleme ile seçilen 3. ve 4. sınıf öğrencilerinden toplam 12 gönüllü öğrenci ile çalışma yürütülmüştür. Öğrencilerin sağlık okuryazarlığı durumlarını ve konuya ilişkin farkındalıklarını belirlemek amacıyla sağlık okuryazarlığı tanımlarından, sınıflandırmalarından ve sağlığı etkileyen faktörlerden yola çıkılarak yarı yapılandırılmış bir görüşme formu hazırlanmış ve uygulanmıştır. Çalışma verilerinin çözümlenmesi içerik analizi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmadan elde edilen veriler doğrultusunda fen bilimleri öğretmen adaylarının beslenme ve sağlık ilişkisinin farkında oldukları, ilaç kullanımına ilişkin bilinçli davrandığı görülmüştür. Adaylar tıbbi testleri okuma ve anlamaya ilişkin özyeterliliklerinin orta seviyede olduğunu belirtmişler ve herhangi bir hastalık durumunda başvuracakları klinikleri büyük oranda doğru şekilde ifade etmişlerdir. Adayların sağlık hizmetlerinden yararlanma bilinçlerinin yüksek olduğu, ilk yardımın insan hayatı için öneminin farkında oldukları ve fen bilimleri dersinin sağlık okuryazarlığının geliştirilmesinde olumlu etkisi olacağı yönünde ortak görüşü paylaştıkları sonuçlarına ulaşılmıştır.