Gazete haberlerinde seri cinayetlerin anlatısal inşası: 25-27 Nisan 2010 İzmir seri cinayetleri örneği

Bu çalışmanın amacı, İzmir'de işlenen ve 26-30 Nisan 2010 tarihlerinde gazetelerde yer bulan seri cinayetlerin haber metinlerinde anlatısal olarak nasıl inşa edildiğini ortaya koymaktır.Çalışmanın birinci varsayımına göre haber, gerçek yaşamda meydana gelen olayların kurgulanıp, inşa edildiği anlatılardan oluşur. İkinci varsayıma göre, basın, gazeteci ve okurların toplumsal gerçekliğin ya da anlamların inşası ve yeniden kurulması süreçlerine sosyal eylemleri, etkileşimleri ve bilişsel etkinlikleri ile katılan toplumsal aktörlerdir. Üçüncü varsayıma göre ise, öyküsel bir dil kullanan gazeteler, seri cinayet haber metinlerinin anlatısını farklı temsillerle sunan kitle iletişim araçlarıdırlar.Bu çerçevede ideolojik, politik ve yapısal olarak yönelimleri tüm Türkiye'yi kapsadığı varsayılan 10 gazete (Cumhuriyet, Zaman, Radikal ve Halkın Gazetesi Birgün, Milliyet, Hürriyet, Posta, Sabah, Gazete Habertürk ve Güneş) örneklem olarak seçilmiştir. Bu gazetelerin 5 günlük yayınları anlayıcı yorumlayıcı sosyal bilim anlayışına göre çözümlenmiştir. Çözümlemede Rus biçimci Vladimir Propp'un yapısal masal çözümleme yönteminden yararlanılmıştır. Çözümlemede öncelikli olarak, söz konusu gazetelerin kuruluşlarından günümüze kadar olan kurumsal özellikleri değerlendirmeye tabi tutulmuş, ayrıca İzmir Seri Cinayetleri'ne ilişkin her gazetenin haberleri örneklerle cümle ve metin yapıları dikkate alınarak yorumlanmaya çalışılmıştır.Çalışmanın çözümlenmesi için, İzmir Seri Cinayetleri'nin öykü yapısına göre oluşturulan 14 farklı işlev çıkartılmıştır. Yapılan çözümleme sonucunda seri cinayet haberlerinin, bir masal anlatısı gibi olağanüstüleştirilerek anlatıldığı görülmüştür. Bununla beraber seri cinayet haberlerinde anlatılan öykünün mitolojik, kurgusal yapısı gereği toplumsal gerçekliği belli temsil, tekrar ve ikili karşıtlıklar aracılığıyla inşa ettiği saptanmıştır. Ayrıca örneklemi oluşturan gazetelerde seri cinayet vakalarına ilişkin saptanan olguların toplumsal gerçekliği yeniden üretme ve inşa etme konusunda etkili olduğu tespit edilmiştir.Anahtar Sözcükler:1.Haber2.Seri Cinayet3.Toplumsal Gerçekliğin İnşası4.Anlatı5.Hamdi Ayri