Futbolcularda sportif zihinsel dayanıklılık düzeyinin seçilmiş motorik özellikler ile ilişkisinin incelenmesi

Yapılan bu araştırmada futbolcularda zihinsel dayanıklılık düzeyi ile seçilmiş motorik özellikler arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 2020-2021 futbol sezonunda bölgesel amatör liglerde ve U18 - U19 kategorisinde yer alan ve Akdeniz Bölgesi Ege Bölgesi Marmara Bölgesi ve Batı Karadeniz Bölgesi takımlarında oynayan 234 futbolcu katılmıştır. Araştırmada iki ve daha fazla değişken arasındaki ilişkinin belirlenmesinde yararlanılan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmaya katılan futbolcuların zihinsel dayanıklılık düzeylerinin belirlenmesinde "Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri" kullanılmıştır. Futbolcuların temel motorik özelliklerinin belirlenmesinde ise YOYO-I aralıklı toparlanma testi, RAST çoklu sprint testi, 100 m sprint koşusu, 60 saniye şınav çekme testi, 60 saniye mekik çekme testi ve bacak kuvveti testinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analiz sürecinde SPSS 22.0 programında Spearman Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Bazı motorik ve fizyolojik özelliklerin zihinsel dayanıklılık üzerine etkisinin incelenmesinde ise basit doğrusal regreasyon analizi kullanılmıştır. Grupların Zihinsel Dayanıklılık Düzeylerine Göre (düşük-yüksek) Motorik Özelliklerin Karşılaştırılmasına İlişkin Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda futbolcuların aerobik ve anaerobik kapasiteleri ile şınav çekme, mekik çekme ve 100 m sprint performansı ile zihinsel dayanıklılık seviyeleri arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Buna karşılık araştırmaya katılan futbolcuların bacak kuvveti performansı ile zihinsel dayanıklılık düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmadığı tespit edilmiştir (p>0.05). Sonuç olarak, futbolcularda zihinsel dayanıklılık düzeyinin aerobik ve anaerobik kapasite ile sürat üst ekstremite kassal dayanıklılık performansını olumlu yönde etkileyen bir unsur olduğu görülmüştür. Bu noktada futbolcularda fiziksel, motorik özellikleri ve fizyolojik performans parametrelerini geliştirme sürecinde kondisyon antrenmanlarına ek olarak zihinsel dayanıklılık çalışmalarına yer verilmesi gerektiği söylenebilir.